İçeriğe geç
Av. Deniz TurgutEN

Avukatlık ücret sözleşmesi: yazılı şekil, yüzde 25 sınırı, azilde ücret ve zamanaşımı (Avukatlık Kanunu m. 163-164)

Yayın tarihi:

Bu sayfada

Kısaca

  • Avukat ile iş sahibi ücreti serbestçe belirleyebilir, ama yüzdeyle yapılan anlaşma dava konusu değerin yüzde yirmi beşini geçemez.
  • Yazılı olmayan anlaşma da geçerlidir, yalnızca ispatı genel kurallara tabidir.
  • Ücret kararlaştırılmamışsa ya da anlaşma ispatlanamıyorsa mahkeme, parayla ölçülebilen davalarda kazanılan kısım için yüzde on ile yirmi arasında bir ücret belirler.
  • Haksız azledilen avukat ücretin tamamını isteyebilir.
  • Kusuru veya ihmali nedeniyle azledilen avukat sonuçlanmamış işler için ücret isteyemez.
  • Vekâlet sözleşmesinden doğan ücret alacağı beş yıllık zamanaşımına tabidir.

Avukatlık ücret sözleşmesi, avukatın hukuki yardımının karşılığını belirleyen sözleşmedir ve 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m. 163-164'te düzenlenmiştir. Bu sayfa avukat ile iş sahibi arasındaki ilişkiyi anlatır: yazılı şeklin ispat etkisi, yüzde 25 tavanı, başarıya bağlı ücret, yazılı sözleşme yoksa ücretin nasıl belirlendiği, azilde ücret ve zamanaşımı. Karşı taraf vekâlet ücretinin dava türüne göre hesabı ilgili dava rehberlerinde anlatılmıştır.

İlgili rehberler: İş davası avukatlık ücreti: işçilik alacağı, işe iade ve iş kazası davalarında karşı vekâlet ücreti (AAÜT m. 13)İcra takibinde avukatlık ücreti: icra vekâlet ücreti nasıl belirlenir (İİK m. 138, AAÜT m. 11)Miras davası avukatlık ücreti: ortaklığın giderilmesi, muris muvazaası ve tenkiste maktu ve nispi ücret (AAÜT 2026, HMK m. 326 ve m. 330)Tahliye davası avukatlık ücreti: bir yıllık kira esası, kira tespiti, kira alacağı ve icra yoluyla tahliye (AAÜT 2026 m. 9)Vekaletname nedir, nasıl çıkarılır: genel ve özel vekâletname (TBK m. 504)Vekaletname iptali: vekilin azli, ölüm ve ehliyet kaybı, azilden sonra yapılan satış (TBK m. 512-514)Alacak davası: borç verilen paranın geri istenmesi, ispat, zamanaşımı ve faiz

Dava, süre ve usul

Aşağıdaki satırların her biri kanunun ilgili maddesine dayanır; yanlarındaki bağlantı, maddenin yer aldığı kanunun mevzuat.adalet.gov.tr'deki tam metnini açar.

Görevli mahkeme

Müvekkil ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden tüketiciyse vekâlet sözleşmesi tüketici işlemi sayıldığından tüketici mahkemesi (6502 sayılı Kanun m. 3/1-k, l, m. 73/1); bunun dışındaki ücret alacağı davalarında asliye hukuk mahkemesi (HMK m. 2/1).

Dayanak: 6502 sayılı Kanun m. 3/1-k, l ve m. 73/1; HMK m. 2/1

Yetkili mahkeme

Genel yetkili mahkeme davalının yerleşim yeri mahkemesidir (HMK m. 6/1); sözleşmeden doğan dava, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabilir (HMK m. 10). Tüketici davaları, tüketicinin yerleşim yerindeki tüketici mahkemesinde de açılabilir (6502 sayılı Kanun m. 73/5).

Dayanak: HMK m. 6/1, m. 10; 6502 sayılı Kanun m. 73/5

Dava şartı

Tüketici mahkemesinde görülecek uyuşmazlıkta dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır; tüketici hakem heyetinin görevine girenler gibi 6502 sayılı Kanun m. 73/A/1'de sayılan hâller bu şartın dışındadır. Değeri 6502 sayılı Kanun m. 68/1'deki, her yıl artırılan parasal sınırın altında kalan uyuşmazlıklarda tüketici hakem heyetine başvuru zorunludur. Asliye hukuk mahkemesinde görülecek ücret alacağı, 6325 sayılı Kanun m. 18/B/1'de sayılan kira, paylaştırma ve ortaklığın giderilmesi, kat mülkiyeti ve komşu hakkı uyuşmazlıkları arasında yer almaz.

Dayanak: 6502 sayılı Kanun m. 68/1, m. 73/A/1; 6325 sayılı Kanun m. 18/B/1

Süre ve zamanaşımı

Vekâlet sözleşmesinden doğan alacaklar beş yıllık zamanaşımına tabidir (TBK m. 147/5); zamanaşımı alacağın muaccel olmasıyla işlemeye başlar (TBK m. 149/1).

Dayanak: TBK m. 147/5, m. 149/1

Yargılama usulü

Asliye hukuk mahkemesinde yazılı yargılama usulü; alacak davası HMK m. 316'daki basit yargılama hâlleri arasında sayılmaz. Tüketici mahkemesinde görülen davalar basit yargılama usulüne tabidir (6502 sayılı Kanun m. 73/4).

Dayanak: HMK m. 316/1; 6502 sayılı Kanun m. 73/4

Harç

Konusu belli bir değerle ilgili davada nispi karar ve ilam harcı alınır. Tüketici mahkemesinde tüketicinin açtığı dava harçtan muaftır (6502 sayılı Kanun m. 73/2).

Dayanak: 492 sayılı Kanun (1) sayılı tarife A-III-1-a; 6502 sayılı Kanun m. 73/2

Kanun yolu

Nihai karara karşı istinaf (HMK m. 341/1-a); m. 341/2'deki parasal sınırı geçmeyen malvarlığı davalarına ilişkin kararlar kesindir. Bölge adliye mahkemesi kararına karşı temyiz, m. 362/1-a'daki parasal sınıra ve m. 362/3'teki kurala tabidir. Sınırlar HMK ek m. 1 uyarınca her yıl artırılır ve davanın açıldığı tarihteki miktar esas alınır.

Dayanak: HMK m. 341, m. 362, ek m. 1

Avukatlık sözleşmesi ve ücretin iki türü: akdi ücret ile karşı taraf vekâlet ücreti (1136 sayılı Kanun m. 164)

1136 sayılı Kanun m. 164/1'e göre avukatlık ücreti, avukatın hukuki yardımının karşılığı olan meblağ veya değerdir. TBK m. 502/3 ise vekilin, sözleşme veya teamül varsa ücrete hak kazanacağını söyler. Hukuk Genel Kurulu'na göre avukat ile müvekkil arasındaki sözleşme de vekâlet sözleşmesi niteliğindedir, ama genel vekâlet sözleşmesinden farklı olarak ücret bu sözleşmenin zorunlu unsurudur. Ücretin sözleşmeyle belirlenmesi zorunlu değildir; işin görülmesinden önce veya sonra da kararlaştırılabilir. (Yargıtay HGK, E. 2024/666)1

Kurula göre avukatın iki ayrı ücret alacağı vardır: 1) avukat ile iş sahibi arasındaki sözleşmeden doğan akdi vekâlet ücreti, 2) yargılama sonunda haklı çıkan taraf yararına hükmedilen ve yargılama gideri niteliğinde olan yasal (karşı taraf) vekâlet ücreti.1 Bu sayfa birincisini anlatır. İkincisinin tayininde Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uygulanır (Tarife m. 1/1); dava türüne göre hesabı ilgili dava rehberlerinde anlatılmıştır.

1136 sayılı Kanun m. 164/son fıkraya göre dava sonunda kararla tarifeye dayanılarak karşı tarafa yüklenecek vekâlet ücreti avukata aittir; bu ücret iş sahibinin borcu nedeniyle takas ve mahsup edilemez, haczedilemez. Hukuk Genel Kurulu, HMK m. 330'un ücretin taraf lehine hükmedileceğini söylemesine karşın m. 164/son fıkra gereği bu ücretin avukata ait olduğunu belirtmiştir. (Yargıtay HGK, E. 2025/501)2

Ücretin hangi işi karşıladığı önce sözleşmeden okunur. 1136 sayılı Kanun m. 173/1'e göre sözleşmede aksine bir hüküm yoksa kararlaştırılan ücret yalnız avukatın üzerine aldığı işin karşılığıdır; karşı dava, bağlantı bulunsa bile başka dava ve icra takipleri ayrı ücrete tabidir. Aynı maddenin ikinci fıkrasına göre işin gerektirdiği vergi, resim, harç ve giderler iş sahibinin sorumluluğu altındadır.

