İçeriğe geç
Av. Deniz TurgutEN

Tüketici hakem heyeti savunması istendi: satıcı ve esnaf için yazı, süre, cevap ve karar

Yayın tarihi:

Bu sayfada

Kısaca

  • Tüketici hakem heyetinden satıcıya gelen yazı, uyuşmazlıkla ilgili bilgi ve belge isteme yazısıdır; yönetmelikte savunma süresi adıyla ayrı bir süre yoktur.
  • Belgeleri sunmak için yazıda en fazla otuz gün süre verilir ve heyet başkanı uygun görürse bu süre uzatılabilir.
  • Süresinde belge sunulmazsa heyet dosyadaki belgelerle karar verir.
  • Heyet kararı tarafları bağlar ve ilamlı icra yoluyla yerine getirilir. 1 Haziran 2024 ve sonrasında verilen kararlara karşı tebliğden itibaren iki hafta içinde tüketici mahkemesine itiraz edilebilir; mahkemenin bu itiraz üzerine verdiği karar kesindir.

Bir müşterinin tüketici hakem heyetine başvurması üzerine heyetten yazı alan satıcı, servis, kargo şirketi ya da internet pazaryeri için bu sayfa; yazının dayanağını, verilen süreyi, cevap verilmezse ne olacağını, başvurunun kime karşı yapılabileceğini ve karar aleyhe çıkarsa izlenen yolu Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun (6502), Tüketici Hakem Heyetleri Yönetmeliği ve Yargıtay kararlarıyla anlatır. Ayıplı mal ve cayma hakları ile tüketici mahkemesinde açılan genel davalar burada anlatılmaz.

İlgili rehberler: Tüketici hakem heyeti kararına itiraz (6502 sayılı Kanun m. 70)Tüketici hakem heyeti: 2026 parasal sınırı, başvuru, karar ve kararın uygulanması (6502 sayılı Kanun m. 68-70)E tebligat nedir? Ulusal Elektronik Tebligat Sistemi ve tebliğ tarihi (7201 sayılı Kanun m. 7/a)İcra geldi ne yapmalı: ödeme emrinden hacze borçlunun yol haritası

Dava, süre ve usul

Aşağıdaki satırların her biri kanunun ilgili maddesine dayanır; yanlarındaki bağlantı, maddenin yer aldığı kanunun mevzuat.adalet.gov.tr'deki tam metnini açar.

Görevli mahkeme

Hakem heyeti kararına itiraz tüketici mahkemesine yapılır (6502 sayılı Kanun m. 70/3); itiraz heyete değil, mahkemeye dava olarak yöneltilir.

Dayanak: 6502 sayılı Kanun m. 70/3

Yetkili mahkeme

İtiraz, kararı veren tüketici hakem heyetinin ya da tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu yerdeki tüketici mahkemesine yapılır (6502 sayılı Kanun m. 70/3).

Dayanak: 6502 sayılı Kanun m. 70/3

Dava şartı

Hakem heyeti kararlarına yapılan itirazlarda dava şartı arabuluculuk yoktur (6502 sayılı Kanun m. 73/A/1-b); heyetin görevine giren uyuşmazlıklar da arabuluculuk dava şartının dışındadır (m. 73/A/1-a).

Dayanak: 6502 sayılı Kanun m. 73/A/1-a ve b

Süre ve zamanaşımı

İtiraz, heyet kararının tebliğinden itibaren iki hafta içinde yapılır (6502 sayılı Kanun m. 70/3); bu süre 1/6/2024 ve sonrasında verilen kararlara uygulanır, daha önce verilen kararlarda değişiklikten önceki hükümler uygulanmaya devam eder (7499 sayılı Kanun geçici m. 1/1-e).

Dayanak: 6502 sayılı Kanun m. 70/3; 7499 sayılı Kanun geçici m. 1/1-e

Yargılama usulü

Tüketici mahkemesindeki itiraz davası HMK'nın Altıncı Kısım hükümlerine, yani basit yargılama usulüne göre görülür (6502 sayılı Kanun m. 73/4); mahkeme şartları varsa heyet kararını evrak üzerinde değiştirerek veya düzelterek onayabilir (m. 70/4).

Dayanak: 6502 sayılı Kanun m. 73/4, m. 70/4

Harç

6502 sayılı Kanun m. 73/2'deki harç muafiyeti yalnız Bakanlık, tüketiciler ve tüketici örgütlerinin açtığı davalar içindir; satıcının açtığı itiraz davası bu muafiyete girmez ve harç 492 sayılı Harçlar Kanunu tarifesine göre alınır.

Dayanak: 6502 sayılı Kanun m. 73/2; 492 sayılı Kanun (1) sayılı tarife

Kanun yolu

İtiraz üzerine tüketici mahkemesinin verdiği karar kesindir (6502 sayılı Kanun m. 70/5); taraflar istinaf ya da temyize gidemez, Adalet Bakanlığı veya Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının başvurusuyla verilen kanun yararına bozma kararın hukuki sonuçlarını ortadan kaldırmaz (HMK m. 363).

Dayanak: 6502 sayılı Kanun m. 70/5; HMK m. 363

Tüketici hakem heyetinden gelen yazı: 6502 sayılı Kanun m. 69 ve Tüketici Hakem Heyetleri Yönetmeliği m. 13'e göre bilgi ve belge isteme

Satıcıya ya da hizmet veren işletmeye gelen yazının kanuni dayanağı 6502 sayılı Kanun m. 69/1'dir: tüketici hakem heyetleri uyuşmazlık konusuna ilişkin her türlü bilgi ve belgeyi taraflardan, ilgili kurum veya kuruluşlardan isteyebilir. Tüketici Hakem Heyetleri Yönetmeliği (RG 21.09.2022, sayı 31960) m. 13/1 bu işi heyet başkanına verir: uyuşmazlık konusuna ilişkin her türlü bilgi ve belge taraflardan istenir, gerekirse ilgili kişi, kurum ve kuruluşlardan da bilgi veya belge istenebilir.

Yönetmelikte "savunma süresi" ya da "savunma yazısı" adıyla ayrı bir hüküm yoktur. "Savunma" kelimesi yönetmelikte yalnız karar tutanağında bulunması gereken unsurlar arasında, "Şikayet edilenin savunmasının özeti" olarak geçer (m. 22/2-h). Satıcının savunma istendi diye okuduğu yazı, hukuken m. 13'teki bilgi ve belge isteme yazısıdır; satıcının bu yazıya verdiği cevap, heyet kararının tutanağına savunmanın özeti olarak girer.

Yazı, Vergi Usul Kanunu m. 107/A'ya göre kurulan teknik altyapı kullanılarak elektronik ortamda tebliğ edilir (Yön. m. 13/2). Elektronik ortamda tebligat yapılamazsa önce Tebligat Kanunu m. 7/a uygulanır (m. 13/3); herhangi bir sebeple elektronik tebligat yapılamadığında yazı taahhütlü mektupla gönderilir, gecikmesinde zarar doğabilecek işlerde gerekçe gösterilerek memur aracılığıyla tebligat yaptırılabilir (m. 13/4). Kanun da heyetin tebliğ edeceği evrak için elektronik tebligatı esas alır ve bunun yapılamadığı durumda Tebligat Kanunu'nu uygular (6502 sayılı Kanun m. 70/2). Elektronik tebligatın genel kuralları e-tebligat rehberinde anlatılmıştır.

