Tüketici hakem heyeti: 2026 parasal sınırı, başvuru, karar ve kararın uygulanması (6502 sayılı Kanun m. 68-70)
Yayın tarihi:
Bu sayfada
- Başa dön
- Kısaca
- Dava, süre ve usul
- Tüketici hakem heyetine başvurunun şartları: tüketici uyuşmazlığı ve heyetin görev alanı (6502 sayılı Kanun m. 66, 68; Yönetmelik m. 6)
- 2026 parasal sınırı: 186.000 TL'nin altındaki uyuşmazlıklar ve sınırın hesabı (6502 sayılı Kanun m. 68/1, 68/4; 2026 Tebliği m. 3)
- Sınırın altında doğrudan tüketici mahkemesine dava açılırsa: heyete başvuru şartı ve belirsiz alacak davası
- İcra takibi yolu: "İcra ve İflas Kanunundaki haklar saklı" kaydı ve itirazın iptali davası (6502 sayılı Kanun m. 68/1)
- Tüketici hakem heyetine başvuru: hangi heyete, kim, nasıl ve eksiklik için yedi gün (6502 sayılı Kanun m. 68/3; Yönetmelik m. 7, 11)
- Heyetin incelemesi ve ispat: bilgi ve belge istenmesi, dosya üzerinden inceleme, taleple bağlılık (6502 sayılı Kanun m. 69; Yönetmelik m. 13, 19, 20)
- Heyet kararı: karar süresi, tebliğ, vekâlet ücreti ve masraflar (6502 sayılı Kanun m. 70/1, 70/7; Yönetmelik m. 21, 23, 29)
- Heyet kararının uygulanması: bağlayıcılık, ilamlı icra ve itirazın etkisi (6502 sayılı Kanun m. 70; İİK m. 32, 33)
- İlgili mevzuat
- Yargıtay kararları
- Sık sorulan sorular
Kısaca
- Belli bir tutarın altındaki tüketici uyuşmazlıklarında, dava açılmadan önce tüketici hakem heyetine başvurmak zorunludur; icra takibi yolu ise ayrıca açıktır. 2026 yılında yapılan başvurularda bu sınır 186.000 TL'nin altıdır.
- Bu tutar ve üstündeki uyuşmazlıklar tüketici mahkemesinde görülür.
- Başvuru, tüketicinin oturduğu yerdeki ya da alışverişin yapıldığı yerdeki heyete yapılabilir; orada heyet yoksa ilçe kaymakamlığına verilebilir.
- Heyet en geç altı ayda karar verir, bu süre en çok üç ay uzatılabilir.
- Karar tarafları bağlar ve icra yoluyla yerine getirilir.
Bu sayfa, tüketici hakem heyetinin hangi uyuşmazlıklara baktığını, 2026 yılı parasal sınırını, başvurunun nereye ve nasıl yapıldığını, heyetin nasıl karar verdiğini ve kararın nasıl yerine getirildiğini Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun (6502), Tüketici Hakem Heyetleri Yönetmeliği, 2026 parasal sınır Tebliği ve Yargıtay kararlarıyla anlatır. Karara itirazın ayrıntısı ile satıcının heyete cevabı ayrı rehberlerin konusudur; ayıplı mal hakları ve tüketici mahkemesinde açılan genel davalar burada anlatılmaz.
İlgili rehberler: Tüketici hakem heyeti kararına itiraz (6502 sayılı Kanun m. 70)Tüketici hakem heyeti savunması istendi: satıcı ve esnaf için yazı, süre, cevap ve kararİtirazın iptali davası: süre, arabuluculuk, ispat ve icra inkâr tazminatıMenfi tespit davası ve istirdat davası: şartlar, ispat yükü, tedbir ve süreKredi kartı borcu ödenmezse ne olur (5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu)
Dava, süre ve usul
Aşağıdaki satırların her biri kanunun ilgili maddesine dayanır; yanlarındaki bağlantı, maddenin yer aldığı kanunun mevzuat.adalet.gov.tr'deki tam metnini açar.
- Görevli mahkeme
2026 başvurularında değeri 186.000 TL'nin altında kalan tüketici uyuşmazlığında il veya ilçe tüketici hakem heyeti görevlidir (6502 sayılı Kanun m. 68/1; 2026 Tebliği m. 3); bu değer ve üzerindeki uyuşmazlık için heyete başvurulamaz, dava tüketici mahkemesinde açılır (6502 sayılı Kanun m. 73/1; Yönetmelik m. 6/2).
Dayanak: 6502 sayılı Kanun m. 68/1, 73/1
- Yetkili mahkeme
Başvuru, tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu ya da tüketici işleminin yapıldığı yerdeki heyete yapılabilir; heyetin bulunmadığı yerde başvuru o ilçe kaymakamlığına yapılır ve Bakanlığın belirlediği yetkili heyete iletilir (6502 sayılı Kanun m. 68/3).
Dayanak: 6502 sayılı Kanun m. 68/3
- Dava şartı
Sınırın altındaki uyuşmazlıkta tüketici mahkemesine gitmeden önce heyete başvuru zorunludur, ancak tarafların İcra ve İflas Kanunundaki hakları saklıdır (6502 sayılı Kanun m. 68/1); heyetin görevine giren uyuşmazlıklarda ve heyet kararına itirazda dava şartı arabuluculuk uygulanmaz (m. 73/A/1-a, b).
Dayanak: 6502 sayılı Kanun m. 68/1, 73/A/1
- Süre ve zamanaşımı
Heyet kararına karşı itiraz süresi tebliğ tarihinden itibaren iki haftadır (6502 sayılı Kanun m. 70/3); bu süre 1/6/2024 ve sonrasında verilen kararlara uygulanır, daha önce verilen kararlarda değişiklikten önceki hüküm geçerlidir (7499 sayılı Kanun geçici m. 1/1-e).
Dayanak: 6502 sayılı Kanun m. 70/3
- Yargılama usulü
Heyet incelemeyi dosya üzerinden yapar, gerekirse tarafları ve bilirkişiyi dinler (Yönetmelik m. 19); tüketici mahkemesindeki davalar (sınırı aşan uyuşmazlık, heyet kararına itiraz) HMK'nın Altıncı Kısım hükümlerine, yani basit yargılama usulüne göre yürütülür (6502 sayılı Kanun m. 73/4; HMK m. 316/1-g).
Dayanak: 6502 sayılı Kanun m. 73/4
- Harç
Heyet aşamasında tebligat ve bilirkişi ücretleri, karar tüketici aleyhineyse Bakanlıkça karşılanır, tüketici lehineyse karşı taraftan tahsil edilir (6502 sayılı Kanun m. 70/7); tüketicilerin tüketici mahkemesinde açtığı davalar harçtan muaftır (m. 73/2).
Dayanak: 6502 sayılı Kanun m. 70/7, 73/2
- Kanun yolu
Heyet kararına karşı heyetin ya da tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu yerdeki tüketici mahkemesine itiraz edilir; itiraz icrayı kendiliğinden durdurmaz, tüketici mahkemesinin itiraz üzerine verdiği karar kesindir (6502 sayılı Kanun m. 70/3, 70/5).