Danışmanlık sözleşmelerinde sonuç sözleşmenin kapsamına bağlıdır. Hukuk Genel Kurulu, aylık 750 TL ücretli hukuki danışmanlık sözleşmesinin dava hizmetlerini de kapsadığı ve başkaca ücret hak edileceğine ilişkin hüküm bulunmadığı olayda, yürütülen dava dosyaları için ayrıca akdi vekâlet ücretine hükmedilmesini sözleşmeye uygun bulmamıştır; karar bu yönden oy çokluğuyla verilmiştir.2 Yargıtay 13. Hukuk Dairesi de yıllık ücretli hukuk müşavirliği sözleşmesini geçerli saymış, ilk derece mahkemesinin dönemin tarifesine dayanarak her dosya için ayrı ücret vermesini bozmuştur. (Yargıtay 13. HD, E. 2016/11640)3

Avukatlık ücret sözleşmesinin şartları ve yazılı şekil (1136 sayılı Kanun m. 163)

1136 sayılı Kanun m. 163/1'e göre avukatlık sözleşmesi serbestçe düzenlenir ve belli bir hukuki yardımı ve meblağı yahut değeri kapsamak zorundadır. Aynı fıkra, yazılı olmayan anlaşmaların genel hükümlere göre ispatlanacağını, yasaya aykırı olmayan şarta bağlı sözleşmelerin geçerli olduğunu söyler.

Yargıtay (Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi'ne göre avukatlık ücret sözleşmesinin yazılı olması geçerlilik şartı değil, ispat şartıdır. Dairenin incelediği olayda müvekkiller 7.500 TL'lik ücretin varlığını değil, ödenip ödenmediğini tartışıyordu. Daire, yazılı sözleşme bulunmadığı gerekçesiyle ücreti asgari tarifeye göre belirleyen kararı, taraflarca kabul edilen sözlü sözleşmenin değerlendirilmesi gerektiği için bozmuştur. (Yargıtay (Kapatılan) 13. HD, E. 2016/5793)4

Genel hükümlerden biri HMK m. 200/1'dir: belirli bir parasal sınırı geçen hukuki işlemler senetle ispat olunur. Sınır HMK ek m. 1 uyarınca her yıl artırılır ve hukuki işlemin yapıldığı tarihteki miktar esas alınır. Senetle ispat zorunluluğu bulunan hâllerde karşı tarafın açık muvafakatiyle (HMK m. 200/2) ya da delil başlangıcı varsa (HMK m. 202/1) tanık dinlenebilir.

Yazılı sözleşmeye dayanılıyor ama sözleşme inkâr ediliyorsa ispat yükü sözleşmeden lehine sonuç çıkaran avukattadır. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'ne göre fotokopi, usul hukuku anlamında senet değildir. Mahkeme avukata sözleşmenin aslını sunması için kesin süre vermeli; asıl sunulamazsa yazılı sözleşmenin bulunmadığı kabul edilmeli, sunulursa asıl üzerinde imza incelemesi yaptırılmalıdır. Asıl sunulamaz ya da imza iş sahibine ait çıkmazsa ücret m. 164/4'teki oranlara göre belirlenir. (Yargıtay 3. HD, E. 2020/5185)5

Yüzde 25 sınırı, tavanı aşan sözleşme ve asgari tarife (1136 sayılı Kanun m. 163/2, m. 164/2 ve m. 164/4)

1136 sayılı Kanun m. 164/2'ye göre dava veya hükmolunacak şeyin değeri yahut paranın belli bir yüzdesi, yüzde 25'i aşmamak üzere avukatlık ücreti olarak kararlaştırılabilir. Hukuk Genel Kurulu, tarafların ücreti serbestçe belirlemesinin tavanını m. 164/2'de, tabanını m. 164/4'te görür. (Yargıtay HGK, E. 2018/940)6

Tavanı aşan sözleşme bütünüyle düşmez: m. 163/2'ye göre avukatlık ücret tavanını aşan sözleşmeler Kanunda belirtilen tavan miktarında geçerlidir. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, fotokopisi sunulan sözleşmede imzanın davalıya ait çıkması hâlinde, dava miktarının yüzde 30'u olarak yazılan ücret kaydının tavanı aştığı için geçersiz olacağını, ama sözleşmenin yüzde 25 oranında geçerli sayılıp ücretin bu orana göre belirlenmesi gerektiğini söylemiştir.5 Aynı fıkraya göre ifa edilmiş sözleşmenin geçersizliği ileri sürülemez; yokluk hâlleri hariç, sözleşmenin bir hükmünün geçersizliği sözleşmenin tümünü geçersiz kılmaz.

Yüzdenin hangi değer üzerinden hesaplanacağı konusunda Yargıtay 13. Hukuk Dairesi, sözleşmede taşınmazların karar tarihindeki rayiç bedeli üzerinden yüzde 17,5 ücret kararlaştırılan olayda, bu nispi ücretin tapu iptali ve tescil davalarındaki harçlandırılmış dava değeri üzerinden hesaplanması gerektiğini belirtmiştir. (Yargıtay 13. HD, E. 2016/14253)7 Bu sayfadaki kararlarda, m. 164/2'ye dayanan sözleşmelerde yüzde 25 tavanının hesap tabanını genel bir kurala bağlayan bir değerlendirme yoktur; harçlandırılmış değer ölçütü m. 164/4 için aşağıda anlatılmıştır.

Maktu tutarda kararlaştırılan ücretin yüzde sınırına göre denetlenip denetlenmeyeceği de bu kararlarda ele alınmamıştır: Hukuk Genel Kurulu'nun 92.000 TL'lik ücreti incelediği 2025 tarihli kararda tutarın yüzde 25 sınırına uygunluğu tartışılmamıştır.1

Alt sınır bakımından m. 164/4'ün ilk cümlesi, avukatlık asgari ücret tarifesi altında vekâlet ücreti kararlaştırılamayacağını söyler. 3 Kasım 2026 tarihli ve 33419 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Tarife'nin m. 1/3 hükmü aynı kuralı tekrarlar ve Tarife hükümleri altında kararlaştırılan akdi ücretlerin Tarife hükümleri uyarınca kararlaştırılmış olarak kabul edileceğini ekler. Yargıtay 13. Hukuk Dairesi, dönemin Tarifesindeki aynı içerikli hükme dayanarak her dosya için ayrı ücret veren ilk derece kararını bozmuş, yıllık ücretli hukuk müşavirliği sözleşmesini geçerli saymış ve belirlenen ücretin Avukatlık Kanunu'na ya da Tarife'ye aykırı kabul edilemeyeceğini söylemiştir.3 Karar bir müşavirlik sözleşmesine ilişkindir ve Daire bu tarife hükmünün kapsamını genel olarak açıklamamıştır; tek dosya için tarifenin altında ücret kararlaştırılması hâlinin sonucu bu sayfadaki kararlarda ele alınmamıştır. Ücretsiz dava alınması hâlinde m. 164/4 uyarınca durum baro yönetim kuruluna bildirilir.