Yazıyı gönderen heyetin yapısı da satıcıyı ilgilendirir. 6502 sayılı Kanun m. 66/2'ye göre heyet başkan dâhil beş üyeden oluşur; satıcının tacir olduğu uyuşmazlıklarda ticaret ve sanayi odasının (ayrı örgütlendikleri yerde ticaret odasının), satıcının esnaf ve sanatkâr olduğu uyuşmazlıklarda illerde esnaf ve sanatkârlar odaları birliğinin, ilçelerde en fazla üyeye sahip esnaf ve sanatkârlar odasının görevlendirdiği bir üye heyette yer alır.

“Savunma süresi” denen süre: yazıda verilen süre en fazla otuz gün ve uzatma talebi (Tüketici Hakem Heyetleri Yönetmeliği m. 13/5)

İstenen bilgi ve belgelerin sunulması için tebliğ tarihinden itibaren en fazla otuz gün süre verilir (Yön. m. 13/5). Bu bir üst sınırdır: heyet yazıda daha kısa bir süre verebilir. Cevap verilmemesinin sonucu, yazıda verilen süreye bağlanmıştır (m. 13/7).

Süre kendiliğinden uzamaz. Talep edilmesi ve tüketici hakem heyeti başkanınca uygun görülmesi hâlinde uzatılabilir (m. 13/5, ikinci cümle). İstenen bilgi ve belgelere ilişkin cevabi yazılar heyetin kayıtlı elektronik posta hesabına da gönderilebilir (m. 13/6).

Heyetin kendisi için de süre vardır: başvurular başvuru tarih ve sırasına göre en geç altı ay içinde görüşülür ve karara bağlanır; başvurunun niteliğine göre karar süresi en fazla üç ay daha uzatılabilir (Yön. m. 21/1). Taraflardan biri ivedi inceleme ister ve başkan bunu uygun görürse başvuru öncelikle gündeme alınır (m. 21/2).

Bu sayfadaki Yargıtay kararlarının hiçbiri heyetin bilgi ve belge isteme yazısını, bu yazıda verilen süreyi ya da satıcının heyete cevap verip vermediğini tartışmaz; bu bölüm yalnız madde metnine dayanır. Kararlarda geçen "davalı cevap vermemiştir" ifadeleri, tüketicinin tüketici mahkemesindeki itiraz davasına cevap vermemesini anlatır, satıcının heyete cevap vermemesini değil.

Cevap verilmezse ne olur: dosya üzerinden karar (Yön. m. 13/7, m. 19) ve heyete sunulmayan belgenin itiraz davasındaki sonucu (6502 sayılı Kanun m. 70/6)

İstenen bilgi ve belgeler verilen süre içinde sunulmazsa heyet dosyadaki mevcut bilgi ve belgeler üzerinden karar verir (Yön. m. 13/7). Heyet incelemeyi zaten raportörün hazırladığı rapor ve ilgili belgelerin yer aldığı dosya üzerinden yapar; tarafları ve bilirkişiyi ancak gerekli görürse ayrıca dinler (m. 19/1). Satıcının yazılı cevabı ve belgeleri bu yüzden heyetin önüne gelen anlatımıdır; heyetin satıcıyı ayrıca dinlemesi zorunlu değildir.

Heyete verilmeyen belgenin bedeli itiraz davasında ortaya çıkar. 6502 sayılı Kanun m. 70/6'ya göre tüketici lehine verilen heyet kararı itiraz davasında iptal edilirse tüketici aleyhine avukatlık asgari ücret tarifesine göre nisbi tarife üzerinden vekâlet ücretine hükmedilir. 2022'de eklenen ikinci cümleye göre ise mevcut olduğu hâlde heyete sunulmayan bir bilgi veya belgenin tüketici mahkemesine sunulması nedeniyle karar iptal edilirse tüketici aleyhine yargılama giderine ve vekâlet ücretine hükmedilemez (m. 70/6).

Bu kuralın anlamı şudur: satıcı elindeki bir belgeyi heyete vermeyip ilk kez mahkemede sunar ve heyet kararı bu belge nedeniyle iptal edilirse, itirazı kazansa bile tüketiciden yargılama gideri ve vekâlet ücreti alınmasına hükmedilmez. Bu cümleyi uygulayan bir Yargıtay kararı bu sayfanın kararları arasında yoktur.

Heyete başvurunun şartları ve husumet itirazı: görev sınırı, tüketici sıfatı, satıcı, üretici, pazaryeri ve kargo şirketi

Heyet yalnız parasal sınırın altındaki uyuşmazlıklara bakar. 6502 sayılı Kanun m. 68/1'deki tutar her takvim yılı başından geçerli olmak üzere yeniden değerleme oranında artırılır (m. 68/4); 2026 yılı için yapılacak başvurularda değeri 186.000 Türk lirasının altında bulunan uyuşmazlıklarda il veya ilçe tüketici hakem heyetleri görevlidir (Tebliğ, RG 23.12.2025, sayı 33116, m. 3). Görev sınırı ve başvurunun nasıl yapıldığı tüketici hakem heyeti rehberinde anlatılmıştır.

Konusu, sebebi ve tarafları aynı olan uyuşmazlık için birden çok heyete ya da aynı heyete birden fazla başvuru yapılamaz; heyet derdestliği kendiliğinden ya da taraflardan birinin itirazı üzerine her zaman dikkate alır (Yön. m. 11/6). Heyet kararı kesinleştikten sonra konusu, sebebi ve tarafları aynı yeni bir başvuru da yapılamaz (m. 11/7). Derdestlik, kesinleşen karar veya kesin hüküm varsa heyet başvurunun reddine karar verir (m. 20/8).

Başvuranın tüketici olması gerekir: 6502 sayılı Kanun m. 3'e göre tüketici, ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişidir. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, faturanın başkası adına düzenlenmiş olmasını tek başına yeterli bir husumet itirazı saymadı: malı ticari olmayan amaçla kullanan ve zarar gören kişinin, fatura onun adına düzenlenmediği gerekçesiyle uyuşmazlığın tarafı sayılmaması Kanunun amacına ve tüketici tanımına uygun değildir. (Yargıtay 3. HD, E. 2025/3127)1 Buna karşılık sözleşmenin tarafı olmayan kişi sözleşmeden doğan bir tazminat için heyete başvuramaz: para transferinde sözleşme gönderen ile transfer şirketi arasında kurulduğundan, havale alıcısının heyete başvuru için aktif husumet ehliyeti yoktur. (Yargıtay 3. HD, E. 2022/774)2

Kime karşı hangi talebin ileri sürülebileceği de bir husumet sorusudur. Yargıtay 3. Hukuk Dairesine göre ayıp nedeniyle sözleşmeden dönme ve bedelden indirim seçimlik hakları ancak satıcıya karşı kullanılabilir; bayiden alınan mal için üretici şirkete sözleşmeden dönme talebiyle husumet yöneltilemez. (Yargıtay 3. HD, E. 2021/8941)3 Ücretsiz onarım ve ayıpsız misli ile değişim taleplerinde ise satıcı, üretici ve ithalatçı müteselsilen sorumludur; satıcı dışındaki üretici ve ithalatçının sorumluluğu bu iki hakla sınırlıdır. Tüketiciyle satış ilişkisi olmadığını savunan bir şirket hakkında mahkemenin, bu şirketin üretici ya da ithalatçı olup olmadığını araştırması gerekir. (Yargıtay 3. HD, E. 2025/87)4 Ayıplı mal karşısında hangi hakkın ne zaman kullanılacağı bu sayfanın konusu değildir.