Dayanak: 6502 sayılı Kanun m. 70/3, 70/5
Tüketici hakem heyetine başvurunun şartları: tüketici uyuşmazlığı ve heyetin görev alanı (6502 sayılı Kanun m. 66, 68; Yönetmelik m. 6)
6502 sayılı Kanun m. 66/1'e göre Bakanlık, tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğabilecek uyuşmazlıklara çözüm bulmak amacıyla tüketici hakem heyetleri oluşturmakla görevlidir. Heyet, illerde ticaret il müdürü, ilçelerde kaymakam ya da bunların görevlendireceği bir memurun başkanlığında; belediye, baro, ticaret ya da esnaf odası ve tüketici örgütlerinden gelen üyelerle başkan dâhil beş üyeden oluşur (m. 66/2).
Heyetin görevi, tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğabilecek uyuşmazlıklara ilişkin başvuruları karara bağlamaktır (Tüketici Hakem Heyetleri Yönetmeliği m. 6/1). Başvuru yalnız tüketiciye açık değildir: Yönetmelik m. 11/3, başvuru sahibinin tüketici olmaması durumunda vergi kimlik numarasının yazılmasını ister. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, satıcı şirketin tüketicilerden alacağını istediği başvuruyu heyetin görev alanında saymış ve heyetin görevsizlik kararının iptal edilmesi gerektiğini belirtmiştir. (Yargıtay 3. HD, E. 2021/8671)1
Değeri sınırın altında kalan uyuşmazlıkta heyete başvuru zorunludur (6502 sayılı Kanun m. 68/1). Yargıtay Hukuk Genel Kurulu bu hükmün emredici olduğunu ve tüketiciye tercih hakkı tanımadığını kabul etmiştir. (Yargıtay HGK, E. 2017/616)2 Yargıtay 3. Hukuk Dairesi de hükmün heyete başvurana tercih hakkı tanımadığını aynı gerekçeyle tekrarlamıştır. (Yargıtay 3. HD, E. 2022/6783)3 Bu madde, tüketicilerin ilgili mevzuata göre alternatif uyuşmazlık çözüm mercilerine başvurmasına engel değildir (m. 68/5).
Sınırın içinde kalsa da her istem heyete götürülemez. Yargıtay kararlarında heyetin görev alanı dışında sayılan istemler şunlardır: 1) İcra takibine itiraz üzerine açılan itirazın iptali davası: Hukuk Genel Kurulu, heyetlerin "mahkeme" sayılamayacağını ve bu davalarda uyuşmazlığı çözme görevlerinin bulunmadığını belirtmiştir. (Yargıtay HGK, E. 2017/570)4 2) Bir hususun tespiti istemi: 3. Hukuk Dairesine göre yargı organlarının niteliklerine ve sıfatlarına sahip olmayan heyet tespit talebini çözüme kavuşturamaz. (Yargıtay 3. HD, E. 2024/512)5 3) Delil niteliğinde karar istemi: 3. Hukuk Dairesi, alacağın tespiti için yapılan başvurunun görev sınırını aştığı için usulden reddedilmesi gerektiğini belirtmiştir.3
Manevi tazminat ise görev dışı değildir. 3. Hukuk Dairesi, bölge adliye mahkemesi daireleri arasındaki görüş ayrılığını giderirken, talep edilen tazminat miktarları heyetin parasal sınırı içindeyse heyetin manevi tazminata da karar verebileceğini belirtmiştir. (Yargıtay 3. HD, E. 2024/3668)6 Daire bu sonuca, ayıplı hizmet nedeniyle uğranılan manevi zarar bedelinin de sınır hesabına dahil edilmesi gerektiğini söyleyen kapatılan 13. Hukuk Dairesinin 2004 tarihli kararını aktararak ve yasal mevzuat ile birlikte değerlendirerek ulaşmıştır; toplama kuralını kendi cümlesiyle ayrıca yazmamıştır.6
2026 parasal sınırı: 186.000 TL'nin altındaki uyuşmazlıklar ve sınırın hesabı (6502 sayılı Kanun m. 68/1, 68/4; 2026 Tebliği m. 3)
6502 sayılı Kanun m. 68/1'de yazan tutar otuz bin Türk Lirasıdır; ancak bu sınır her takvim yılı başından geçerli olmak üzere Vergi Usul Kanunu mükerrer m. 298'e göre ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılır ve artışta bin liranın küsuru dikkate alınmaz (m. 68/4). Kanun metnindeki rakam bu nedenle bugünkü sınır değildir.
2026 sınırı, 23 Aralık 2025 tarihli ve 33116 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan parasal sınır Tebliğindedir: 2026 yılı için yapılacak başvurularda değeri 186.000 Türk Lirasının altında bulunan uyuşmazlıklarda il veya ilçe tüketici hakem heyetleri görevlidir (Tebliğ m. 3/1). Tebliğ 1/1/2026 tarihinde yürürlüğe girmiştir (m. 5). Tebliğ il ve ilçe heyetleri için tek bir tutar öngörür.
Sınırın tam üstü: Kanun m. 68/1 "bu değerlerin üzerindeki", Yönetmelik m. 6/2 "bu değer ve üzerindeki" uyuşmazlıklar için heyete başvuru yapılamayacağını söyler; Tebliğ ise heyeti değeri sınırın "altında bulunan" uyuşmazlıklarda görevli sayar. Bu metinler birlikte okunduğunda 2026'da heyete götürülecek uyuşmazlık, değeri 186.000 TL'nin altında kalan uyuşmazlıktır.
Hangi yılın sınırı uygulanır: Yönetmelik m. 6/3'e göre başvuru tarihindeki parasal sınır dikkate alınır. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu da parasal değerin belirlenmesinde uyuşmazlığın başvuru tarihindeki değerinin esas alındığını belirtmiştir.2 Yargıtay 3. Hukuk Dairesi de aynı ölçütü tekrarlamıştır.3 Yargıtay kararlarında geçen tutarlar o yılın sınırlarıdır; örneğin 3. Hukuk Dairesinin 2026 kararında aktarıldığı üzere 2025 yılı başvurularında sınır 149.000 TL'nin altıydı. (Yargıtay 3. HD, E. 2026/5101)7
Sınırı aşan tek uyuşmazlık: Başvuru tek bir uyuşmazlıkla ilgiliyse ve uyuşmazlık konusu sınırı aşıyorsa, sınırı aşan kısımdan feragat edilerek heyete başvurulabilir; aşan kısım için tekrar heyete başvuru yapılamaz (Yönetmelik m. 6/4). Aynı tüketici işleminden doğan birden fazla uyuşmazlık için ayrı ayrı başvurulmuşsa, değerler toplamı görev sınırı içinde kalmak şartıyla başvurular birleştirilerek karara bağlanabilir; toplam sınırı aşarsa her biri hakkında ayrı karar verilir (m. 20/2). Uyuşmazlık değeri döviz cinsindense başvuru tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası efektif döviz satış kuruyla Türk lirasına çevrilir (m. 11/3).
Tutarı başvuru anında tam ve kesin olarak belirlenemeyen alacakta başvuru sahibi hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktarı belirtir; inceleme sırasında miktar bilgi ya da belgelerle tespit edilirse heyet talep edilenden fazlasına ya da azına karar verebilir, ancak karar her hâlde parasal sınır içinde kalmalıdır (Yönetmelik m. 20/1).