Başarıya bağlı ücret ve dava konusundan pay yasağı (1136 sayılı Kanun m. 163/1, m. 164/3)

Hukuk Genel Kurulu'na göre avukat belli bir sonucu taahhüt edemezse de taraflar serbest iradeleriyle başarıya göre ücret belirleyebilir: davanın kazanılması hâlinde bir ücret, aksi hâlde başka bir ücret öngörülebilir. Kurul, 4667 sayılı Kanunla 2001'de “başarıya göre değişme koşulu”nun Kanundan kaldırılmasının başarı ücretini yasak hâle getirmediğini belirtmiştir; karar oy çokluğuyla verilmiştir. (Yargıtay HGK, E. 2022/357)8

Başarı şartı kararlaştırılmışsa ücretin istenebilmesi ve borcun varlığı bu şarta bağlıdır. Aynı olayda sözleşme, davanın idare mahkemesinde karara bağlanması hâlinde 20.000 USD ödenmesini sonuçtan bağımsız olarak öngörmüş, 60.000 USD'yi başarıya bağlamıştı. Kurul, sözleşmeyi bütün olarak yorumlayıp araştırmaya yönelik bir bozma kararını başarı saymamış; avukatın peşin ödenen 40.000 USD yanında 20.000 USD'ye hak kazandığını, başarı şartına bağlı 60.000 USD'ye hak kazanmadığını kabul etmiştir.8

m. 164/3'e göre yüzdeye dayanan sözleşmeler, dava konusu para dışındaki mal ve haklardan bir kısmının aynen avukata ait olacağı hükmünü taşıyamaz. Yargıtay 13. Hukuk Dairesi, ücreti taşınmazların rayiç bedeli üzerinden yüzde olarak belirleyen kaydı, taşınmazların bir kısmının aynen avukata ait olacağı hükmünü taşımadığı için “hasılı davaya iştirak” saymamış ve geçerli bulmuştur.7

Buna karşılık ücretin dava konusu bağımsız bölümlerden verilmesini öngören bir sözleşmede bölge adliye mahkemesi, ücrete ilişkin kısmı m. 164/3 uyarınca dava sonucuna katılma koşulu içerdiği için geçersiz saymış ve ücreti m. 164/4'e göre belirlemiştir; Yargıtay 3. Hukuk Dairesi bu kararı onamıştır. (Yargıtay 3. HD, E. 2022/5542)9

Konusu hukuka aykırı sözleşmeden ücret doğmaz. Hukuk Genel Kurulu'nun oy birliğiyle karara bağladığı olayda ücret, dosyanın Hukuk Genel Kurulu'nda bozulması karşılığında taşınmaz değerinin yüzde 5'i olarak kararlaştırılmıştı. Kurul, sözleşmenin konusunun bu bozma koşuluna münhasır olduğunu belirtmiş; hukuka, ahlaka ve kamu düzenine aykırılığı yerel mahkeme ile Özel Daire arasında çekişmesiz olan sözleşmeden ücret alacağı doğmayacağını, taleple bağlılık ilkesi karşısında başkaca ücrete de hükmedilemeyeceğini söylemiştir. Aykırılık, aynı konudaki başka bir sözleşme hakkındaki 13. Hukuk Dairesi kararında Kurulda avukatların yapabileceği bir hukuki yardım bulunmadığı gerekçesiyle tespit edilmişti; bu karar başarı ücretini genel olarak yasaklamaz. (Yargıtay HGK, E. 2017/589)10

Yazılı sözleşme yoksa avukatlık ücreti: yüzde 10-20 aralığı ve harçlandırılmış dava değeri (1136 sayılı Kanun m. 164/4)

m. 164/4'ün üçüncü cümlesi dört hâlde uygulanır: 1) ücret kararlaştırılmamışsa, 2) taraflar arasında yazılı ücret sözleşmesi yoksa, 3) ücret sözleşmesi belirgin değil veya tartışmalıysa, 4) sözleşmenin ücrete ilişkin hükmü geçersiz sayılmışsa. Değeri para ile ölçülebilen dava ve işlerde ücret itirazlarını incelemeye yetkili merci, davanın kazanılan bölümü için avukatın emeğine göre, ilamın kesinleştiği tarihteki dava konusu değerin yüzde 10 ile yüzde 20 arasında bir miktarı, asgari ücret tarifelerinin altında olmamak koşuluyla ücret olarak belirler. Değeri para ile ölçülemeyen dava ve işlerde avukatlık asgari ücret tarifesi uygulanır.

Hukuk Genel Kurulu'na göre bu hüküm, ücretin önceden kararlaştırılmadığı ya da kararlaştırmanın belirsiz veya tartışmalı olduğu durumlarda hâkimi ücret miktarını belirlemekle yetkili kılar. (Yargıtay HGK, E. 2020/279)11 Tarife m. 1/2 ise mahkemenin dava konusu tutar üzerinden Tarife'ye göre hesaplanacak ücretin altına inemeyeceğini, Tarife'nin m. 164/4 uygulamasında yalnız asgari değerin hesabında dikkate alınacağını söyler.

Kanun metninde “ilamın kesinleştiği tarihteki” ifadesi geçse de Hukuk Genel Kurulu, oy çokluğuyla, oranların uygulanacağı değerin davada harcı yatırılan değer, yani harçlandırılmış dava değeri olduğunu kabul etmiştir. Kurul, kararın kesinleştiği tarihteki rayiç bedeli esas alan direnme kararını bozmuş; yazılı ücret sözleşmesi yapmayan ve dava değeri konusunda müvekkilini uyarmayan avukatın kendi kusurundan hak elde edemeyeceğini de belirtmiştir.6

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi aynı ölçüyü 2026'da da uygulamıştır: keşifte bilirkişinin belirlediği taşınmaz değerini esas alan kararı bozmuş, bozmaya uyularak harcın yatırıldığı dava değeri üzerinden yüzde 15 oranında verilen ücreti onamıştır. (Yargıtay 3. HD, E. 2025/6255)12 2023 tarihli onama kararında da ücretin harçlandırılmış değer üzerinden m. 164/4'e göre belirlenmesi yerinde görülmüştür.9

Hangi tarifenin esas alınacağını Tarife m. 21/1 söyler: hukuki yardımın tamamlandığı veya dava sonunda hüküm verildiği tarihte yürürlükte olan Tarife. Tarife'deki tutarlar bu hesapta yalnız asgari sınırı gösterdiğinden tarife satırları bu sayfada yazılmamıştır.

Azilde ücret: haklı ve haksız azil, istifa ve azlin ispatı (1136 sayılı Kanun m. 174; TBK m. 512)

TBK m. 512'ye göre vekâlet veren ve vekil sözleşmeyi her zaman tek taraflı olarak sona erdirebilir; uygun olmayan zamanda sona erdiren taraf karşı tarafın zararını giderir. Azlin nasıl yapıldığı ve ne zaman hüküm doğurduğu vekaletname iptali rehberinde anlatılmıştır; burada ücrete etkisi yazılır. 1136 sayılı Kanun m. 174/2'ye göre avukatın azli hâlinde ücretin tamamı verilir, ama avukat kusur veya ihmalinden dolayı azledilmişse ücretin ödenmesi gerekmez.

Hukuk Genel Kurulu'na göre: 1) avukat, takip edip sonuçlandırdığı işler yönünden azlin haklı olup olmadığına bakılmaksızın ücrete hak kazanır; 2) azil haklıysa vekâlet ilişkisi bir bütün olduğundan azil tüm dava ve takiplere sirayet eder, avukat azil tarihinde sonuçlanıp kesinleşmemiş işlerden ücret isteyemez; 3) azil haksızsa avukat, hangi aşamada olursa olsun üstlendiği işin ücretinin tamamını isteyebilir ve hakkaniyet indirimi yapılmaz.1

Haksız azilde ücretin tamamı, dava lehe sonuçlanıp kesinleşmiş gibi muaccel hâle gelir ve akdi ile yasal vekâlet ücretinin toplamından oluşur. Avukatın işe devam edememesi ve emekten tasarruf etmesi tam ücrete engel değildir; davanın sonuçlanması beklenmez, lehe ya da aleyhe bitmesi sonucu etkilemez. Kurul aynı kararda, oy çokluğuyla, sözleşmede kararlaştırılan ek davayı açması haksız azille engellenen avukatın sözleşmedeki 92.000 TL'nin tamamını alabileceğini kabul etmiştir.1

Karşı taraf vekâlet ücreti bakımından Hukuk Genel Kurulu, oy birliğiyle, haksız azledilen avukatın bu ücretin karşı taraftan tahsil edilmesini beklemek zorunda olmadığını, ücretin haksız azille birlikte muaccel olduğunu söylemiştir. (Yargıtay HGK, E. 2017/634)13

m. 174/1'e göre üzerine aldığı işi haklı bir sebep olmaksızın takipten vazgeçen avukat hiçbir ücret isteyemez ve peşin aldığı ücreti geri vermek zorundadır. Hukuk Genel Kurulu'na göre istifa da karşı tarafa ulaşması gerekli tek taraflı bir irade beyanıdır, iş sahibinin kabulü gerekmez; haklı istifa haksız azil gibi, haksız istifa haklı azil gibi değerlendirilir. Kurul aynı kararda, oy birliğiyle, haklı istifa eden avukatın takip ettiği dosyalarda yasal vekâlet ücretini isteyebileceğini; ancak hiçbir işlem yapılmamış, duruşmalara katılınmamış, yalnız karardan sonra vekâlet sunularak gerekçeli kararın tebliğ alındığı ya da feragatle biten ve yasal ücrete hükmedilmeyen dosyalarda bu ücrete hak kazanılamayacağını belirtmiştir.2