İnternet pazaryeri bakımından Yargıtay 3. Hukuk Dairesi 2021'de, mesafeli satış sözleşmesi ön bilgilendirme formuna göre satıcının başka bir işletme olduğu olayda, elektronik ticaret ortamını sağlayan aracı hizmet sağlayıcının malın ayıplı olmasından sorumluluğu bulunmadığını ve heyet kararına karşı açtığı itiraz davasının kabul edilmesi gerektiğini belirtti. (Yargıtay 3. HD, E. 2021/4000)5 Daire bu sonuca 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun m. 9'un o tarihteki metnine dayandı. Madde, 1/7/2022 tarihli 7416 sayılı Kanunla başlığıyla birlikte değiştirildi; bugünkü m. 9/1'e göre diğer kanunlarda aksine hüküm bulunmadıkça aracı hizmet sağlayıcı, hizmet sağlayıcının sunduğu içerik ve içeriğe konu mal veya hizmetle ilgili hukuka aykırı hususlardan sorumlu değildir. 7392 sayılı Kanunla eklenen 6502 sayılı Kanun m. 48/6'ya göre ise aracı hizmet sağlayıcı, aracılık ettiği mesafeli sözleşmelerde tüketiciye ön bilgilendirmenin yapılmasından, teyidinden ve ispatından satıcıyla birlikte müteselsilen sorumludur (m. 48/6-a). Satıcı adına bedel tahsil etmişse, mal veya hizmetin teslim veya ifasından sonra bedelin satıcıya aktarıldığı durumlar ile m. 11 ve m. 15'te yer alan hakların kullanımı hariç, teslim veya ifa ile cayma hakkına ilişkin yükümlülüklerden de satıcıyla birlikte müteselsilen sorumludur (m. 48/6-d). Kanunun m. 11'i ayıplı mal tesliminde tüketicinin seçimlik haklarını düzenler;3 bugünkü metinde bu hakların kullanımı m. 48/6-d'deki müteselsil sorumluluğun dışındadır. Anayasa Mahkemesi 12/2/2026 tarihli, E.2024/187, K.2026/42 sayılı kararıyla m. 48/6-d'deki “…ile 11 inci…” ibaresini ve 6563 sayılı Kanun m. 9/1'i “tüketici sözleşmeleri” yönünden iptal etmiştir; iptal hükümleri kararın Resmî Gazete'de yayımlandığı 2/6/2026'dan başlayarak dokuz ay sonra, 2/3/2027'de yürürlüğe girecektir. (Anayasa Mahkemesi, E. 2024/187)6 2021 kararı m. 48/6 eklenmeden önce verilmiştir. Değişikliklerden sonra aynı soruda verilmiş bir Yargıtay kararı bu sayfanın kararları arasında yoktur.

Kargo şirketi bakımından Yargıtay 11. Hukuk Dairesine göre taşınmak üzere teslim alınıp kaybolan kargoda taşıyıcının sorumluluğu Türk Ticaret Kanunu'nun taşıma hükümleri çerçevesinde değerlendirilir; heyetin 6502 sayılı Kanunun ayıplı hizmete ilişkin hükümlerini uygulayarak başvuruyu kabul etmesi doğru değildir. (Yargıtay 11. HD, E. 2025/6032)7

Heyet nasıl karar verir: taleple bağlılık, konusuz kalma, avukat ve vekâlet ücreti (Yön. m. 20 ve m. 22, 6502 sayılı Kanun m. 70/1)

Heyet karar verirken tarafların talebiyle bağlıdır (Yön. m. 20/1). Başvuru tarihinde uyuşmazlık miktarı tam ve kesin olarak belirlenemiyorsa başvuran hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktarı belirtir; miktar inceleme sırasında bilgi veya belgelerle tespit edilirse talep edilenden fazlasına veya azına karar verilebilir. Karar her hâlde parasal sınır içinde kalmalıdır (m. 20/1).

Aynı tüketici işleminden doğan birden fazla uyuşmazlık için ayrı başvurular, değerleri toplamı görev sınırı içinde kalmak şartıyla tek başvuruda birleştirilerek karara bağlanabilir; toplam görev sınırını aşarsa her biri hakkında ayrı karar verilir (m. 20/2). Kararda uyuşmazlık bedelinin ve başvuranın talebinin Türk lirası olarak yazılması zorunludur (m. 20/3); karar yalnız verildiği uyuşmazlık için hüküm ifade eder (m. 20/5).

Uyuşmazlık heyet karar verene kadar çözülür ve bunu ispatlayan bilgi veya belgeler heyete iletilirse heyet, uyuşmazlık konusuz kaldığı için karar verilmesine yer olmadığına karar verir (m. 20/7). Bu durumda tebligat ve bilirkişi ücretleri kararın tebliğinden itibaren bir ay içinde feragat veya kabul beyanında bulunan tarafça ilgili vergi dairesi müdürlüğüne ödenir; bu taraf tüketiciyse ücretleri Bakanlık karşılar (Yön. m. 29/3).

Taraflar heyet önünde avukatla temsil edilebilir, ancak heyet vekâlet ücretine hükmedemez (6502 sayılı Kanun m. 70/1; Yön. m. 20/6). Taraf avukatla temsil ediliyorsa heyet kararı avukata tebliğ edilir (Yön. m. 23/1).

Karar tutanağında şikayet edilenin savunmasının özeti, inceleme ve gerekçe, karar ile karara itiraz merci ve süresi yer alır (Yön. m. 22/2-h, ı, i). Karar kısmında her talep hakkında verilen karar, taraflara yüklenen borç ve tanınan haklar sıra numarası altında, açık ve tereddüt uyandırmayacak şekilde yazılır (m. 22/3).

Satıcı bakımından ispat: heyete sunulan belgeler, bilirkişi raporu ve Yargıtay'ın aradığı uzmanlık

Satıcı bakımından ispatın ilk yeri heyet dosyasıdır: heyet, verilen sürede sunulmayan belgeleri görmeden dosyadaki bilgi ve belgelerle karar verir (Yön. m. 13/7) ve mevcut olduğu hâlde heyete sunulmayıp ilk kez mahkemede sunulan bir bilgi veya belge nedeniyle karar iptal edilirse tüketici aleyhine yargılama giderine ve vekâlet ücretine hükmedilmez (6502 sayılı Kanun m. 70/6).

Teknik bir konuda alınan raporun uzmanlığı Yargıtay'ın baktığı noktalardandır. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, doğal gaz faturasına ilişkin bir uyuşmazlıkta heyetin alanında uzman olmayan bir bilirkişiden aldığı rapora göre karar verilmesini usul ve kanuna aykırı buldu; düzeltilmiş hacim ölçüsüyle yapılan faturalandırma konusunda alanında uzman bilirkişiden ya da bilirkişi heyetinden kapsamlı ve denetime elverişli rapor alınması gerektiğini belirtti. (Yargıtay 3. HD, E. 2023/2060)8

Satıcının bilirkişi raporuna itirazı da karşılanmalıdır. Yargıtay 3. Hukuk Dairesine göre satıcı, raporun hangi ayıpların üreticiden, hangilerinin taşımadan kaynaklandığını ayırmadığını ileri sürerek ek rapor istemişse, mahkeme bu itirazları karşılayan, konusunda uzman bilirkişilerden alınmış, denetime elverişli bir rapor almadan karar veremez. (Yargıtay 3. HD, E. 2024/2447)9

Cayma hakkına dayanan başvurularda satıcının "ürün kullanıldı" savunması da bilirkişiyle araştırılır. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, cayma süresi içinde altı gün kullanılan bir cep telefonunda bu kullanımın mutat kullanımı aşıp aşmadığının uzman bilirkişi raporuyla belirlenmesi gerektiğini, mutat kullanımı aşan kullanım varsa satıcının uğradığı zarardan tüketicinin sorumlu olacağını belirtti. (Yargıtay 3. HD, E. 2022/6784)10 Cayma hakkının kendisi ve istisnaları bu sayfada anlatılmaz.