Sınırın altında doğrudan tüketici mahkemesine dava açılırsa: heyete başvuru şartı ve belirsiz alacak davası
Sınırın altındaki uyuşmazlıkta heyete gidilmeden tüketici mahkemesinde dava açılırsa mahkeme işin esasına giremez. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, davacının talebi heyetin görev sınırı içindeyken yerel mahkemenin heyete başvurma zorunluluğunu göz ardı ederek işin esası hakkında hüküm kurmasını yerinde görmemiş ve kararı bozmuştur.2
Belirsiz alacak davası: Alacağın değeri dava ya da başvuru sırasında belirlenemiyorsa dava ya da başvuru belirlenebilen asgari bir miktar üzerinden yapılır. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, Hukuk Genel Kurulu kararlarına dayanarak, tüketicinin dilekçesinde gösterdiği asgari miktar parasal sınır içindeyse başvurunun öncelikle heyete yapılması gerektiğini belirtmiş; bu ölçütle değeri fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak 1.000 TL gösterilen ve heyete başvurulmadan açılan araç değer kaybı davasında dava şartı yokluğundan verilen ret kararını onamıştır. (Yargıtay 3. HD, E. 2024/3419)8 Daire 2026'da da, taşınmaz satımındaki eksik ve ayıplı işler için belirsiz alacak davası olarak açılan ve dava tarihinde heyetin zorunlu görev sınırı içinde bir değer gösterilen davada önce heyete başvurulması gerektiğini belirterek aynı sonucu onamıştır. (Yargıtay 3. HD, E. 2025/5060)9
Öbür çizgi: 3. Hukuk Dairesi 2026'daki başka bir kararında, tüketicinin heyete başvurmak yerine tüketici mahkemesinde kısmi ve belirsiz alacak davası açıp alacağın tüketici mahkemesinin görev sınırında kaldığını ileri sürdüğü dosyada, davacının dava değerini en az tüketici mahkemesinin görev sınırı kadar göstermek zorunda olduğunu, mahkemenin davacıya süre vererek talep ettiği miktarı açıklatması gerektiğini belirtmiş ve doğrudan dava şartından verilen ret kararını bozmuştur. (Yargıtay 3. HD, E. 2025/5731)10 Onanan dosyalarda dilekçede gösterilen değer heyet sınırının içindeydi; bozulan dosyada da dilekçede gösterilen değer (dört kalem 100'er TL, toplam 400 TL) heyet sınırının içindeydi, davacı ise alacağın tüketici mahkemesinin görev sınırında olduğunu ileri sürüyordu. Daire iki sonuç arasındaki farkı açıklamamıştır.
Belirli alacağın belirsiz gösterilmesi: 3. Hukuk Dairesi, ödemeleri yıl yıl belirli olduğu hâlde belirsiz alacak davası olarak açılan davada, dilekçede belirtilen toplam alacak heyet sınırının üzerinde ve tespit istemi de heyetin görev alanı dışında kaldığından davanın dava şartı yokluğundan reddini yanlış bulmuştur.5 Davanın esası (bedelin iadesi) bu kararda karara bağlanmamıştır.
Dava şartı arabuluculuk: Tüketici mahkemesinde görülen uyuşmazlıklarda dava açılmadan önce arabulucuya başvurmak kural olarak dava şartıdır; ancak tüketici hakem heyetinin görevi kapsamındaki uyuşmazlıklar ve heyet kararlarına yapılan itirazlar bu kuralın dışındadır (6502 sayılı Kanun m. 73/A/1-a, b).
İcra takibi yolu: "İcra ve İflas Kanunundaki haklar saklı" kaydı ve itirazın iptali davası (6502 sayılı Kanun m. 68/1)
6502 sayılı Kanun m. 68/1, heyete başvuru zorunluluğunu "Tarafların İcra ve İflas Kanunundaki hakları saklı kalmak kaydıyla" düzenler. Yargıtay 3. Hukuk Dairesine göre taraflar, heyete başvuru zorunluluğu bulunan miktardaki uyuşmazlıkta isterlerse heyete başvurmadan ilamsız (genel haciz yoluyla) icra takibi yapabilir, takibe itiraz edilirse İİK m. 67/1 uyarınca itirazın iptali davasını tüketici mahkemesinde açabilir. (Yargıtay 3. HD, E. 2017/16869)11 Aynı kararda, kanun değişikliğiyle birlikte davacının itirazın iptali davası açmakta hukuki yararının bulunduğu belirtilmiştir.11
Kaydın amacı: 13. Hukuk Dairesinin aktardığı 7063 sayılı Kanunun değişiklik gerekçesine göre değişiklikle, icra iş ve işlemlerine ilişkin hususlarda heyete başvuru zorunluluğu aranmaksızın İcra ve İflas Kanunu hükümlerinin uygulanabileceği vurgulanmıştır. Daire, tüketici kredisi alacağı için yapılan ilamsız takibe itiraz üzerine açılan itirazın iptali davasını heyete başvurulmadığı gerekçesiyle usulden reddeden kararı, mahkemenin İcra ve İflas Kanunu hükümlerini uygulayıp davanın esası yönünden karar vermesi gerektiği gerekçesiyle kanun yararına bozmuştur. (Yargıtay 13. HD, E. 2018/3351)12
İtirazın iptali davası heyete götürülemez: Hukuk Genel Kurulu, bu kaydın eklenmesiyle miktar itibarıyla hakem sınırı içinde kalsa bile İcra ve İflas Kanunu ile ilgili dava ve işlerde heyetlerin görevli olmayacaklarının açıklığa kavuştuğunu belirtmiştir.4 Buna karşılık 3. Hukuk Dairesi, takibe itiraz edilen alacak için heyete itirazın kaldırılması değil alacak talebiyle başvurulmuşsa uyuşmazlığın heyetin görev alanına girdiğini kabul etmiştir.1
İki yolun birlikte kullanılması: 3. Hukuk Dairesi 2026'da, icra takibine itiraz edilip itirazın iptali davası açılmamışken aynı alacak için heyete başvurulan dosyada, davacının hem İcra ve İflas Kanunundaki haklarını kullanabileceğini hem de heyete başvurabileceğini, iki yasal imkânın birbirine derdestlik oluşturmayacağını belirtmiştir.7 Daire ayrıca icra takibi yapılmasının İİK m. 67/4 gereğince alacak davası açılmasına engel olmadığını kaydetmiştir.7 İtirazın iptali davası açılmışken aynı alacak için heyete başvurunun derdestlik oluşturup oluşturmayacağına bu kararda değinilmemiştir.
Bu bölümde anılan 13. Hukuk Dairesinin 2019 kararı ile 3. Hukuk Dairesinin 2022 ve 2026 kararları kanun yararına bozma kararlarıdır. HMK m. 363/2'ye göre bu bozma, kararın hukuki sonuçlarını ortadan kaldırmaz; kanun yararına temyiz yoluna Adalet Bakanlığı veya Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı başvurur (HMK m. 363/1).
Tüketici hakem heyetine başvuru: hangi heyete, kim, nasıl ve eksiklik için yedi gün (6502 sayılı Kanun m. 68/3; Yönetmelik m. 7, 11)
Başvuru, tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu ya da tüketici işleminin yapıldığı yerdeki heyete yapılabilir (6502 sayılı Kanun m. 68/3). Heyetlerin yetki alanı ve iş bölümü Bakanlıkça belirlenir; il tüketici hakem heyeti il sınırları içinde, ilçe tüketici hakem heyeti ilçe sınırları içinde yetkilidir; heyet kurulmayan ilçede Bakanlığın o ilçe için belirlediği heyet yetkilidir (2026 Tebliği m. 4/1; Yönetmelik m. 7/1-2).
Başvuru yapılabilecek ilçede heyet kurulmamışsa başvuru o ilçe kaymakamlığına yapılabilir; kaymakamlık başvuruyu Tüketici Bilgi Sistemine gecikmeksizin kaydederek Bakanlığın belirlediği yetkili heyete iletir (6502 sayılı Kanun m. 68/3; Tebliğ m. 4/3; Yönetmelik m. 7/4). Heyetler, görev ve yetki alanına giren başvuruları gereğini yapmak üzere kabul etmek zorundadır (Kanun m. 68/2; Yönetmelik m. 6/6).