Hukuk Genel Kurulu'na göre süreli vekâletnamenin süresinin dolmasıyla sona erme, m. 174'teki anlamda haksız azil sayılan bir fesih değildir.8

Azlin haklılığını hâkim TMK m. 4 çerçevesinde, somut olayın özelliklerine ve dürüstlük kuralına göre, sözleşmeyle bağlı kalmanın çekilmez hâle gelip gelmediğine bakarak belirler. Hukuk Genel Kurulu'na göre bu konuda ispat yükü iş sahibindedir; azil ihtarında bildirilmese bile yargılamada ileri sürülen bütün azil nedenleri incelenir, hiç ileri sürülmeyen neden inceleme konusu yapılamaz. Oy çokluğuyla verilen bu kararda Kurul azlin haklı olup olmadığını karara bağlamamış, kendi içinde çelişkili kök ve ek bilirkişi raporlarıyla hüküm kurulamayacağı için direnme kararını bozmuştur. (Yargıtay HGK, E. 2022/1072)14

Hukuk Genel Kurulu'na göre avukatın özen borcu, genel vekâlet sözleşmesindekinden daha ağır ve kapsamlıdır. Oy çokluğuyla verilen 2021 tarihli kararda, işçi alacağı davasında faiz türünü belirtmeyip yasal faize hükmeden kararı temyiz etmeyerek müvekkili faiz alacağı yönünden zarara uğratmak özensiz ifa ve haklı azil nedeni sayılmıştır. (Yargıtay HGK, E. 2018/50)15 Bu sonuç o olaydaki eksikliğe ilişkindir.

Avukatlık ücreti ne zaman istenebilir ve zamanaşımı: muacceliyet ve beş yıllık süre (TBK m. 147/5, m. 149)

Yargıtay 13. Hukuk Dairesi, Kanunda ücretin ne zaman muaccel olacağına ilişkin açık hüküm bulunmadığını belirtmiş; 1136 sayılı Kanun m. 171/1 ve asgari ücret tarifesinden hareketle ücretin üstlenilen işin bitmesiyle muaccel olduğunu, aksine sözleşme yoksa avukatın işi sonuçlandırmadan ücretini isteyemeyeceğini söylemiştir. (Yargıtay 13. HD, E. 2015/35487)16 Güncel Tarife m. 2/1 de davada Tarife ücretinin kesin hüküm elde edilinceye kadar olan bütün iş ve işlemlerin karşılığı olduğunu söyler. Başarı şartına bağlanan ücret kural olarak şart gerçekleşmeden istenemez.8 Hukuk Genel Kurulu'na göre haksız azil ise ücret alacağını muaccel kılan bir olgudur: ücretin tamamı, dava lehe sonuçlanıp kesinleşmiş gibi muaccel hâle gelir; kararda bu kural başarı şartına bağlı ücret için ayrıca tartışılmamıştır.1

TBK m. 147/5'e göre vekâlet sözleşmesinden doğan alacaklar beş yıllık zamanaşımına tabidir; TBK m. 149/1'e göre zamanaşımı alacağın muaccel olmasıyla işlemeye başlar. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi 2022 tarihli kararında zamanaşımının vekâlet ilişkisi sürdükçe işlemediğini, ilişkinin istifa, azil, ölüm gibi sebeplerle son bulması ya da vekilin hesap vermesiyle işlemeye başladığını belirtmiştir. Olayda avukat 22.10.2010'da azledilmiş, icra takibi 16.10.2015'te başlatılmıştı; Daire beş yıllık sürenin dolmadığı sonucuna varmış, süreyi müvekkilin karşı tarafla yaptığı ibranamenin öğrenildiği tarihten başlatan bölge adliye mahkemesi kararını bozmuştur. (Yargıtay 3. HD, E. 2022/5442)17 Aynı Daire 2025 tarihli kararında ise, oy birliğiyle, ücretin aksine anlaşma yoksa işin tamamlanmasıyla (dava kesin hükme bağlanınca, icra takibi sonuçlanınca ya da aciz vesikasına bağlanınca) muaccel olacağını, iş sonuçlanmadan haksız azil, haklı istifa, vekilin ölümü veya ehliyetini kaybetmesi sebebiyle sözleşme sona ererse muacceliyetin sona ermeyle gerçekleşeceğini söylemiş; olayda süreyi avukatın son işlemi olan ilamın icraya konulması tarihinden (14.11.2014) başlatmıştır. (Yargıtay 3. HD, E. 2024/2765)18 İş, vekâlet ilişkisi sona ermeden tamamlanmışsa iki ölçüt farklı tarih verir: 26.09.2022 tarihli karar vekâletin sona ermesine, 30.04.2025 tarihli karar işin tamamlanmasına bakar.

Aynı Daire 03.11.2025 tarihli kararında, oy çokluğuyla, zamanaşımının vekâlet ilişkisinin istifa, azil, ölüm gibi sebeplerle son bulması ya da vekilin hesap vermesiyle işlemeye başlayacağını yinelemiş, avukatın ölümüyle ilişkinin sona erdiğini ve sürenin ölüm tarihinden işlemeye başladığını söylemiş; sözleşmedeki vadenin göz ardı edildiği yönündeki temyiz itirazını reddederek kararı onamıştır. (Yargıtay 3. HD, E. 2024/3995)19 TBK m. 513/1'e göre de sözleşmeden veya işin niteliğinden aksi anlaşılmadıkça vekilin ölümüyle sözleşme kendiliğinden sona erer. Bu bölümün başında anılan 13. Hukuk Dairesi kararı hapis hakkı uyuşmazlığında ücretin muacceliyetine ilişkindir; zamanaşımı süresini karara bağlamamıştır.

Yazılı sözleşme bulunmayan ücret alacağı için Hukuk Genel Kurulu, oy çokluğuyla, ücretin ancak mahkemenin takdiriyle ortaya çıkacağını belirterek m. 164/4'e dayanan alacağı belirsiz alacak saymış ve artırılan talep yönünden zamanaşımı savunmasının dinlenmeyeceğini söylemiştir.11 Bu karar HMK m. 107'ye dayanır. HMK m. 107, 16/7/2026 tarihli 7589 sayılı Kanun m. 19 ile yürürlükten kaldırılmış; bu hüküm Kanunun yayımlandığı 31/7/2026'da yürürlüğe girmiştir (7589 sayılı Kanun m. 26/1-c). 7589 sayılı Kanun geçici m. 1/10'a göre m. 107, kaldırılma tarihinden önce açılan davalar bakımından uygulanmaya devam eder; karar yalnız bu davalar için aktarılabilir. Aynı eski davalar bakımından Yargıtay 3. Hukuk Dairesi 2025'te, oy birliğiyle, farklı sonuca varmıştır: yazılı sözleşme bulunmayan m. 164/4 alacağında müddeabih belli olduğundan davacının talep edeceği miktarı bilebileceğini, hâkimin yüzde 10 ile yüzde 20 arasında belirleme yapmasının takdire ilişkin olup alacağın belirli ya da belirsiz olmasına yönelik olmadığını, vekâlet ücreti alacağının ilkesel olarak da belirsiz alacak davası sayılmasının doğru olmadığını söylemiş; dilekçede “kısmi olarak” talepte bulunulan davayı kısmi dava kabul ederek ıslaha karşı süresinde ileri sürülen zamanaşımı savunması hakkında karar verilmesi için kararı bozmuştur.18 Daire, davasını belirsiz alacak davası olarak açan kişinin bunu dilekçesinde açıkça belirtmesi gerektiğini de eklemiştir.18 Daire kararı Kurul kararını ortadan kaldırmaz; Daire kararında Kurul kararına atıf da yoktur. Kurul, dava değeri belli olduğu için alacağın belirsiz sayılamayacağı yönünde görüşmelerde ileri sürülen görüşü benimsememişti.11 Yeni davalarda alacağın bir kısmı dava edilmişse HMK m. 109/4 uyarınca talep, aynı davada bir defaya mahsus olmak üzere tahkikatın sona ermesine kadar artırılabilir ve zamanaşımı artırılan kısım bakımından da dava tarihinden itibaren kesilmiş sayılır.

Avukatın hapis hakkı, rüçhan ve müteselsil sorumluluk (1136 sayılı Kanun m. 166, m. 39 ve m. 165)

1136 sayılı Kanun m. 166/1'e göre avukat, müvekkili tarafından verilen veya onun namına aldığı malları, parayı ve diğer her türlü kıymetleri, ücret ve giderin ödenmesine kadar kendi alacağı nispetinde elinde tutabilir. Evrak için ayrı hüküm vardır: m. 39/2'ye göre avukat, ücreti ve giderleri ödenmedikçe elindeki evrakı geri vermekle yükümlü değildir.