Fiyatın hatalı girildiği satışlarda satıcının savunması yanılmaya dayanır. Türk Borçlar Kanunu m. 30'a göre sözleşme kurulurken esaslı yanılmaya düşen taraf sözleşmeyle bağlı olmaz. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, 5.999 TL'lik ürünün internet sitesinde 6 TL olarak satışa sunulduğu olayda bedelde sözleşme kurulurken esaslı bir yanılma bulunduğunu, satıcının sözleşmeyle bağlı olduğundan söz edilemeyeceğini ve mahkemenin TBK m. 30'u gözeterek karar vermesi gerektiğini belirtti. (Yargıtay 3. HD, E. 2021/6303)11 Satıcının yanılmayı tüketiciye ne zaman bildirdiğine kararda değinilmemiştir. Kanuna göre yanılan taraf, yanılmayı öğrendiği andan başlayarak bir yıl içinde sözleşmeyle bağlı olmadığını bildirmez veya verdiği şeyi geri istemezse sözleşmeyi onamış sayılır (TBK m. 39/1).

Karar aleyhe çıkarsa: tebliğ, iki hafta içinde itiraz, ilamlı icra ve masraflar (6502 sayılı Kanun m. 70/1-3 ve m. 70/7)

Tüketici hakem heyeti kararı tarafları bağlar (6502 sayılı Kanun m. 70/1; Yön. m. 20/4). Heyet kararı, karar tarihinden itibaren on beş iş günü içinde taraflara elektronik ortamda tebliğ edilir; elektronik tebligat yapılamazsa önce Tebligat Kanunu m. 7/a uygulanır, o da olmazsa karar taahhütlü mektupla gönderilir (Yön. m. 23). Bu süre heyetin kararı tebliğ etme süresidir, itiraz süresi değildir.

Heyet kararları İcra ve İflâs Kanununun ilamların yerine getirilmesi hakkındaki hükümlerine göre yerine getirilir (6502 sayılı Kanun m. 70/2; Yön. m. 24). Aleyhine karar verilen satıcı kararı yerine getirmezse tüketici kararı ilamlı icra yoluyla takibe koyabilir. Kararın uygulanmaması ve icra aşaması tüketici hakem heyeti rehberinde anlatılmıştır.

Taraflar heyet kararına karşı tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde kararı veren heyetin ya da tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu yerdeki tüketici mahkemesine itiraz edebilir (6502 sayılı Kanun m. 70/3). İki haftalık süre 1/6/2024 tarihinde ve sonrasında verilen kararlara uygulanır; bu tarihten önce verilen kararlarda değişiklikten önceki hükümler uygulanmaya devam eder (7499 sayılı Kanun geçici m. 1/1-e). Süre için dayanak kanunun kendisidir.

İtiraz, heyet kararının icrasını durdurmaz; talep edilmesi şartıyla hâkim, heyet kararının icrasını tedbir yoluyla durdurabilir (m. 70/3). İtiraz davasının ayrıntısı tüketici hakem heyeti kararına itiraz rehberinde anlatılmıştır.

Uyuşmazlık tüketici lehine sonuçlanırsa tebligat ve bilirkişi ücretleri Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre karşı taraftan tahsil edilir (6502 sayılı Kanun m. 70/7); yönetmeliğe göre bu ücretler kararın tebliğinden itibaren bir ay içinde karşı tarafça ilgili vergi dairesi müdürlüğüne ödenir (Yön. m. 29/2). Tüketici aleyhine verilen kararlarda bu ücretleri Bakanlık karşılar (m. 70/7).

Tüketici mahkemesinin kararı kesindir: itiraz davasında usul, taleple bağlılık ve vekâlet ücreti (6502 sayılı Kanun m. 70/4-6, HMK m. 26 ve m. 363)

Heyet kararına itiraz üzerine tüketici mahkemesinin vereceği karar kesindir (6502 sayılı Kanun m. 70/5). Bu sayfadaki Yargıtay kararlarının hepsi, Adalet Bakanlığı ya da Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının HMK m. 363/1'e göre başvurduğu kanun yararına temyiz üzerine verilmiştir ve hükümlerinde kararı "sonuca etkili olmamak üzere" bozar. HMK m. 363/2'ye göre kanun yararına bozma, kararın hukuki sonuçlarını ortadan kaldırmaz: Yargıtay kesin kararı hukuka aykırı bulsa bile taraflar arasındaki sonuç değişmez. Bu yola başvurma yetkisi taraflara değil, Bakanlığa ve Başsavcılığa aittir (m. 363/1).

Bu kararlar itiraz davasının nasıl görüleceğine dair ölçütler koyar. İtiraz davası 6502 sayılı Kanun m. 73/4'e göre HMK'nın basit yargılama usulüne tabidir; Yargıtay 3. Hukuk Dairesine göre kanunun açıkça duruşma açılarak yargılama yapılmasını emrettiği hâllerde dosya üzerinden karar verilemez ve duruşma açılmadan yapılan değerlendirmeyle hüküm kurulması hukuki dinlenilme hakkını ihlal eder.8

Tüketici mahkemesi, itiraz olunan karar esas yönünden kanuna uygun olup kanunun olaya uygulanmasında hata yapılmışsa ya da kanuna uymayan husus yeniden yargılamayı gerektirmiyorsa kararı evrak üzerinde değiştirerek veya düzelterek onayabilir (m. 70/4). Yargıtay 3. Hukuk Dairesine göre heyet ayıplı ürünlerin bedelinin iadesine karar verip ürünlerin satıcıya iadesine hükmetmemişse, mahkeme davayı reddetmek yerine heyet kararını değiştirerek veya düzelterek onamalıdır; aksi hâlde bedel iadesi alan tüketicide ayıplı mallar da kalır.9

Mahkeme itiraz davasında da tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez (HMK m. 26/1). Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, tüketicinin heyet kararının ürünün iadesi yönünden düzeltilmesini istediği davada mahkemenin taleple bağlılık ilkesini dikkate almadan talebi aşarak karar vermesini usul ve yasaya aykırı buldu. (Yargıtay 3. HD, E. 2022/6080)12 Aynı Daireye göre dava dilekçesinde davalı olarak gösterilmeyip sonradan davaya dahil edilen kişi davalı sıfatı kazanmaz ve onun aleyhine hüküm kurulamaz; bu olayda mahkeme, itiraz davasında taraf olarak gösterilmeyen başka bir şirketi dahili davalı yaparak 8.700 TL ve yasal faizinin o şirketten alınmasına hükmetmişti. (Yargıtay 3. HD, E. 2022/3512)13

Satıcının itirazı kabul edilip tüketici lehine verilen heyet kararı iptal edilirse tüketici aleyhine avukatlık asgari ücret tarifesine göre nisbi tarife üzerinden vekâlet ücretine hükmedilir (m. 70/6). Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, 262,86 TL'lik bir uyuşmazlıkta 30.12.2017 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan tarifeye göre tüketici aleyhine 28,28 TL vekâlet ücretine hükmedilmesi gerekirken uyuşmazlık bedeli kadar ücrete hükmedilmesini usul ve yasaya aykırı buldu. (Yargıtay 3. HD, E. 2021/224)14 Bu karar 2021 tarihlidir; m. 70/6'ya 2022'de eklenen ve heyete sunulmayan belge nedeniyle iptal hâlinde tüketici aleyhine gider ve ücrete hükmedilmesini yasaklayan cümleye kararda değinilmemiştir.