Başvuru şahsen ya da avukat aracılığıyla; elden, posta yoluyla ya da elektronik ortamda e-Devlet kapısı üzerinden Tüketici Bilgi Sistemi ile yapılır (Yönetmelik m. 11/1). Elektronik başvurunun geçerli olması için başvuru formunun eksiksiz doldurulması ve varsa bilgi ve belgelerin sisteme yüklenmesi gerekir (m. 11/4). Sistem ekranlarının işleyişi kanunda ve yönetmelikte tanımlanmamıştır; bu sayfa ekran adımlarını anlatmaz.
Başvuruda bulunması zorunlu bilgiler Yönetmelik m. 11/3'te sayılır: 1) başvuru sahibinin adı soyadı ya da unvanı; 2) T.C. kimlik numarası (yabancılarda pasaport ya da yabancı kimlik numarası; başvuru sahibi tüketici değilse vergi kimlik numarası); 3) adresi ve varsa diğer iletişim bilgileri; 4) varsa vekilinin adı soyadı, vergi kimlik numarası ve adresi; 5) uyuşmazlık konusu ve talep; 6) Türk lirası cinsinden uyuşmazlık değeri; 7) şikâyet edilene ilişkin bilgiler. Başvuru bu unsurları içeren dilekçe ve varsa delil oluşturan belgelerle birlikte yapılır (m. 11/2).
Zorunlu bilgilerde eksiklik ya da tutarsızlık varsa heyet başkanı başvuru sahibine yazılı olarak yedi gün süre vererek ek bilgi ya da belge ister (Yönetmelik m. 11/5). Konusu, sebebi ve tarafları aynı uyuşmazlık için birden çok heyete ya da aynı heyete birden fazla başvuru yapılamaz; heyet derdestliği kendiliğinden ya da taraflardan birinin itirazı üzerine her zaman dikkate alır (m. 11/6). Heyet kararı kesinleştikten sonra konusu, sebebi ve tarafları aynı yeni bir başvuru da yapılamaz (m. 11/7).
Heyetin incelemesi ve ispat: bilgi ve belge istenmesi, dosya üzerinden inceleme, taleple bağlılık (6502 sayılı Kanun m. 69; Yönetmelik m. 13, 19, 20)
Heyet, uyuşmazlık konusuna ilişkin her türlü bilgi ve belgeyi taraflardan, ilgili kurum veya kuruluşlardan isteyebilir (6502 sayılı Kanun m. 69). Yönetmeliğe göre bilgi ve belge heyet başkanı tarafından taraflardan istenir (m. 13/1); belgelerin sunulması için tebliğ tarihinden itibaren en fazla otuz gün süre verilir ve talep edilip başkan uygun görürse bu süre uzatılabilir (m. 13/5). İstenen bilgi ve belgeler verilen süre içinde sunulmazsa dosyadaki mevcut bilgi ve belgeler üzerinden karar verilir (m. 13/7).
Heyet incelemeyi raportörün hazırladığı rapor ve ilgili belgelerin bulunduğu dosya üzerinden yapar; gerekli görürse tarafları ve bilirkişiyi ayrıca dinler (Yönetmelik m. 19). Başvurunun delil oluşturan belgelerle birlikte yapılması da bu yüzden Yönetmelik m. 11/2'nin aradığı düzendir: heyetin önünde, kural olarak, dosyaya giren belgeler bulunur.
Heyet, uyuşmazlık hakkında karar verirken tarafların talebiyle bağlıdır (Yönetmelik m. 20/1). Yargıtay 3. Hukuk Dairesi de 2014 tarihli önceki yönetmelik döneminde, tıpkı mahkemeler gibi heyetlerin de kural olarak taleple bağlı olduğunu belirtmiştir.3 Kararda uyuşmazlık bedelinin ve başvuru sahibinin talebinin Türk lirası cinsinden yazılması zorunludur (m. 20/3); karar yalnız verildiği uyuşmazlık için hüküm ifade eder (m. 20/5).
Konusuz kalma ve ret: Uyuşmazlık heyet karar verene kadar çözülür ve bunu gösteren bilgi ya da belgeler heyete iletilirse heyet, uyuşmazlığın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verir (Yönetmelik m. 20/7). Derdestlik, kesinleşmiş karar ya da kesin hüküm varsa heyet başvurunun reddine karar verir (m. 20/8).
Satıcı tarafının cevabı: Heyetten yazı alan satıcı ya da sağlayıcının neye cevap verdiği, süresi ve cevap vermemenin sonuçları tüketici hakem heyeti savunması rehberinde anlatılmıştır. Burada yalnız bir hükme dikkat çekilir: tüketici lehine verilen bir heyet kararı, mevcut olduğu hâlde heyete sunulmayan bir bilgi veya belgenin tüketici mahkemesine sunulması nedeniyle iptal edilirse tüketici aleyhine yargılama giderine ve vekâlet ücretine hükmedilemez (6502 sayılı Kanun m. 70/6).
Heyet kararı: karar süresi, tebliğ, vekâlet ücreti ve masraflar (6502 sayılı Kanun m. 70/1, 70/7; Yönetmelik m. 21, 23, 29)
Başvurular, başvuru tarih ve sırasına göre en geç altı ay içinde görüşülür ve karara bağlanır; başvurunun niteliğine göre karar süresi en fazla üç ay daha uzatılabilir (Yönetmelik m. 21/1). Taraflar ivedi inceleme ister ve başkan bunu uygun görürse başvuru öncelikle gündeme alınarak sonuçlandırılır (m. 21/2).
Kararlar, karar tarihinden itibaren on beş iş günü içinde taraflara elektronik ortamda tebliğ edilir; taraf avukatla temsil ediliyorsa tebligat avukata yapılır (Yönetmelik m. 23/1). Elektronik ortamda tebligat yapılamazsa Tebligat Kanunu hükümleri uygulanır (6502 sayılı Kanun m. 70/2). Bu süre heyetin kararı tebliğ etme süresidir, karara itiraz süresi değildir.
Taraflar heyet önünde avukatla temsil edilebilir; ancak heyetler vekâlet ücreti ödenmesine karar veremez (6502 sayılı Kanun m. 70/1; Yönetmelik m. 20/6).
Tebligat ve bilirkişi ücretleri: Karar tüketici aleyhine verilmişse bu ücretler Bakanlıkça karşılanır; uyuşmazlık tüketici lehine sonuçlanırsa karşı taraftan 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre tahsil edilir (6502 sayılı Kanun m. 70/7). Yönetmeliğe göre tüketici lehine kararda karşı taraf bu ücretleri kararın tebliğinden itibaren bir ay içinde ilgili vergi dairesi müdürlüğüne öder (m. 29/2). Uyuşmazlık konusuz kaldığı için karar verilmesine yer olmadığına hükmedilirse ücretleri feragat ya da kabul beyanında bulunan taraf öder; bu taraf tüketiciyse ücretler Bakanlıkça karşılanır (m. 29/3).
Heyet kararının uygulanması: bağlayıcılık, ilamlı icra ve itirazın etkisi (6502 sayılı Kanun m. 70; İİK m. 32, 33)
Tüketici hakem heyeti kararları tarafları bağlar (6502 sayılı Kanun m. 70/1) ve İcra ve İflas Kanununun ilamların yerine getirilmesi hakkındaki hükümlerine göre yerine getirilir (m. 70/2; Yönetmelik m. 24). Kararı lehine alan taraf alacağını bu yolla, ilamlı icra takibiyle ister.