Yargıtay 13. Hukuk Dairesi'ne göre hapis hakkı yalnız vekâlet ücreti alacağı ve yapılan giderler oranında ve ancak muaccel olan ücret alacağı için kullanılabilir. Avukat, tahsil ettiği alacakları geciktirmeden iş sahibine bildirmeli, hangi işten dolayı ve ne miktarda ücret ve masraf alacağı olduğunu açıklamalıdır. Daire, yazılı ücret sözleşmesi bulunmayan olayda hapis hakkının usulüne uygun kullanılıp kullanılmadığı incelenmeden verilen kararı eksik inceleme sayarak bozmuştur.16

m. 166/2'ye göre avukat, sözleşmeyle kararlaştırılan ve hâkim tarafından takdir olunan ücretinden dolayı, kendi çalışması sonucunda müvekkilin muhafaza ettiği veya kazandığı mallar ve ilam gereğince karşı taraftan tahsil edilecek para yahut alınacak mallar üzerinde diğer alacaklılara göre rüçhan hakkına sahiptir. Sıra vekâletnamenin düzenlenme tarihine, vekâletname umumi ise ücret konusu işten dolayı ilk resmî başvuru tarihine göre belirlenir. İş sahibinin iflası hâlinde de ücret alacağı rüçhanlıdır, ancak İİK m. 206/1 saklıdır. m. 166/4'e göre avukatın mirasçılarına geçen ücret alacakları da rüçhanlıdır.

m. 165'e göre iş sahibinin birden çok olması hâlinde her biri, sulh veya başka bir yolla taraflar arasında anlaşmayla sonuçlanan ve takipsiz bırakılan işlerde de her iki taraf, avukat ücretinin ödenmesinden müteselsil borçlu sayılır. Yargıtay 13. Hukuk Dairesi, müvekkillerin davadan feragatini sulh olarak nitelemeyi yerinde bulmuş ve bu hükme dayanarak müvekkille sulh olan karşı tarafın da ücretten sorumlu olduğunu söylemiştir.7

İlgili mevzuat

1136 sayılı Kanun m. 164 — Avukatlık ücreti

Madde 164 – (Değişik: 2/5/2001 - 4667/77 md.)

Avukatlık ücreti, avukatın hukukî yardımının karşılığı olan meblâğı veya değeri ifade eder.

Yüzde yirmibeşi aşmamak üzere, dava veya hükmolunacak şeyin değeri yahut paranın belli bir yüzdesi avukatlık ücreti olarak kararlaştırılabilir.

İkinci fıkraya göre yapılacak sözleşmeler, dava konusu para dışındaki mal ve haklardan bir kısmının aynen avukata ait olacağı hükmünü taşıyamaz.

Avukatlık asgarî ücret tarifesi altında vekâlet ücreti kararlaştırılamaz. Ücretsiz dava alınması halinde, durum baro yönetim kuruluna bildirilir. (Değişik üçüncü ve dördüncü cümle:13/1/2004 – 5043/5 md.) Avukatlık ücretinin kararlaştırılmamış olduğu veya taraflar arasında yazılı ücret sözleşmesinin bulunmadığı yahut ücret sözleşmesinin belirgin olmadığı veya tartışmalı olduğu veya ücret sözleşmesinin ücrete ilişkin hükmünün geçersiz sayıldığı hallerde; değeri para ile ölçülebilen dava ve işlerde asgari ücret tarifelerinin altında olmamak koşuluyla ücret itirazlarını incelemeye yetkili merci tarafından davanın kazanılan bölümü için avukatın emeğine göre ilâmın kesinleştiği tarihteki müddeabihin değerinin yüzde onu ile yüzde yirmisi arasındaki bir miktar avukatlık ücreti olarak belirlenir. Değeri para ile ölçülemeyen dava ve işlerde ise avukatlık asgari ücret tarifesi uygulanır.

Dava sonunda, kararla tarifeye dayanılarak karşı tarafa yüklenecek vekâlet ücreti avukata aittir. Bu ücret, iş sahibinin borcu nedeniyle takas ve mahsup edilemez, haczedilemez.

Kaynak: Avukatlık Kanunu (1136)

Metin mevzuat.adalet.gov.tr'den 7 Kasım 2026 tarihinde alınmıştır.

1136 sayılı Kanun m. 163 — Avukatlık sözleşmesinin kapsamı

Madde 163 – (Değişik: 2/5/2001 - 4667/76 md.)

Avukatlık sözleşmesi serbestçe düzenlenir. Avukatlık sözleşmesinin belli bir hukukî yardımı ve meblâğı yahut değeri kapsaması gerekir. Yazılı olmayan anlaşmalar, genel hükümlere göre ispatlanır. Yasaya aykırı olmayan şarta bağlı sözleşmeler geçerlidir.

Avukatlık ücret tavanını aşan sözleşmeler, bu Kanunda belirtilen tavan miktarında geçerlidir. İfa edilmiş sözleşmenin geçersizliği ileri sürülemez. Yokluk halleri hariç, avukatlık sözleşmesinin bir hükmünün geçersizliği, bu sözleşmenin tümünü geçersiz kılmaz.

1136 sayılı Kanun m. 174 — Avukatın işi takipten vazgeçmesi, azli ve ücretin gününde ödenmemesi

Madde 174 – Üzerine aldığı işi haklı bir sebep olmaksızın takipten vazgeçen avukat hiçbir ücret istiyemez ve peşin aldığı ücreti geri vermek zorundadır.

Avukatın azli halinde ücretin tamamı verilir. Şu kadar ki, avukat kusur veya ihmalinden dolayı azledilmiş ise ücretin ödenmesi gerekmez.

Anlaşmaya göre avukata peşin verilmesi gereken ücret ödenmezse, avukat işe başlamakla zorunlu değildir. Bu sebeple doğabilecek her türlü sorumluluk iş sahibinindir. Yazılı sözleşmedeki diğer ödeme şartlarının yerine getirilmemesinden dolayı avukat işi takip etmek ve sonucunu elde etmekten mahrum kalırsa sorumluluk bakımından aynı hüküm uygulanır.

1136 sayılı Kanun m. 165 — Ücret dolayısiyle müteselsil sorumluluk

Madde 165 – (Değişik: 2/5/2001 - 4667/78 md.)

İş sahibinin birden çok olması halinde bunlardan her biri, sulh veya her ne suretle olursa olsun taraflar arasında anlaşmayla sonuçlanan ve takipsiz bırakılan işlerde her iki taraf avukat ücretinin ödenmesi hususunda müteselsil borçlu sayılırlar.

Kaynak: Avukatlık Kanunu (1136)

Metin mevzuat.adalet.gov.tr'den 7 Kasım 2026 tarihinde alınmıştır.

1136 sayılı Kanun m. 166 — Avukatın hapis hakkı ve avukatlık ücretinin rüçhanlı bulunması

Madde 166 – Avukat, müvekkili tarafından verilen veya onun namına aldığı malları, parayı ve diğer her türlü kıymetleri, avukatlık ücreti ve giderin ödenmesine kadar, kendi alacağı nispetinde elinde tutabilir.

Avukat, sözleşme ile kararlaştırılan ve hâkim tarafından takdir olunan ücretinden dolayı, kendi çalışması sonucunda müvekkilin muhafaza ettiği veya kazandığı mallar ve davadaki diğer taraftan ilam gereğince tahsil edilecek para yahut alınacak mallar üzerinde diğer alacaklılara nazaran rüçhan hakkını haizdir. Rüçhan hakkı, vekâletnamenin düzenlenme tarihine, vekâletname umumi ise iş sahibi adına ücret konusu işten dolayı ilk yapılan resmi başvurma tarihine göre sıra alır. (Ek cümle: 2/5/2001 - 4667/79 md.) İş sahibinin iflası halinde avukatın vekâlet ücreti alacağı da rüçhanlıdır. Ancak, 9.6.1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflâs Kanununun 206 ncı maddesinin birinci fıkrası hükmü saklıdır.

Bir ilamın cebri icra yoluyla infazına girişildiğinde, icra dairesi, takip talebinde bulunan tarafın ilamda adı yazılı olan avukatına, icra emri ile aynı zamanda düzenliyeceği bir bildiriyi, gideri takip talebinde bulunandan alınmak suretiyle, derhal tebliğ eder. Bu bildiri tebliğ edilmedikçe icranın sonraki safhalarına geçilemez. Avukata yapılacak tebliğin giderleri hakkında 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 59. maddesi hükmü uygulanır.