İlgili mevzuat

6502 sayılı Kanun m. 69 — İnceleme

MADDE 69- (1) Tüketici hakem heyetleri uyuşmazlık konusuna ilişkin her türlü bilgi ve belgeyi taraflardan, ilgili kurum veya kuruluşlardan isteyebilir.

Kaynak: Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun (6502)

Metin mevzuat.adalet.gov.tr'den 11 Kasım 2026 tarihinde alınmıştır.

6502 sayılı Kanun m. 70 — Karar ve karara itiraz

MADDE 70- (1) (Değişik cümle:24/3/2022-7392/14 md.) Tüketici hakem heyeti kararları tarafları bağlar. (Ek cümle:10/9/2014-6552/140 md.) Tüketici hakem heyetlerince vekâlet ücreti ödenmesine karar verilemez.

(2) (Değişik cümle:24/3/2022-7392/14 md.) Tüketici hakem heyeti tarafından tebliği gereken evrakın taraflara veya vekillerine 213 sayılı Kanunun 107/A maddesi hükümlerine göre elektronik ortamda tebliği yapılır, bu kapsamda elektronik ortamda tebligat yapılamadığı durumlarda 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümleri uygulanır. Tüketici hakem heyetinin kararları, İcra ve İflâs Kanununun ilamların yerine getirilmesi hakkındaki hükümlerine göre yerine getirilir.

(3) Taraflar, tüketici hakem heyetinin kararlarına karşı tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde tüketici hakem heyetinin veya tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu yerdeki tüketici mahkemesine itiraz edebilir. İtiraz, tüketici hakem heyeti kararının icrasını durdurmaz. Ancak talep edilmesi şartıyla hâkim, tüketici hakem heyeti kararının icrasını tedbir yoluyla durdurabilir.

(4) İtiraz olunan kararın, esas yönünden kanuna uygun olup da, kanunun olaya uygulanmasında hata edilmiş olmasından dolayı itirazın kabul edilmesi gerektiği veya kanuna uymayan husus hakkında yeniden yargılamayı gerektirmediği takdirde tüketici mahkemesi evrak üzerinde, kararı değiştirerek veya düzelterek onama kararı verebilir. Tarafların kimliklerine, ticari unvanlarına ait yanlışlıklarla, yazı, hesap veya diğer açık ifade yanlışlıkları hakkında da bu hüküm uygulanır. Karar, usule ve kanuna uygun olup da gösterilen gerekçe doğru bulunmazsa, gerekçe değiştirilerek veya düzeltilerek onanır.

(5) Tüketici hakem heyeti kararlarına karşı yapılan itiraz üzerine tüketici mahkemesinin vereceği karar kesindir.

(6) Tüketici hakem heyetlerinin tüketici lehine verdiği kararlara karşı açılan itiraz davalarında, kararın iptali durumunda tüketici aleyhine, avukatlık asgari ücret tarifesine göre nisbi tarife üzerinden vekâlet ücretine hükmedilir. (Ek cümle:24/3/2022-7392/14 md.) Ancak, mevcut olduğu hâlde tüketici hakem heyetine sunulmayan bir bilgi veya belgenin tüketici mahkemesine sunulması nedeniyle kararın iptali hâlinde tüketici aleyhine yargılama giderine ve vekâlet ücretine hükmedilemez.

(7) Uyuşmazlıkla ilgili olarak tüketici hakem heyeti tarafından tüketici aleyhine verilen kararlarda tebligat ve bilirkişi ücretleri Bakanlıkça karşılanır. Uyuşmazlığın tüketicinin lehine sonuçlanması durumunda ise, tebligat ve bilirkişi ücretleri 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre karşı taraftan tahsil olunarak bütçeye gelir kaydedilir.

Kaynak: Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun (6502)

Metin mevzuat.adalet.gov.tr'den 11 Kasım 2026 tarihinde alınmıştır.

HMK m. 26 — Taleple bağlılık ilkesi

MADDE 26- (1) Hâkim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Duruma göre, talep sonucundan daha azına karar verebilir.

(2) Hâkimin, tarafların talebiyle bağlı olmadığına ilişkin kanun hükümleri saklıdır.

Kaynak: Hukuk Muhakemeleri Kanunu (6100)

Metin mevzuat.adalet.gov.tr'den 11 Kasım 2026 tarihinde alınmıştır.

HMK m. 363 — Kanun yararına temyiz

MADDE 363- (1) (Değişik: 20/7/2017-7035/33 md.) İlk derece mahkemelerinin kesin olarak verdikleri kararlar ile istinaf incelemesinden geçmeden kesinleşmiş bulunan kararlarına ve bölge adliye mahkemesi hukuk dairelerinin ilk derece mahkemesi sıfatıyla kesin olarak verdikleri kararlar ile yine bu sıfatla verdikleri ve temyiz incelemesinden geçmeden kesinleşmiş bulunan kararlarına karşı, yürürlükteki hukuka aykırı bulunduğu ileri sürülerek Adalet Bakanlığı veya Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından kanun yararına temyiz yoluna başvurulur.

(2) Temyiz talebi Yargıtayca yerinde görüldüğü takdirde, karar kanun yararına bozulur. Bu bozma, kararın hukuki sonuçlarını ortadan kaldırmaz.

(3) Bozma kararının bir örneği Adalet Bakanlığına gönderilir ve Bakanlıkça Resmî Gazetede yayımlanır.

Kaynak: Hukuk Muhakemeleri Kanunu (6100)

Metin mevzuat.adalet.gov.tr'den 11 Kasım 2026 tarihinde alınmıştır.

Kararlar

Aşağıdaki özetler kararların kendi metnine dayanır; her kararın kaynaktaki sayfasına bağlantı verilmiştir.

  • 1. Fatura başkası adına olsa da malı kullanan kişi heyete başvurabilir mi?Yargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2025/3127 · K. 2025/4982 ·

    Satıcı şirket, faturası başkası adına düzenlenen telefon için heyete başvuran kişinin taraf olmadığını ileri sürerek heyetin misli ile değişim kararının iptalini istedi; tüketici mahkemesi davayı kabul etti. Daire, tüketici tanımında belirleyici unsurun ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket etmek olduğunu, malı mesleki olmayan amaçla kullanan ve mağduriyet yaşayan kişinin fatura adına düzenlenmediği gerekçesiyle uyuşmazlığın tarafı sayılmamasının 6502 sayılı Kanunun amacına ve tüketici tanımına uygun olmadığını belirterek kararı sonuca etkili olmamak üzere kanun yararına bozdu. Mahkemenin karar başlığına tüketici mahkemesi sıfatını yazmamasının maddi hata olduğunu kabul ederek Bakanlığın bu yöndeki istemini reddetti.