Kanun heyet kararına "ilam" demez. Yargıtay 3. Hukuk Dairesinin aktardığı, 4077 sayılı eski Kanun dönemine ilişkin Anayasa Mahkemesi kararına göre heyet kararları mahkeme kararları gibi ilam niteliğinde bir karar değildir, kanuni düzenleme nedeniyle ilamlar gibi infaz olunur.11 Yargıtay 11. Hukuk Dairesi ise itiraz edilmeden kesinleşen heyet kararını İİK m. 38'de belirtilen ilam niteliğini haiz belge saymış ve bu belgeye dayanılarak icra yoluyla tahsil edilen alacak için istirdat davası açılamayacağını belirtmiştir. (Yargıtay 11. HD, E. 2017/2900)13 Bu karar kanun yararına bozma kararıdır ve HMK m. 363/2 gereği o davadaki kararın hukuki sonuçlarını ortadan kaldırmamıştır. Heyet kararına itiraz edilip icra durdurulmadan tahsil yapılan ve karar sonradan iptal edilen bir dosyada ödenen paranın nasıl geri alınacağına bu kararda değinilmemiştir.
Para borcuna ilişkin ilam icra dairesine verilince icra memuru borçluya bir icra emri tebliğ eder; emirde borcun yedi gün içinde ödenmesi istenir (İİK m. 32). Borçlu, icra emrinin tebliği üzerine yedi gün içinde icra mahkemesine başvurarak borcun zamanaşımına uğradığı, imhal (borçluya süre verilmesi) ya da itfa (borcun sona ermesi) edildiği itirazında bulunabilir (İİK m. 33/1). Bu rehberde seçilen Yargıtay kararlarında heyet kararına dayanan icra emrine itiraz konusuna değinilmemiştir.
Karara itiraz: Taraflar heyet kararına karşı tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde tüketici hakem heyetinin veya tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu yerdeki tüketici mahkemesine itiraz edebilir (6502 sayılı Kanun m. 70/3). İki haftalık süre 1/6/2024 ve sonrasında verilen kararlar hakkında uygulanır; bu tarihten önce verilen kararlarda değişiklikten önceki hükümler uygulanmaya devam eder (7499 sayılı Kanun geçici m. 1/1-e).
İtiraz heyet kararının icrasını durdurmaz; ancak talep edilmesi şartıyla hâkim kararın icrasını tedbir yoluyla durdurabilir (6502 sayılı Kanun m. 70/3). Tüketici mahkemesinin itiraz üzerine verdiği karar kesindir (m. 70/5). İtirazın kapsamı, mahkemenin kararı nasıl düzelttiği ve itiraz davasında vekâlet ücreti tüketici hakem heyeti kararına itiraz rehberinde anlatılmıştır.
İlgili mevzuat
6502 sayılı Kanun m. 68 — Başvuru
MADDE 68- (1) (Değişik cümle:24/3/2022-7392/13 md.) Tarafların İcra ve İflas Kanunundaki hakları saklı kalmak kaydıyla; değeri otuz bin Türk Lirasının altında bulunan uyuşmazlıklarda tüketici hakem heyetlerine başvuru zorunludur. Bu değerlerin üzerindeki uyuşmazlıklar için tüketici hakem heyetlerine başvuru yapılamaz.
(2) Tüketici hakem heyetleri kendilerine yapılan başvuruları gereğini yapmak üzere kabul etmek zorundadır.
(3) Başvurular, tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu veya tüketici işleminin yapıldığı yerdeki tüketici hakem heyetine yapılabilir. (Değişik cümle:24/3/2022-7392/13 md.) Tüketici hakem heyetinin bulunmadığı yerlerde ise başvurular o ilçe kaymakamlığına yapılabilir. (Ek cümle:24/3/2022-7392/13 md.) Yapılan bu başvurular, kaymakamlıklarca gereği yapılmak üzere Bakanlıkça belirlenen yetkili tüketici hakem heyetine iletilir.
(4) Bu maddede belirtilen parasal sınırlar her takvim yılı başından itibaren geçerli olmak üzere, o yıl için 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesi hükümleri uyarınca tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılarak uygulanır. Bu artışların hesabında bin Türk Lirasının küsuru dikkate alınmaz.
(5) Bu madde tüketicilerin ilgili mevzuatına göre alternatif uyuşmazlık çözüm mercilerine başvurmasına engel değildir.
Kaynak: Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun (6502)
Metin mevzuat.adalet.gov.tr'den 26 Eylül 2026 tarihinde alınmıştır.
6502 sayılı Kanun m. 70 — Karar ve karara itiraz
MADDE 70- (1) (Değişik cümle:24/3/2022-7392/14 md.) Tüketici hakem heyeti kararları tarafları bağlar. (Ek cümle:10/9/2014-6552/140 md.) Tüketici hakem heyetlerince vekâlet ücreti ödenmesine karar verilemez.
(2) (Değişik cümle:24/3/2022-7392/14 md.) Tüketici hakem heyeti tarafından tebliği gereken evrakın taraflara veya vekillerine 213 sayılı Kanunun 107/A maddesi hükümlerine göre elektronik ortamda tebliği yapılır, bu kapsamda elektronik ortamda tebligat yapılamadığı durumlarda 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümleri uygulanır. Tüketici hakem heyetinin kararları, İcra ve İflâs Kanununun ilamların yerine getirilmesi hakkındaki hükümlerine göre yerine getirilir.
(3) Taraflar, tüketici hakem heyetinin kararlarına karşı tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde tüketici hakem heyetinin veya tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu yerdeki tüketici mahkemesine itiraz edebilir. İtiraz, tüketici hakem heyeti kararının icrasını durdurmaz. Ancak talep edilmesi şartıyla hâkim, tüketici hakem heyeti kararının icrasını tedbir yoluyla durdurabilir.
(4) İtiraz olunan kararın, esas yönünden kanuna uygun olup da, kanunun olaya uygulanmasında hata edilmiş olmasından dolayı itirazın kabul edilmesi gerektiği veya kanuna uymayan husus hakkında yeniden yargılamayı gerektirmediği takdirde tüketici mahkemesi evrak üzerinde, kararı değiştirerek veya düzelterek onama kararı verebilir. Tarafların kimliklerine, ticari unvanlarına ait yanlışlıklarla, yazı, hesap veya diğer açık ifade yanlışlıkları hakkında da bu hüküm uygulanır. Karar, usule ve kanuna uygun olup da gösterilen gerekçe doğru bulunmazsa, gerekçe değiştirilerek veya düzeltilerek onanır.
(5) Tüketici hakem heyeti kararlarına karşı yapılan itiraz üzerine tüketici mahkemesinin vereceği karar kesindir.
(6) Tüketici hakem heyetlerinin tüketici lehine verdiği kararlara karşı açılan itiraz davalarında, kararın iptali durumunda tüketici aleyhine, avukatlık asgari ücret tarifesine göre nisbi tarife üzerinden vekâlet ücretine hükmedilir. (Ek cümle:24/3/2022-7392/14 md.) Ancak, mevcut olduğu hâlde tüketici hakem heyetine sunulmayan bir bilgi veya belgenin tüketici mahkemesine sunulması nedeniyle kararın iptali hâlinde tüketici aleyhine yargılama giderine ve vekâlet ücretine hükmedilemez.