Avukatın ölümü halinde, mirasçılarına intikal eden avukatlık ücreti alacakları da, avukat alacakları gibi rüçhanlıdır. Şu kadar ki, üçüncü fıkrada yazılı bildirim zorunluğu bu kimseler hakkında uygulanmaz.

1136 sayılı Kanun m. 39 — Avukatın dosya saklaması ve hapis hakkı

Madde 39 – Avukat, kendisine tevdi olunan evrakı, vekâletin sona ermesinden itibaren üç yıl süre ile saklamakla yükümlüdür. Şu kadar ki, evrakın geri alınması müvekkile yazı ile bildirilmiş olduğu hallerde saklama yükümlülüğü, bildirme tarihinden itibaren üç ayın sonunda sona erer.

Avukat, ücreti ve yapmış olduğu giderleri kendisine ödenmedikçe, elinde bulunan evrakı geri vermekle yükümlü değildir.

1136 sayılı Kanun m. 173 — Avukatlık ücretinin belli bir işe hasredilmesi

Madde 173 – Sözleşmede aksine bir hüküm yoksa, kararlaştırılan avukatlık ücreti yalnızca avukatın üzerine almış olduğu işin karşılığı olup, mukabil dava, bağlantı ve ilişki bulunsa bile başka dava ve icra kovuşturmaları veya her türlü hukuki yardımlar ayrı ücrete tabidir.

Avukata tevdi edilen işin yapılması veya yapıldıktan sonra sonucunun alınması için gerekli bütün vergi, resim, harc ve giderler iş sahibinin sorumluluğu altında olup, avukat tarafından ilk istekte avukata veya gerektiği yere ödenir. Bu harcamaların avukat tarafından yapılabilmesi için, yeteri kadar avansın iş sahibi tarafından verilmiş olması gerektir. Avukatın iş için yapacağı yolculuk masrafları ve bulunduğu yerden ayrılma tazminatı, anlaşma gereğince iş sahibi tarafından ayrıca ödenir. Bu giderler peşin olarak ödenmedikçe avukat yolculuğa zorlanamaz. Bu hükmün aksine sözleşme yapılabilir.

TBK m. 147 — Beş yıllık zamanaşımı

MADDE 147- Aşağıdaki alacaklar için beş yıllık zamanaşımı uygulanır:

1. Kira bedelleri, anapara faizleri ve ücret gibi diğer dönemsel edimler.

2. Otel, motel, pansiyon ve tatil köyü gibi yerlerdeki konaklama bedelleri ile lokanta ve benzeri yerlerdeki yeme içme bedelleri.

3. Küçük sanat işlerinden ve küçük çapta perakende satışlardan doğan alacaklar.

4. Bir ortaklıkta, ortaklık sözleşmesinden doğan ve ortakların birbirleri veya kendileri ile ortaklık arasındaki; bir ortaklığın müdürleri, temsilcileri, denetçileri ile ortaklık veya ortaklar arasındaki alacaklar.

5. Vekâlet, komisyon ve acentalık sözleşmelerinden, ticari simsarlık ücreti alacağı dışında, simsarlık sözleşmesinden doğan alacaklar.

6. Yüklenicinin yükümlülüklerini ağır kusuruyla hiç ya da gereği gibi ifa etmemesi dışında, eser sözleşmesinden doğan alacaklar.

Kaynak: Türk Borçlar Kanunu (6098)

Metin mevzuat.adalet.gov.tr'den 22 Eylül 2026 tarihinde alınmıştır.

TBK m. 149 — Zamanaşımının başlangıcı

MADDE 149- Zamanaşımı, alacağın muaccel olmasıyla işlemeye başlar.

Alacağın muaccel olmasının bir bildirime bağlı olduğu hâllerde, zamanaşımı bu bildirimin yapılabileceği günden işlemeye başlar.

Kaynak: Türk Borçlar Kanunu (6098)

Metin mevzuat.adalet.gov.tr'den 22 Eylül 2026 tarihinde alınmıştır.

Yargıtay kararları

Aşağıdaki özetler kararların kendi metnine dayanır; her kararın kaynaktaki sayfasına bağlantı verilmiştir.

  • 1. Haksız azilde sözleşmedeki ücretin tamamıYargıtay Hukuk Genel Kurulu · E. 2024/666 · K. 2025/224 ·

    Temyiz aşamasında azledilen avukatın azlinin haksız ve 92.000 TL ücretli sözleşmenin geçerli olduğu çekişmesizdi. Özel Daire, başlanmayan hizmetin bedelinin istenemeyeceğini söylemişti. Kurul, m. 174/2 uyarınca avukatın ücretin tamamına hak kazandığını, sözleşmedeki ek davayı açması haksız azille engellenen avukatın bu kısım için de ücrete hak kazandığını kabul etti; diğer temyiz itirazları Özel Daireye bırakıldı.

    Sonuç: Haksız azilde, azil yüzünden yapılamayan iş nedeniyle sözleşmedeki ücretten indirim yapılmadı.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 2. Danışmanlık sözleşmesi, haklı istifa ve yasal vekâlet ücretiYargıtay Hukuk Genel Kurulu · E. 2025/501 · K. 2026/131 ·

    Aylık 750 TL ücretli hukuki danışmanlık sözleşmesiyle dava hizmetini de üstlenen avukatın haklı istifası çekişmesizdi. Kurul, sözleşmede başkaca ücret öngörülmediği için dava dosyaları yönünden ayrıca akdi ücrete hükmedilemeyeceğini; yasal vekâlet ücretinin takip edilen dosyalarda istenebileceğini, ama işlem yapılmamış ya da feragatle biten ve yasal ücrete hükmedilmeyen dosyalarda istenemeyeceğini söyledi.

    Sonuç: Danışmanlık ücreti bütün hizmeti karşılıyorsa dava dosyaları için ayrıca akdi ücret doğmaz.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 3. Yıllık ücretli hukuk müşavirliği sözleşmesiYargıtay 13. Hukuk Dairesi · E. 2016/11640 · K. 2019/8523 ·

    İlk derece mahkemesi, yıllık ücret kararlaştırılan sözleşmede dönemin tarifesinin 1/III maddesine dayanarak her dosya için ayrı ücret hesaplamıştı. Daire, sözleşmenin hukuk müşavirliği niteliğinde ve geçerli olduğunu, uyuşmazlığın tarafların serbest iradeleriyle yaptıkları bu sözleşmeye göre çözülmesi gerektiğini belirterek kararı bozdu.

    Sonuç: Geçerli yıllık müşavirlik sözleşmesi varken dosya başına ayrı ücret verilmesi bozma nedeni sayıldı.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 4. Ücret sözleşmesinde yazılı şekilYargıtay (Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi · E. 2016/5793 · K. 2018/9119 ·

    Müvekkiller 7.500 TL ücretin 6.000 TL'sini ödediklerini savunmuş, uyuşmazlık ödemenin yapılıp yapılmadığına inhisar etmişti. Mahkeme, yazılı sözleşme bulunmadığı için ücreti asgari tarifeye göre belirledi. Daire, m. 163 gereği yazılı olmanın geçerlilik değil ispat şartı olduğunu, taraflarca kabul edilen sözlü sözleşmenin değerlendirilmesi gerektiğini söyleyerek kararı bozdu.

    Sonuç: Taraflarca kabul edilen sözlü ücret anlaşması, yazılı olmadığı gerekçesiyle dışlanamaz.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 5. Fotokopi sözleşme ve yüzde 30 kaydıYargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2020/5185 · K. 2021/3943 ·

    Avukat fotokopi sözleşme sunmuş, davalı imzayı inkâr etmişti. Daire, fotokopinin senet olmadığını, sözleşmenin aslı için kesin süre verilmesi gerektiğini; asıl sunulamaz ya da imza davalıya ait çıkmazsa ücretin m. 164/4'e göre, imza davalınınsa yüzde 30 kaydının yüzde 25 tavanında geçerli sayılarak belirleneceğini söyleyip kararı bozdu.

    Sonuç: Fotokopiye dayanılarak ücret sözleşmesi ispatlanamaz; tavanı aşan oran tavana iner.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 6. Yüzde 10-20 aralığının hesap tabanıYargıtay Hukuk Genel Kurulu · E. 2018/940 · K. 2021/350 ·

    Yazılı sözleşme bulunmayan olayda akdi ücretin tapu iptali davasında harçlandırılan değerden mi, kesinleşme tarihindeki rayiç bedelden mi hesaplanacağı tartışıldı. Kurul, m. 164/4'teki değerin harcı yatırılan değer olduğunu, yazılı sözleşme yapmayan ve değer konusunda müvekkilini uyarmayan avukatın kendi kusurundan hak elde edemeyeceğini belirterek direnme kararını bozdu.