    Sonuç: Faturanın başkası adına olması tek başına husumet itirazı için yeterli değildir; malı ticari olmayan amaçla kullanan kişi tüketicidir.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 2. Sözleşmenin tarafı olmayan kişi heyete başvurabilir mi?Yargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2022/774 · K. 2022/2166 ·

    Para transfer şirketi, gönderilen paranın başka birine ödenmesi üzerine havale alıcısının başvurusuyla verilen heyet kararının iptalini istedi; tüketici mahkemesi itirazı reddetti. Daire, transfer sözleşmesinin dava dışı gönderen ile şirket arasında kurulduğunu, sözleşmenin nispiliği ilkesi gereği her türlü iddia ve savunmayı ancak sözleşmenin taraflarının birbirine karşı ileri sürebileceğini, havale alıcısının heyete başvuru için aktif husumet ehliyetinin bulunmadığını belirterek kararı sonuca etkili olmamak üzere kanun yararına bozdu.

    Sonuç: Sözleşmeden doğan bir talep için heyete ancak sözleşmenin tarafı olan tüketici başvurabilir.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 3. Bayiden alınan mal için üreticiye sözleşmeden dönme talebi yöneltilebilir mi?Yargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2021/8941 · K. 2022/656 ·

    Üretici şirket, bayisinden alınan yatak için verilen sözleşmeden dönme ve bedel iadesi kararına, talebin satıcıya karşı ileri sürülmesi gerektiğini savunarak itiraz etti; tüketici mahkemesi davayı reddetti. Daire, 6502 sayılı Kanun m. 11 ve m. 56/3'ü birlikte değerlendirerek tüketicinin sözleşmeden dönme ve bedelden indirim seçimlik haklarını ancak satıcıya karşı kullanabileceğini, bu seçimlik hak bakımından üretici şirkete husumet yöneltilemeyeceğinin değerlendirilmesi gerektiğini belirterek kararı sonuca etkili olmamak üzere kanun yararına bozdu.

    Sonuç: Sözleşmeden dönme talebinin muhatabı satıcıdır; üreticiye bu talep için husumet yöneltilemez.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 4. Satış ilişkisi olmadığını savunan şirketin üretici ya da ithalatçı olup olmadığı araştırılmalı mı?Yargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2025/87 · K. 2025/591 ·

    Aracı dava dışı bir kişiden satın alan tüketici, onarım talebinin heyetçe reddine itiraz etti; davalı şirket tüketiciyle arasında satış veya servis ilişkisi bulunmadığını savundu ve tüketici mahkemesi davayı reddetti. Daire, ücretsiz onarım ve ayıpsız misli ile değişim haklarında satıcı, üretici ve ithalatçının müteselsilen sorumlu olduğunu, satıcı dışındaki üretici ve ithalatçının sorumluluğunun bu iki seçimlik hakla sınırlı bulunduğunu, mahkemenin davalının üretici ve/veya ithalatçı olup olmadığını araştırması gerektiğini belirterek kararı sonuca etkili olmamak üzere kanun yararına bozdu.

    Sonuç: Üretici ve ithalatçı onarım ile misli değişim taleplerinden sorumludur; davalının bu sıfatı mahkemece araştırılır.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 5. İnternet pazaryeri ayıplı maldan sorumlu tutulabilir mi (2021'deki metne göre)?Yargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2021/4000 · K. 2021/11403 ·

    Elektronik ticaret ortamı sağlayan şirket, kendi sitesinden alınan ürün için verilen bedel iadesi kararına, satıcının kendisi olmadığını belirterek itiraz etti; tüketici mahkemesi davayı reddetti. Daire, ön bilgilendirme formuna göre satıcının bir pastane olduğunu, davacının aracı hizmet sağlayıcı konumunda bulunduğunu, karar tarihindeki 6563 sayılı Kanun m. 9 ve ilgili yönetmelik m. 6'ya göre aracı hizmet sağlayıcının içeriği kontrol etmekle yükümlü olmadığını ve malın ayıbından sorumluluğunun bulunmadığını belirterek kararı sonuca etkili olmamak üzere kanun yararına bozdu.

    Sonuç: Karar tarihindeki metne göre aracı hizmet sağlayıcının, başka bir satıcının sattığı malın ayıbından sorumluluğu yoktu; 6563 m. 9 sonradan değişti, 6502 m. 48/6 sonradan eklendi; Anayasa Mahkemesinin iki hükme ilişkin iptali 2/3/2027'de yürürlüğe girecek.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 6. Pazaryerinin ayıplı maldan ve hukuka aykırı içerikten sorumsuzluğu Anayasa'ya uygun mu (Anayasa Mahkemesi)Anayasa Mahkemesi · E. 2024/187 · K. 2026/42 ·

    Ayıplı mal nedeniyle manevi tazminat davasının istinaf incelemesinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi, 6502 sayılı Kanun m. 48/6-d'deki bir ibarenin ve 6563 sayılı Kanun m. 9/1'in iptali için Anayasa Mahkemesine başvurdu. Anayasa Mahkemesi, kuralların tüketicinin aracı hizmet sağlayıcıya karşı doğrudan dava açabilmesini her durumda ve şartta imkânsız hâle getirdiğini, aracı hizmet sağlayıcının aktif rol oynadığı durumlarda dahi sorumlu tutulmamasının tüketiciyi bazı hâllerde korumasız bırakacağını ve adil dengeyi tüketiciler aleyhine bozduğunu belirterek m. 48/6-d'deki “…ile 11 inci…” ibaresini ve m. 9/1'i “tüketici sözleşmeleri” yönünden oyçokluğuyla iptal etti. İptalin doğuracağı hukuksal boşluk kamu yararını ihlal edecek nitelikte görüldüğünden iptal hükümlerinin kararın Resmî Gazete'de yayımlanmasından başlayarak dokuz ay sonra yürürlüğe girmesine oybirliğiyle karar verildi.

    Sonuç: Karar 2/6/2026'da Resmî Gazete'de yayımlandı; iki iptal hükmü dokuz ay sonra, 2/3/2027'de yürürlüğe girecek.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 7. Kargo şirketinin sorumluluğu hangi hükümlere göre değerlendirilir?Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · E. 2025/6032 · K. 2025/6819 ·

    Kargo şirketi, teslim edilemeyip depoya kaldırıldıktan sonra kaybolan bilgisayar için heyetin yenisinin alınıp teslimine dair kararına itiraz etti; tüketici mahkemesi davayı reddetti. Daire, taşıyıcının sorumluluğunun Türk Ticaret Kanunu'nun taşıma hükümleri (m. 875, 876, 880, 882, 886) çerçevesinde değerlendirilmesi, sorumluluğun doğup doğmadığı tespit edildikten sonra tazminatın hesaplanması ya da sorumluluktan kurtulma hâllerinin incelenmesi gerektiğini; heyetin 6502 sayılı Kanunun ayıplı hizmete ilişkin hükümlerini uygulamasının ve mahkemenin benzer gerekçeyle davayı reddetmesinin isabetsiz olduğunu belirterek kararı sonuca etkili olmamak üzere kanun yararına bozdu.