(7) Uyuşmazlıkla ilgili olarak tüketici hakem heyeti tarafından tüketici aleyhine verilen kararlarda tebligat ve bilirkişi ücretleri Bakanlıkça karşılanır. Uyuşmazlığın tüketicinin lehine sonuçlanması durumunda ise, tebligat ve bilirkişi ücretleri 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre karşı taraftan tahsil olunarak bütçeye gelir kaydedilir.
Kaynak: Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun (6502)
Metin mevzuat.adalet.gov.tr'den 11 Kasım 2026 tarihinde alınmıştır.
İİK m. 32 — İcra emri ve muhtevası
Madde 32 – (Değişik: 18/2/1965-538/16 md.)
Para borcuna veya teminat verilmesine dair olan ilam icra dairesine verilince icra memuru borçluya bir icra emri tebliğ eder. Bu emirde 24 üncü maddede yazılanlardan başka hükmolunan şeyin cinsi ve miktarı gösterilir ve nihayet yedi gün içinde ödenmesi ve bu müddet içinde borç ödenmez veya hükmolunan teminat verilmezse icra mahkemesinden veya istinaf veya temyiz yahut iadei muhakeme yolu ile ait olduğu mahkemeden icranın geri bırakılmasına dair bir karar getirilmedikçe cebri icra yapılacağı ve bu müddet içinde 74 üncü madde mucibince mal beyanında bulunması ve bulunmazsa hapis ile tazyik olunacağı, mal beyanında bulunmaz veya hakikata muhalif beyanda bulunursa hapis ile cezalandırılacağı ihtar edilir.
(Ek fıkra: 2/7/2012-6352/7 md.) Yabancı devlet aleyhine başlatılan ilamlı icra takiplerine ilişkin icra emrinde uluslararası andlaşmalar saklı kalmak kaydıyla, borçlu devlete ait olan mallar hakkında cebri icra yapılabileceği hususu ayrıca ihtar edilir.
Kaynak: İcra ve İflas Kanunu (2004)
Metin mevzuat.adalet.gov.tr'den 10 Kasım 2026 tarihinde alınmıştır.
Yargıtay kararları
Aşağıdaki özetler kararların kendi metnine dayanır; her kararın kaynaktaki sayfasına bağlantı verilmiştir.
1. Satıcının tüketiciden alacağını istediği başvuru heyetin görev alanında mı?Yargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2021/8671 · K. 2022/654 ·
Satıcı şirket, sattığı ve kısmi ödeme yapılan telefonların kalan bedeli için tüketicilere karşı heyete başvurmuş; heyet başvuruyu görev dışı sayıp reddetmiş, tüketici mahkemesi de bu kararı onamıştı. Adalet Bakanlığının kanun yararına temyizi üzerine Daire, başvurunun alacak talebine ilişkin olduğunu, icra takibine itirazın kaldırılmasına yönelik olmadığını, bu nedenle uyuşmazlığın heyetin görev alanına girdiğini belirtmiş ve heyetin görevsizlik kararının iptal edilmesi gerektiği gerekçesiyle kararı sonuca etkili olmamak üzere kanun yararına bozmuştur.
Sonuç: Heyete itirazın kaldırılması değil alacak talebiyle başvurulmuşsa uyuşmazlık heyetin görev alanındadır.
2. Sınırın altında heyete gitmeden tüketici mahkemesinde esastan karar verilebilir mi?Yargıtay Hukuk Genel Kurulu · E. 2017/616 · K. 2018/1563 ·
Tüketici, değeri heyetin görev sınırı içinde kalan alacağı için doğrudan tüketici mahkemesi sıfatıyla bakan asliye hukuk mahkemesinde dava açmış, mahkeme davayı kabul etmiş ve Özel Dairenin bozmasına karşı direnmişti. Hukuk Genel Kurulu, parasal değerin belirlenmesinde uyuşmazlığın başvuru tarihindeki değerinin esas alındığını, heyete başvuru zorunluluğunu getiren hükmün emredici olduğunu ve tüketiciye tercih hakkı tanımadığını belirtmiş; heyete başvurma zorunluluğu göz ardı edilerek işin esası hakkında hüküm kurulmasını yerinde görmeyerek direnme kararını bozmuştur.
Sonuç: Sınırın altındaki tüketici uyuşmazlığında heyete başvuru zorunludur; tüketicinin seçim hakkı yoktur.
3. Heyet delil niteliğinde (tespit) karar verebilir mi, taleple bağlı mıdır?Yargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2022/6783 · K. 2022/8938 ·
Su hizmeti veren şirket, abonenin ödemediği bedeller için alacağının tespiti istemiyle heyete başvurmuş, heyet başvuruyu esastan reddetmişti. Daire, heyete başvuru zorunluluğunu getiren hükmün emredici olduğunu ve başvurana tercih hakkı tanımadığını, parasal değerin başvuru tarihine göre belirlendiğini, heyetlerin de mahkemeler gibi kural olarak taleple bağlı olduğunu belirtmiş; delil niteliğinde karar istemiyle yapılan başvurunun görev sınırını aştığı için usulden reddedilmesi gerektiğini, ancak verilen kararın sonucu itibarıyla doğru olduğunu kabul ederek kanun yararına temyiz istemini reddetmiştir.
Sonuç: Delil niteliğinde karar istemi heyetin görev sınırını aşar; böyle bir başvuru usulden reddedilir.
4. İtirazın iptali davası tüketici hakem heyetinde görülebilir mi?Yargıtay Hukuk Genel Kurulu · E. 2017/570 · K. 2018/1859 ·
Heyet kararına dayanılarak başlatılan takibe itiraz üzerine tüketici mahkemesi sıfatıyla bakan mahkemede itirazın iptali davası açılmış; Özel Daire, sınırın altındaki uyuşmazlıkta heyete başvurulmadan dava açılamayacağı gerekçesiyle kararı bozmuş, yerel mahkeme direnmişti. Hukuk Genel Kurulu, heyetlerin yargı organlarının Anayasa'da belirtilen niteliklerine sahip olmadığı için mahkeme sayılamayacağını ve itirazın iptali davalarında uyuşmazlığı çözme görevlerinin bulunmadığını, 2017 değişikliğiyle eklenen kayıtla miktar itibarıyla sınır içinde kalsa bile İcra ve İflas Kanunu ile ilgili dava ve işlerde heyetlerin görevli olmadığının açıklığa kavuştuğunu belirtmiş; direnmeyi uygun bulup esasa ilişkin itirazların incelenmesi için dosyayı Özel Daireye göndermiştir.
Sonuç: Heyet mahkeme değildir; itirazın iptali davası tüketici mahkemesinde açılır.
5. Tespit istemi heyetin görev alanında mı; belirli alacak belirsiz gösterilirse ne olur?Yargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2024/512 · K. 2024/4305 ·
Veli, özel okulun aldığı yemek, kitap ve kurs bedellerinin iadesini ve okul bilgi sistemine erişimin açılma tarihinin tespitini istemiş; dava değeri düşük gösterildiği için ilk derece mahkemesi heyete başvurulmadığı gerekçesiyle davayı dava şartı yokluğundan reddetmişti. Daire, tespit talebinin yargı organlarının niteliklerine sahip olmayan heyetçe çözülemeyeceğini, ödemeler yıl yıl belirli olduğundan alacağın belirsiz alacak olmadığını, dilekçede belirtilen toplam alacağın heyet sınırının üzerinde ve tespit isteminin heyetin görev alanı dışında kaldığını belirterek ret kararını bozmuştur.