    Sonuç: m. 164/4'te hesap, kesinleşme tarihindeki rayiç bedelden değil harçlandırılmış dava değerinden yapılır.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 7. Rayiç bedel üzerinden yüzde ücret ve sulhte sorumlulukYargıtay 13. Hukuk Dairesi · E. 2016/14253 · K. 2016/14821 ·

    Sözleşmede anlaşma hâlinde taşınmazların rayiç bedeli üzerinden yüzde 17,5 ücret öngörülmüştü. Daire, kaydın taşınmazın aynen avukata ait olacağını söylemediği için hasılı davaya iştirak olmadığını ve geçerli bulunduğunu, nispi ücretin harçlandırılmış dava değerinden hesaplanacağını, feragatin sulh niteliği taşıdığı olayda m. 165 uyarınca müvekkille sulh olan karşı tarafın da sorumlu olduğunu söyledi.

    Sonuç: Değer üzerinden yüzde, taşınmazın kendisinden pay verilmedikçe m. 164/3'e aykırı sayılmadı.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 8. Başarıya bağlı ücret ve süreli vekâletnameYargıtay Hukuk Genel Kurulu · E. 2022/357 · K. 2022/1329 ·

    Sözleşmede ücretin bir kısmı başarıya bağlanmış, avukatın süreli vekâletnamesi yargılama sürerken dolmuştu. Kurul, başarıya göre ücretin geçerli olduğunu, süre dolmasının haksız azil sayılmadığını, araştırmaya yönelik bozmanın başarı sayılmayacağını belirtti; avukatın 60.000 USD başarı ücretine hak kazanmadığını kabul ederek direnme kararını bozdu.

    Sonuç: Başarıya bağlı ücret geçerlidir, ama kural olarak şart gerçekleşmeden istenemez.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 9. Taşınmazdan bağımsız bölüm verilmesiYargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2022/5542 · K. 2023/1908 ·

    Bölge adliye mahkemesi, sözleşmenin ücrete ilişkin kısmını dava sonucuna katılma koşulu içerdiği için m. 164/3 uyarınca geçersiz saymış, ücreti harçlandırılmış değer üzerinden m. 164/4'e göre belirlemişti. Daire temyiz itirazlarını reddederek bu kararı onadı.

    Sonuç: Dava konusu maldan aynen pay öngören ücret kaydı geçersiz sayılınca m. 164/4 uygulanır.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 10. Hukuka aykırı konulu ücret sözleşmesiYargıtay Hukuk Genel Kurulu · E. 2017/589 · K. 2021/95 ·

    Ücret, dosyanın Hukuk Genel Kurulu'nda bozulması karşılığında taşınmaz değerinin yüzde 5'i olarak kararlaştırılmıştı. Sözleşmenin hukuka, ahlaka ve kamu düzenine aykırılığı yerel mahkeme ile Özel Daire arasında çekişmesizdi. Kurul, bu sözleşmeden ücret alacağı doğmayacağını, talep sözleşmeye dayandığından taleple bağlılık ilkesi gereği başkaca ücrete de hükmedilemeyeceğini belirterek direnme kararını onadı.

    Sonuç: Batıl sözleşmeye dayanan talepte, taleple bağlılık nedeniyle emeğe göre ücret de verilmedi.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 11. m. 164/4 alacağı ve belirsiz alacak davası (31/7/2026 öncesi davalar)Yargıtay Hukuk Genel Kurulu · E. 2020/279 · K. 2022/3 ·

    Haksız azledilen avukat m. 164/4'e göre ücret istemiş, talebini yargılamada artırmıştı. Kurul, ücretin mahkemenin takdiriyle ortaya çıkacağını, alacağın HMK m. 107 anlamında belirsiz olduğunu ve artırılan kısım için zamanaşımı savunmasının dinlenmeyeceğini söyledi; miktar itirazları Özel Daireye bırakıldı. HMK m. 107 sonradan yürürlükten kaldırılmıştır; karar kaldırılma tarihi olan 31/7/2026'dan önce açılan davalar içindir.

    Sonuç: Karar, yürürlükten kalkan HMK m. 107'ye dayandığından yalnız eski davalarda uygulanır; 3. Hukuk Dairesi 2025'te farklı sonuca varmıştır, ama bu Kurul kararını kaldırmaz.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 12. Harcın yatırıldığı dava değeri üzerinden yüzde 15Yargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2025/6255 · K. 2026/1711 ·

    Daire, keşifte belirlenen taşınmaz değerini esas alan kararı 2025'te bozmuştu. Bozmaya uyan bölge adliye mahkemesi, yazılı sözleşme bulunmayan davalı yönünden harcın yatırıldığı dava değeri üzerinden avukatın emek ve mesaisine göre yüzde 15 ücret belirledi. Daire temyiz itirazlarını reddederek kararı onadı.

    Sonuç: Sözleşme yoksa ücret, keşif değerinden değil harcın yatırıldığı değerden hesaplandı.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 13. Haksız azilde karşı taraf vekâlet ücretinin muacceliyetiYargıtay Hukuk Genel Kurulu · E. 2017/634 · K. 2021/59 ·

    Azlin haksız olduğu ve avukatın akdi ve yasal ücretin tamamını eski müvekkillerinden isteyebileceği çekişmesizdi; tartışma karşı taraf ücretinin ne zaman muaccel olacağındaydı. Kurul, azledilen avukatın bu ücreti takibe koyamayacağını, karşı taraftan tahsilin beklenmesinin doğru olmayacağını, ücretin haksız azille muaccel olduğunu belirterek oy birliğiyle direnme kararını bozdu.

    Sonuç: Haksız azledilen avukat, karşı taraf ücretini tahsil edilmesini beklemeden eski müvekkilinden isteyebilir.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 14. Azlin haklılığının ölçütü ve ispat yüküYargıtay Hukuk Genel Kurulu · E. 2022/1072 · K. 2023/1064 ·

    Bilirkişi raporları bazı dosyalarda özen eksikliği saptadığı hâlde azlin haksız olduğu sonucuna varmıştı. Kurul, azlin haklılığının TMK m. 4 çerçevesinde hâkimce belirleneceğini, ispat yükünün iş sahibinde olduğunu, raporların kendi içinde çelişkili olduğunu belirterek direnme kararını bozdu. Azlin haklı olup olmadığını karara bağlamadı; yeni rapor alınmasını gerekli gördü.

    Sonuç: Azlin haklılığını iş sahibi ispat eder; çelişkili bilirkişi raporuyla hüküm kurulamaz.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 15. Özensiz ifa ve haklı azilYargıtay Hukuk Genel Kurulu · E. 2018/50 · K. 2021/1588 ·

    Avukatlar iş mahkemesindeki ücret alacağı davasında faiz türünü belirtmemiş, yasal faize hükmeden kararı temyiz etmemişti. Kurul, gününde ödenmeyen ücrete mevduata uygulanan en yüksek faizin uygulanacağını hatırlatarak bu davranışın müvekkili faiz alacağı yönünden zarara uğrattığını, özensiz ifa ve haklı azil nedeni sayılması gerektiğini belirtip direnme kararını bozdu.

    Sonuç: Somut olayda faiz talebindeki ve temyizdeki eksiklik haklı azil nedeni sayıldı.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 16. Hapis hakkı ve ücretin muacceliyetiYargıtay 13. Hukuk Dairesi · E. 2015/35487 · K. 2017/11889 ·

    Avukat, müvekkil adına tahsil ettiği paranın 40.000 TL'sini ücret ve masraf karşılığı elinde tuttuğunu savunmuştu. Daire, hapis hakkının yalnız ücret ve gider oranında ve muaccel ücret için kullanılabileceğini, ücretin aksine sözleşme yoksa işin bitmesiyle muaccel olduğunu belirtti; hakkın usulüne uygun kullanılıp kullanılmadığı incelenmeden verilen kararı bozdu.

    Sonuç: Avukat, tahsil ettiği paradan ancak muaccel alacağı oranında ve bildirimde bulunarak tutabilir.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 17. Beş yıllık zamanaşımının başlangıcıYargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2022/5442 · K. 2022/6969 ·

    Bölge adliye mahkemesi süreyi, işlerin ibraname ile bittiğinin öğrenildiği tarihten başlatıp davayı zamanaşımından reddetmişti. Daire, vekâlet sözleşmesinden doğan davaların TBK m. 147/5 gereği beş yıllık zamanaşımına tabi olduğunu, zamanaşımının vekâlet ilişkisi sürdükçe işlemediğini, azil tarihi ile takip tarihi arasında beş yılın dolmadığını belirterek kararı bozdu.