    Sonuç: Kargo kaybında taşıyıcının sorumluluğu ayıplı hizmet hükümleriyle değil, TTK'nın taşıma hükümleriyle değerlendirilir.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 8. İtiraz davasında duruşma açılmadan ve uzman olmayan bilirkişi raporuyla karar verilebilir mi?Yargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2023/2060 · K. 2023/3199 ·

    Doğal gaz dağıtım şirketi, fazla faturalandırma iddiasıyla verilen bedel iadesi kararına itiraz etti; tüketici mahkemesi heyetin aldığı bilirkişi raporunu yeterli bularak dosya üzerinden davayı reddetti. Daire, 6502 sayılı Kanun m. 73/4'e göre basit yargılama usulünün uygulandığını, kanunun açıkça duruşma açılarak yargılama yapılmasını emrettiği hâllerde dosya üzerinden karar verilemeyeceğini, duruşma açılmadan hüküm kurulmasının hukuki dinlenilme hakkını ihlal ettiğini; ayrıca heyetin alanında uzman olmayan bir bilirkişiden aldığı rapora göre karar verilmesinin usul ve kanuna aykırı olduğunu, uzman bilirkişiden denetime elverişli rapor alınması gerektiğini belirterek kararı sonuca etkili olmamak üzere kanun yararına bozdu.

    Sonuç: Bu olayda Daire, duruşma açılmadan dosya üzerinden verilen kararı hukuki dinlenilme hakkına aykırı buldu; teknik konuda alanında uzman bilirkişi raporu aranır.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 9. Satıcının bilirkişi raporuna itirazı ve bedel iadesinde malın satıcıya iadesiYargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2024/2447 · K. 2025/1260 ·

    Mobilya satıcısı, ayıpların taşınmadan kaynaklandığını ileri sürerek heyetin bedel iadesi kararına itiraz etti ve bilirkişi raporuna itiraz ederek ek rapor istedi; tüketici mahkemesi raporu esas alıp davayı reddetti. Daire, satıcının itirazlarını karşılar nitelikte, hangi ayıpların üreticiden ve/veya taşımacıdan kaynaklandığını belirleyen uzman bilirkişi raporu alınması gerektiğini; ayrıca heyet bedel iadesine karar verip ayıplı ürünlerin satıcıya iadesine hükmetmediğinden mahkemenin 6502 sayılı Kanun m. 70/4 uyarınca heyet kararını değiştirerek veya düzelterek onaması gerektiğini belirterek kararı sonuca etkili olmamak üzere kanun yararına bozdu.

    Sonuç: Satıcının rapora itirazı karşılanmadan karar verilemez; bedel iadesinde mal satıcıya iade edilmelidir.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 10. Cayma süresinde kullanılan ürün: mutat kullanım bilirkişiyle araştırılır mı?Yargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2022/6784 · K. 2022/8533 ·

    İnternetten satılan cep telefonunu cayma süresi içinde iade eden tüketici lehine verilen bedel iadesi kararına satıcı, telefonun altı gün kullanıldığını ileri sürerek itiraz etti; tüketici mahkemesi davayı reddetti. Daire, cep telefonunun cayma hakkı istisnası olmadığını, ancak altı günlük kullanımın mutat kullanımı aşıp aşmadığının araştırılması gerektiğini, mutat kullanımı aşan kullanım söz konusuysa satıcının uğradığı zarardan tüketicinin sorumlu olacağı gözetilerek uzman bilirkişiden denetime elverişli rapor alınması gerektiğini belirterek kararı sonuca etkili olmamak üzere kanun yararına bozdu.

    Sonuç: Satıcının ürün kullanıldı savunması uzman bilirkişiyle araştırılır; mutat kullanımı aşan zarardan tüketici sorumludur.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 11. Fiyatın hatalı girildiği internet satışında satıcı sözleşmeyle bağlı mı?Yargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2021/6303 · K. 2021/11808 ·

    İnternet satıcısı, 5.999 TL'lik ürünün sisteme 6 TL olarak hatalı girilmesi üzerine ürünün bu fiyattan teslimine dair heyet kararına itiraz etti; tüketici mahkemesi satıcının ürünü satışa sunduğu fiyattan tedarik etmesi gerektiği gerekçesiyle davayı reddetti. Daire, TBK m. 30'a göre sözleşme kurulurken esaslı yanılmaya düşen tarafın sözleşmeyle bağlı olmadığını, ürünün 6 TL olarak girilmesinin sözleşmenin kurucu unsurlarından olan bedelde esaslı yanılma olduğunu belirterek kararı sonuca etkili olmamak üzere kanun yararına bozdu.

    Sonuç: Bedelde açık ve esaslı yanılma varsa satıcı TBK m. 30'a göre sözleşmeyle bağlı değildir.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 12. Tüketici mahkemesi itiraz davasında talebi aşabilir mi?Yargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2022/6080 · K. 2022/6982 ·

    Çamaşır makinesini servise tamir ettiren tüketici, heyet kararının ürünün servise teslimi yönünden düzeltilmesini istedi; servis husumet itirazında bulundu ve kararın icraya konulduğunu savundu. Tüketici mahkemesi davayı kabul ederek heyet kararını 3.070 TL'nin tüketiciye iadesi şeklinde değiştirdi. Daire, HMK m. 26'ya göre mahkemenin tarafların iddia, savunma ve talepleriyle bağlı olduğunu, taleple bağlılık ilkesinin talep edilmeyene, fazlasına ve farklısına karar vermemeyi kapsadığını, mahkemenin bu ilkeyi dikkate almadan talebi aşarak karar vermesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararı sonuca etkili olmamak üzere kanun yararına bozdu.

    Sonuç: İtiraz davasında mahkeme dava dilekçesindeki talep sonucunu aşamaz.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 13. İtiraz davasına sonradan dahil edilen şirket aleyhine hüküm kurulabilir mi?Yargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2022/3512 · K. 2022/5419 ·

    Otoparkta kar düşmesiyle hasarlanan araç için verilen tamir bedeli kararına bir şirket itiraz etti; tüketici mahkemesi bedeli dava dilekçesinde davalı gösterilmeyen ve sonradan dahili davalı yapılan başka bir şirketten alınmasına karar verdi. Daire, HMK m. 26'daki taleple bağlılık ilkesini ve hükmün yalnız davada taraf olanlara karşı verilebileceğini hatırlatarak, dava dilekçesinde davalı gösterilmeyen kişinin sonradan davaya dahil edilmekle davalı sıfatı kazanmayacağını ve onun aleyhine hüküm kurulamayacağını belirterek kararı sonuca etkili olmamak üzere kanun yararına bozdu. İşletmenin husumet itirazının haklılığı Dairece değil ilk derece mahkemesince değerlendirilmiştir.

    Sonuç: İtiraz davasında dava dilekçesinde gösterilmeyen kişi aleyhine hüküm kurulamaz.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 14. Heyet kararı iptal edilince tüketici aleyhine vekâlet ücreti nasıl hesaplanır?Yargıtay 3. Hukuk Dairesi · E. 2021/224 · K. 2021/1371 ·

    Banka, hesap işletim ve hesap özeti ücretlerinin iadesine dair 262,86 TL'lik heyet kararına itiraz etti; tüketici mahkemesi kararı iptal ederek tüketici aleyhine uyuşmazlık bedeli kadar vekâlet ücretine hükmetti. Daire, 6502 sayılı Kanun m. 70/6 ile 30.12.2017 tarihli Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 12 ve 13. maddelerine göre tüketici aleyhine nisbi tarifeden 28,28 TL vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirterek kararı HMK m. 363/2 uyarınca sonuca etkili olmamak üzere kanun yararına bozdu.