Sonuç: Tespit istemi heyetin görev alanı dışındadır; toplam alacak sınırı aşıyorsa dava tüketici mahkemesinde görülür.
6. Heyet manevi tazminata karar verebilir mi?Yargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2024/3668 · K. 2025/1080 ·
Ayıplı hizmet nedeniyle maddi ve manevi tazminatın birlikte istendiği davalarda heyetin manevi tazminat hakkında karar verip veremeyeceği konusunda iki bölge adliye mahkemesi dairesi farklı kararlar vermişti. Daire, 6502 sayılı Kanun m. 15'te ayıplı hizmette istenebilecek tazminat yönünden ayrım yapılmadığını, talep edilen tazminat miktarları heyetin parasal sınırı içinde bulunuyorsa heyetin manevi tazminata da karar verebileceğini belirtmiş ve uyuşmazlığı bu yönde gidermiştir.
Sonuç: Sınır içinde kalan maddi ve manevi tazminat istemlerinde heyet manevi tazminat için de görevlidir.
7. İcra takibi yapılan alacak için heyete başvuru derdestlik oluşturur mu?Yargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2026/5101 · K. 2026/3617 ·
Emlakçı, ödenmeyen komisyon ücreti için önce icra takibi yapmış, takibe itiraz edilmiş, itirazın iptali davası açılmadan aynı alacak için heyete başvurmuştu; heyet şikâyeti reddetmiş, tüketici mahkemesi de derdest takip nedeniyle heyet kararını gerekçesini değiştirerek onamıştı. Daire, itiraz yoluna başvurulduğu sırada devam eden dava bulunmadığından derdestlik olmayacağını, icra takibinin İİK m. 67/4 gereğince alacak davası açılmasına engel olmadığını, davacının hem İcra ve İflas Kanunundaki haklarını kullanabileceğini hem de heyete başvurabileceğini belirterek kararı sonuca etkili olmamak üzere kanun yararına bozmuştur.
Sonuç: İtirazın iptali davası açılmamışsa icra takibi yapılan alacak için heyete başvurulabilir; iki yol birbirine derdestlik oluşturmaz.
8. Sınırın altındaki belirsiz alacak davası heyete başvurulmadan açılabilir mi?Yargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2024/3419 · K. 2025/2301 ·
Araç sahibi, mola yerinde yerinden çıkan su mazgalının aracına çarpması sonucu oluşan değer kaybı için fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak 1.000 TL değerle belirsiz alacak davası açmıştı. Daire, tüketicinin dilekçesinde gösterdiği asgari miktar parasal sınır içindeyse başvurunun öncelikle heyete yapılması gerektiğini belirtmiş ve heyete başvurulmadan doğrudan dava açıldığı gerekçesiyle verilen kararı onamıştır.
Sonuç: Belirsiz alacak davasında gösterilen asgari değer sınır içindeyse önce heyete başvurulur.
9. Konut ayıbı için belirsiz alacak davası: önce heyete başvuruYargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2025/5060 · K. 2026/1852 ·
Davacı, satın aldığı bağımsız bölümdeki eksik ve ayıplı işler nedeniyle uğradığı zarar için belirsiz alacak davası açmış; bölge adliye mahkemesi heyete başvurulmadığı gerekçesiyle davayı dava şartı yokluğundan reddetmişti. Daire, belirsiz alacak davası şeklinde ileri sürülen tazminat isteminde dava tarihi itibarıyla heyetlerin zorunlu görev sınırı içinde bir değer gösterildiğini, bu nedenle öncelikle heyete başvurulması gerektiğini belirterek bölge adliye mahkemesi kararını onamıştır.
Sonuç: Dava tarihinde heyet sınırı içinde değer gösterilen belirsiz alacak davasında önce heyete gidilir.
10. Tüketici mahkemesinin sınırında kaldığı ileri sürülen kısmi ve belirsiz alacak davasıYargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2025/5731 · K. 2026/2980 ·
Davacı, akaryakıt istasyonundan aldığı motorin nedeniyle aracında oluşan zararlar için dört kalemi 100'er TL göstererek kısmi ve belirsiz alacak davası açmış, alacağın tüketici mahkemesinin görev sınırında kaldığını ileri sürmüştü; dava heyete başvurulmadığı gerekçesiyle reddedilmişti. Daire, davacının dava değerini mahkemenin görevli olacağı şekilde en az tüketici mahkemesinin görev sınırı kadar göstermek zorunda olduğunu, mahkemenin davacıya süre vererek talep ettiği miktarı açıklatıp sonucuna göre karar vermesi gerektiğini belirterek kararı bozmuştur.
Sonuç: Alacağın tüketici mahkemesinin sınırında olduğu ileri sürülüyorsa mahkeme önce miktarı açıklatır.
11. "İcra ve İflas Kanunundaki haklar saklı" kaydı: heyete gitmeden ilamsız takip ve itirazın iptaliYargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2017/16869 · K. 2018/12038 ·
Su idaresi ödenmeyen fatura bedelleri için aboneye karşı ilamsız takip yapmış, itiraz üzerine itirazın iptali davası açmıştı; mahkeme heyete başvurulmadan takip yapılamayacağı gerekçesiyle davayı dava şartı yokluğundan reddetmişti. Daire, 7063 sayılı Kanunla eklenen kayıtla tarafların heyete başvurmaksızın ilamsız takip yapabileceğini, itiraz hâlinde itirazın iptali davasını tüketici mahkemesinde açabileceğini, heyetin mahkeme niteliği taşımadığını ve davacının hukuki yararı bulunduğunu belirterek kararı bozmuştur.
Sonuç: Sınırın altındaki alacak için heyete gitmeden ilamsız takip yapılabilir; itirazın iptali davası tüketici mahkemesinde açılır.
12. 7063 sayılı Kanunla eklenen kaydın gerekçesi ve tüketici kredisi alacağında itirazın iptaliYargıtay 13. Hukuk Dairesi · E. 2018/3351 · K. 2019/6195 ·
Banka, ödenmeyen tüketici kredisi taksitleri için ilamsız takip yapmış, borçlunun itirazı üzerine itirazın iptali davası açmıştı; mahkeme heyete başvurulmadığı gerekçesiyle davayı usulden reddetmişti. Daire, 7063 sayılı Kanunun değişiklik gerekçesini aktararak icra iş ve işlemlerinde heyete başvuru zorunluluğu aranmaksızın İcra ve İflas Kanunu hükümlerinin uygulanabileceğini belirtmiş; mahkemenin esas hakkında karar vermesi gerektiği gerekçesiyle kararı sonuca etkili olmamak üzere kanun yararına bozmuştur.
Sonuç: Tüketici kredisi alacağı için açılan itirazın iptali davası heyete başvurulmadı diye usulden reddedilemez.
13. Kesinleşen heyet kararıyla icraen ödenen para için istirdat davasıYargıtay 11. Hukuk Dairesi · E. 2017/2900 · K. 2017/5921 ·
Banka, aleyhine verilen ve itiraz edilmeden kesinleşen heyet kararına dayalı ilamlı takipte ödediği parayı, kredinin ticari olduğunu ileri sürerek istirdat davasıyla geri istemiş; mahkeme davayı kabul etmişti. Daire, 6502 sayılı Kanun m. 70/2'ye göre kesinleşen heyet kararının İİK m. 38'de belirtilen ilam niteliğini haiz belge niteliğinde bulunduğunu, bu belgeye dayanılarak icraen tahsil edilen alacak için istirdat davası açılamayacağını belirterek kararı sonuca etkili olmamak üzere kanun yararına bozmuştur.