    Sonuç: 2022 tarihli bu olayda süre vekâletin sona ermesinden başlatıldı; aynı Daire 30.04.2025 tarihli kararında işin tamamlanmasına bakmış, 03.11.2025 tarihli kararında vekâletin sona ermesi ölçütünü yinelemiştir.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 18. Ücretin muacceliyeti ve m. 164/4 alacağında kısmi davaYargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2024/2765 · K. 2025/2509 ·

    Yazılı sözleşmesi olmayan avukat m. 164/4'e göre ücret istemiş, dilekçesinde kısmi olarak talepte bulunmuş, talebini sonradan artırmıştı. Daire, müddeabih belli olduğundan alacağın belirsiz sayılamayacağını, vekâlet ücreti alacağının ilkesel olarak da belirsiz alacak davası sayılmasının doğru olmadığını, ücretin aksine anlaşma yoksa işin tamamlanmasıyla muaccel olduğunu söyledi; zamanaşımı savunması hakkında karar verilmesi için kararı oy birliğiyle bozdu.

    Sonuç: Daire vekâlet ücreti alacağını belirsiz saymadı; Hukuk Genel Kurulu'nun 2022 tarihli kararı farklıdır ve bu Daire kararıyla kaldırılmış değildir.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 19. Avukatın ölümü ve zamanaşımıYargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2024/3995 · K. 2025/5203 ·

    Avukatın 23.09.2015'te ölmesinden sonra mirasçısı 26.12.2022'de ücret davası açmış, temyizde sözleşmedeki vadenin göz ardı edildiğini ileri sürmüştü. Daire, vekâlet ilişkisinin ölümle sona erdiğini, beş yıllık sürenin bu tarihten işlemeye başladığını ve dolduğunu belirterek davanın reddine ilişkin kararı oy çokluğuyla onadı.

    Sonuç: Avukatın ölümünde beş yıllık süre ölüm tarihinden hesaplanmıştır.

    Kararın kaynaktaki sayfası

Sık sorulan sorular

Avukatlık ücret sözleşmesi yazılı olmak zorunda mı?

Hayır. 1136 sayılı Kanun m. 163/1'e göre yazılı olmayan anlaşmalar genel hükümlere göre ispatlanır. Yargıtay (Kapatılan) 13. Hukuk Dairesi'ne göre yazılı olmak geçerlilik değil ispat şartıdır. Sözlü anlaşma karşı tarafça kabul edilmez ve ispatlanamazsa ücret m. 164/4'e göre belirlenir.

Avukatlık ücreti yüzde kaç olabilir?

1136 sayılı Kanun m. 164/2'ye göre dava veya hükmolunacak şeyin değeri yahut paranın yüzde 25'ini aşmamak üzere yüzde olarak ücret kararlaştırılabilir. m. 163/2'ye göre tavanı aşan sözleşme tavan miktarında geçerlidir; Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, yüzde 30 kaydının imza davalıya ait çıkarsa yüzde 25 olarak uygulanacağını belirtmiştir.

Yazılı sözleşme yoksa avukatlık ücreti nasıl belirlenir?

1136 sayılı Kanun m. 164/4'e göre değeri para ile ölçülebilen işlerde, davanın kazanılan bölümü için avukatın emeğine göre dava konusu değerin yüzde 10 ile yüzde 20'si arasında, asgari tarifenin altında olmamak üzere ücret belirlenir. Değeri para ile ölçülemeyen işlerde asgari ücret tarifesi uygulanır.

Yüzde 10-20 hangi değer üzerinden hesaplanır?

Kanun metni ilamın kesinleştiği tarihteki değerden söz eder. Hukuk Genel Kurulu, oy çokluğuyla verdiği 2021 tarihli kararda bunu davada harcı yatırılan, yani harçlandırılmış dava değeri olarak kabul etmiştir. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi de 2026'da aynı ölçüyü uygulamıştır.

Başarıya bağlı avukatlık ücreti geçerli mi?

Hukuk Genel Kurulu'na göre taraflar serbest iradeleriyle başarıya göre ücret belirleyebilir; 1136 sayılı Kanun m. 163/1 de kanuna aykırı olmayan şarta bağlı sözleşmeleri geçerli sayar. Başarı şartına bağlanan ücret kural olarak şart gerçekleşmeden istenemez; Hukuk Genel Kurulu haksız azilde ücretin tamamının muaccel olacağını söyler, ama bu kuralı başarı şartına bağlı ücret için ayrıca tartışmamıştır.

Avukata dava konusu maldan pay verilebilir mi?

1136 sayılı Kanun m. 164/3'e göre yüzdeye dayanan sözleşmeler, dava konusu para dışındaki mal ve haklardan bir kısmının aynen avukata ait olacağı hükmünü taşıyamaz. Yargıtay 13. Hukuk Dairesi, taşınmazın kendisini değil rayiç bedel üzerinden yüzde ücreti öngören kaydı bu yasağın dışında görmüştür.

Avukat azledilirse ücret alır mı?

1136 sayılı Kanun m. 174/2'ye göre azilde ücretin tamamı verilir, ama avukat kusur veya ihmalinden dolayı azledilmişse ücretin ödenmesi gerekmez. Hukuk Genel Kurulu'na göre sonuçlandırılmış işlerde azlin haklılığına bakılmaksızın ücrete hak kazanılır; haksız azilde sonuçlanmamış işlerin ücreti de tam olarak istenebilir.

Azlin haklı olduğunu kim ispat eder?

Hukuk Genel Kurulu'nun 2023 tarihli kararına göre ispat yükü iş sahibindedir. Azil ihtarında bildirilmese bile yargılamada ileri sürülen bütün azil nedenleri incelenir, hiç ileri sürülmeyen neden inceleme konusu yapılamaz.

Avukat işi bırakırsa ücret isteyebilir mi?

1136 sayılı Kanun m. 174/1'e göre işi haklı bir sebep olmaksızın takipten vazgeçen avukat hiçbir ücret isteyemez ve peşin aldığı ücreti geri vermek zorundadır. Hukuk Genel Kurulu'na göre haklı istifa haksız azil gibi, haksız istifa haklı azil gibi değerlendirilir.

Avukatlık ücreti alacağında zamanaşımı ne kadardır?

TBK m. 147/5'e göre vekâlet sözleşmesinden doğan alacaklar beş yıllık zamanaşımına tabidir. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi süreyi kimi kararlarda vekâlet ilişkisinin bitimine, 2025 tarihli bir kararında alacağın muaccel olduğu ana, yani işin tamamlanmasına ya da iş bitmeden sona eren vekâlette sona erme anına bağlamıştır.

Avukat tahsil ettiği parayı ücretine karşılık elinde tutabilir mi?

1136 sayılı Kanun m. 166/1'e göre kendi alacağı nispetinde tutabilir. Yargıtay 13. Hukuk Dairesi'ne göre bu hak yalnız muaccel ücret ve gider oranında kullanılır; avukat tahsilatı geciktirmeden iş sahibine bildirmeli ve alacağını açıklamalıdır.

Avukatlık ücreti alacağı için hangi mahkemeye gidilir?

6502 sayılı Kanun m. 3 ve m. 73/1'e göre müvekkil tüketiciyse uyuşmazlık tüketici işlemi olarak tüketici mahkemesinde, aksi hâlde HMK m. 2/1'e göre asliye hukuk mahkemesinde görülür. Bu sayfadaki Yargıtay kararları görev sorusunu karara bağlamamıştır; dosyaların bir kısmı tüketici, bir kısmı asliye hukuk mahkemesinden gelmiştir.

Dosyanız nerede olursa olsun

Muğla Adliyesi ile Bodrum, Marmaris ve Milas gibi ilçe adliyelerindeki dosyalarda Menteşe'den, Fethiye Adliyesi ile Seydikemer, Dalaman ve Ortaca'daki dosyalarda Fethiye'den bizzat vekillik üstleniyoruz. Türkiye'nin başka bir ilinde görülen davalarda da dosya takibi ve hukuki danışmanlık veriyoruz.

Muğla Borçlar Hukuku Avukatı sayfasıİletişimFethiye avukat sayfası

Bu alandaki diğer rehberler

Bu site mesleki faaliyet hakkında bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık yerine geçmez.