    Sonuç: Heyet kararı iptal edilince tüketici aleyhine vekâlet ücreti nisbi tarifeden hesaplanır, uyuşmazlık bedeli kadar değil.

    Kararın kaynaktaki sayfası

Sık sorulan sorular

Tüketici hakem heyetinden savunma istendi; savunma süresi kaç gün?

Tüketici Hakem Heyetleri Yönetmeliği'nde savunma süresi adıyla ayrı bir hüküm yoktur. Gelen yazı m. 13'e göre bilgi ve belge isteme yazısıdır ve m. 13/5'e göre belgelerin sunulması için tebliğ tarihinden itibaren en fazla otuz gün süre verilir. Geçerli olan, yazıda verilen süredir; bu süre otuz günden kısa olabilir.

Süre içinde cevap vermezsem ne olur?

Yönetmelik m. 13/7'ye göre istenen bilgi ve belgeler verilen süre içinde sunulmazsa heyet dosyadaki mevcut bilgi ve belgeler üzerinden karar verir. Heyet incelemeyi zaten dosya üzerinden yapar ve tarafları ancak gerekli görürse dinler (m. 19/1).

Hakem heyetinin verdiği süre uzatılabilir mi?

Evet, ancak kendiliğinden değil. Yönetmelik m. 13/5'e göre süre, talep edilmesi ve tüketici hakem heyeti başkanınca uygun görülmesi hâlinde uzatılabilir. Cevabi yazılar heyetin kayıtlı elektronik posta hesabına da gönderilebilir (m. 13/6).

Belgeyi hakem heyetine vermeyip itiraz davasında sunarsam ne olur?

6502 sayılı Kanun m. 70/6'ya göre mevcut olduğu hâlde hakem heyetine sunulmayan bir bilgi veya belgenin tüketici mahkemesine sunulması nedeniyle heyet kararı iptal edilirse tüketici aleyhine yargılama giderine ve vekâlet ücretine hükmedilemez. İtiraz kazanılsa bile bu masraflar tüketiciye yüklenmez.

Ürünü ben üretmedim ya da yalnız pazaryeriyim; başvuru bana karşı yapılabilir mi?

Bu bir husumet itirazıdır ve heyet önünde ileri sürülebilir. Yargıtay 3. Hukuk Dairesine göre sözleşmeden dönme ve bedelden indirim hakları yalnız satıcıya karşı kullanılır; üretici ve ithalatçının sorumluluğu ücretsiz onarım ve misli ile değişimle sınırlıdır. Aynı Daire 2021'de aracı hizmet sağlayıcının başka bir satıcının sattığı malın ayıbından sorumlu olmadığına karar vermiştir; bu karar 6563 sayılı Kanun m. 9'un 1/7/2022 tarihli 7416 sayılı Kanunla değiştirilmeden önceki metnine dayanır ve 6502 sayılı Kanun m. 48/6 eklenmeden önce verilmiştir. Bugün m. 48/6'ya göre pazaryeri, ön bilgilendirmenin yapılmasından, teyidinden ve ispatından satıcıyla birlikte müteselsilen sorumludur. Satıcı adına bedel tahsil etmişse, teslim veya ifadan sonra bedelin satıcıya aktarıldığı durumlar ile m. 11 ve m. 15'te yer alan hakların kullanımı hariç, teslim veya ifa ile cayma hakkına ilişkin yükümlülüklerden de satıcıyla birlikte müteselsilen sorumludur; bu konularda pazaryerinin husumet itirazı m. 48/6 ile sınırlıdır. Ayıplı maldaki seçimlik haklar bugün bu sorumluluğun dışındadır. Anayasa Mahkemesinin m. 48/6-d'deki m. 11 istisnasını ve 6563 sayılı Kanun m. 9/1'i tüketici sözleşmeleri yönünden iptal eden kararı 2/3/2027'de yürürlüğe girecektir.

Hakem heyeti önünde avukat tutmam gerekir mi?

Zorunlu değildir. Yönetmelik m. 20/6'ya göre taraflar heyet önünde avukatla temsil edilebilir; ancak heyet vekâlet ücretine hükmedemez (6502 sayılı Kanun m. 70/1). Avukatla temsil ediliyorsanız karar avukata tebliğ edilir (Yön. m. 23/1).

Hakem heyeti ne kadar sürede karar verir?

Yönetmelik m. 21/1'e göre başvurular, başvuru tarih ve sırasına göre en geç altı ay içinde görüşülür ve karara bağlanır; başvurunun niteliğine göre bu süre en fazla üç ay daha uzatılabilir. Karar, karar tarihinden itibaren on beş iş günü içinde taraflara tebliğ edilir (m. 23/1).

Hakem heyeti kararı aleyhime çıktı; ne kadar sürede ve nereye itiraz edebilirim?

6502 sayılı Kanun m. 70/3'e göre karara karşı tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde kararı veren heyetin ya da tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu yerdeki tüketici mahkemesine itiraz edilebilir. İki haftalık süre 1 Haziran 2024 ve sonrasında verilen kararlara uygulanır (7499 sayılı Kanun geçici m. 1). İtirazda dava şartı arabuluculuk yoktur (m. 73/A).

Hakem heyeti kararını ödemezsem ne olur?

6502 sayılı Kanun m. 70/2'ye göre heyet kararları İcra ve İflas Kanununun ilamların yerine getirilmesine ilişkin hükümlerine göre yerine getirilir; tüketici kararı ilamlı icra yoluyla takibe koyabilir. İtiraz da icrayı kendiliğinden durdurmaz; durdurma ancak talep üzerine hâkimin tedbir kararıyla olur (m. 70/3).

Tüketici mahkemesinin itiraz kararına karşı Yargıtay'a gidebilir miyim?

Hayır. 6502 sayılı Kanun m. 70/5'e göre itiraz üzerine tüketici mahkemesinin verdiği karar kesindir. Adalet Bakanlığı ya da Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı kanun yararına temyize başvurabilir, ancak HMK m. 363/2'ye göre bu bozma kararın hukuki sonuçlarını ortadan kaldırmaz.

Tebligat ve bilirkişi masraflarını kim öder?

6502 sayılı Kanun m. 70/7'ye göre tüketici aleyhine verilen kararlarda bu ücretleri Bakanlık karşılar; uyuşmazlık tüketici lehine sonuçlanırsa ücretler karşı taraftan tahsil edilir. Yönetmelik m. 29/2'ye göre bu durumda ücretler kararın tebliğinden itibaren bir ay içinde karşı tarafça ilgili vergi dairesi müdürlüğüne ödenir.

Dosyanız nerede olursa olsun

Muğla Adliyesi ile Bodrum, Marmaris ve Milas gibi ilçe adliyelerindeki dosyalarda Menteşe'den, Fethiye Adliyesi ile Seydikemer, Dalaman ve Ortaca'daki dosyalarda Fethiye'den bizzat vekillik üstleniyoruz. Türkiye'nin başka bir ilinde görülen davalarda da dosya takibi ve hukuki danışmanlık veriyoruz.

Muğla Borçlar Hukuku Avukatı sayfasıİletişimFethiye avukat sayfası

Bu alandaki diğer rehberler

Bu site mesleki faaliyet hakkında bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık yerine geçmez.