Sonuç: İtiraz edilmeden kesinleşen heyet kararıyla icraen ödenen para istirdat davasıyla geri istenemez.
Sık sorulan sorular
Tüketici hakem heyetinin 2026 parasal sınırı ne kadar?
23 Aralık 2025 tarihli ve 33116 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Tebliğ'in 3. maddesine göre 2026 yılı için yapılacak başvurularda değeri 186.000 Türk lirasının altında bulunan uyuşmazlıklarda il veya ilçe tüketici hakem heyetleri görevlidir. Bu değer ve üzerindeki uyuşmazlıklar için heyete başvuru yapılamaz (Tüketici Hakem Heyetleri Yönetmeliği m. 6/2); bu uyuşmazlıklarda tüketici mahkemesi görevlidir (6502 sayılı Kanun m. 73/1).
Sınır hangi tarihe göre belirlenir?
Yönetmelik m. 6/3'e göre heyete yapılacak başvurularda başvuru tarihindeki parasal sınır dikkate alınır. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu da parasal değerin belirlenmesinde uyuşmazlığın başvuru tarihindeki değerinin esas alındığını belirtmiştir. Kanundaki tutar her takvim yılı başında yeniden değerleme oranında artırılır (6502 sayılı Kanun m. 68/4).
Alacak 186.000 TL'yi aşıyorsa heyete başvurulabilir mi?
Başvuru tek bir uyuşmazlıkla ilgiliyse ve uyuşmazlık konusu sınırı aşıyorsa, sınırı aşan kısımdan feragat edilerek heyete başvurulabilir; ancak aşan kısım için tekrar heyete başvuru yapılamaz (Yönetmelik m. 6/4). Feragat edilmezse uyuşmazlık tüketici mahkemesinde görülür.
Heyete başvurmadan tüketici mahkemesinde dava açılabilir mi?
Değeri sınırın altında kalan uyuşmazlıkta heyete başvuru zorunludur (6502 sayılı Kanun m. 68/1). Yargıtay Hukuk Genel Kurulu bu hükmün emredici olduğunu ve tüketiciye tercih hakkı tanımadığını kabul etmiş, heyete gidilmeden esas hakkında hüküm kuran yerel mahkeme kararını bozmuştur. Belirsiz alacak davasında dilekçede gösterilen asgari değer sınır içindeyse de önce heyete başvurulması gerektiği Yargıtay kararlarında kabul edilmiştir; ancak 3. Hukuk Dairesi 2026'daki bir kararında, davacının alacağın tüketici mahkemesinin görev sınırında kaldığını ileri sürdüğü kısmi ve belirsiz alacak davasında, mahkemenin davacıya süre vererek talep ettiği miktarı açıklatması gerektiğini belirterek dava şartı yokluğundan verilen ret kararını bozmuştur.
Heyete başvurmadan icra takibi yapılabilir mi?
Evet. 6502 sayılı Kanun m. 68/1 başvuru zorunluluğunu tarafların İcra ve İflas Kanunundaki hakları saklı kalmak kaydıyla düzenler. Yargıtay 3. Hukuk Dairesine göre taraflar heyete başvurmadan ilamsız takip yapabilir, takibe itiraz edilirse itirazın iptali davasını tüketici mahkemesinde açabilir. Hukuk Genel Kurulu da itirazın iptali davasının heyetin görevinde olmadığını belirtmiştir.
Başvuru hangi heyete yapılır, ilçede heyet yoksa ne olur?
Başvuru, tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu ya da tüketici işleminin yapıldığı yerdeki heyete yapılabilir (6502 sayılı Kanun m. 68/3). İl heyeti il sınırları içinde, ilçe heyeti ilçe sınırları içinde yetkilidir; heyet kurulmayan ilçede Bakanlığın o ilçe için belirlediği heyet yetkilidir ve başvuru o ilçe kaymakamlığına yapılabilir (2026 Tebliği m. 4).
Heyete başvurmak için avukat gerekli mi?
Hayır. Yönetmelik m. 11/1'e göre başvuru şahsen ya da avukat aracılığıyla; elden, posta yoluyla ya da e-Devlet kapısı üzerinden Tüketici Bilgi Sistemi ile yapılır. Taraflar heyet önünde avukatla temsil edilebilir, ancak heyetler vekâlet ücreti ödenmesine karar veremez (6502 sayılı Kanun m. 70/1; Yönetmelik m. 20/6).
Başvuruda eksik bilgi olursa ne olur?
Yönetmelik m. 11/3'te sayılan zorunlu bilgilerde eksiklik ya da tutarsızlık varsa heyet başkanı başvuru sahibine yazılı olarak yedi gün süre vererek ek bilgi ya da belge ister (Yönetmelik m. 11/5).
Tüketici hakem heyeti ne kadar sürede karar verir?
Yönetmelik m. 21/1'e göre başvurular, başvuru tarih ve sırasına göre en geç altı ay içinde görüşülür ve karara bağlanır; başvurunun niteliğine göre bu süre en fazla üç ay daha uzatılabilir. Karar, karar tarihinden itibaren on beş iş günü içinde taraflara tebliğ edilir (Yönetmelik m. 23/1).
Heyet manevi tazminata karar verebilir mi?
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, maddi ve manevi tazminatın birlikte istendiği uyuşmazlıklarda talep edilen tazminat miktarları heyetin parasal sınırı içinde bulunuyorsa heyetin manevi tazminata da karar verebileceğini belirtmiştir. Buna karşılık tespit istemi ve itirazın iptali davası Yargıtay kararlarına göre heyetin görev alanı dışındadır.
Heyet kararı nasıl uygulanır, kararlara itiraz süresi nedir?
Heyet kararları tarafları bağlar ve İcra ve İflas Kanununun ilamların yerine getirilmesi hakkındaki hükümlerine göre yerine getirilir (6502 sayılı Kanun m. 70/1-2). Karara karşı tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde tüketici mahkemesine itiraz edilebilir; bu süre 1 Haziran 2024 ve sonrasında verilen kararlara uygulanır (m. 70/3; 7499 sayılı Kanun geçici m. 1). İtiraz icrayı kendiliğinden durdurmaz; mahkemenin itiraz üzerine verdiği karar kesindir (m. 70/5).
Dosyanız nerede olursa olsun
Muğla Adliyesi ile Bodrum, Marmaris ve Milas gibi ilçe adliyelerindeki dosyalarda Menteşe'den, Fethiye Adliyesi ile Seydikemer, Dalaman ve Ortaca'daki dosyalarda Fethiye'den bizzat vekillik üstleniyoruz. Türkiye'nin başka bir ilinde görülen davalarda da dosya takibi ve hukuki danışmanlık veriyoruz.
Muğla Borçlar Hukuku Avukatı sayfasıİletişimFethiye avukat sayfası
Bu alandaki diğer rehberler
- Tüketici hakem heyeti kararına itiraz (6502 sayılı Kanun m. 70)
- Tüketici hakem heyeti savunması istendi: satıcı ve esnaf için yazı, süre, cevap ve karar
- İtirazın iptali davası: süre, arabuluculuk, ispat ve icra inkâr tazminatı
- Manevi tazminat davası: kişilik hakkı ihlali, miktar ve zamanaşımı
- Araç değer kaybı: sigortaya başvuru, hesaplama ve dava
- İcra takibine itiraz ve itirazın kaldırılması: süre, belge, ispat ve tazminat
Bu site mesleki faaliyet hakkında bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık yerine geçmez.