İçeriğe geç
Av. Deniz TurgutEN

Mükerrer kadastro ve mükerrer tapu kaydının iptali (3402 sayılı Kanun m. 22/1, TMK m. 1026)

Yayın tarihi:

Bu sayfada

Kısaca

  • Daha önce kadastrosu yapılmış bir yer ikinci kez kadastroya alınırsa ikinci kadastro bütün sonuçlarıyla hükümsüz sayılır ve süresinde dava açılmazsa tapu sicil müdürlüğünce kendiliğinden iptal edilir.
  • Terkin işlemi kendisine tebliğ edilen ilgili, tebliğden başlayarak otuz gün içinde terkine karşı dava açabilir.
  • Yargıtay'a göre ikinci kadastro, ilk kadastronun kesinleşmesinden itibaren on yıl dolmadan yapılmışsa taşınmazın kime ait olduğu ilk kadastronun tespit günü esas alınarak araştırılır.
  • Dava, iptali istenen kaydın maliklerine karşı açılır; tapu müdürlüğüne karşı açılan dava reddedilir.

Aynı arazi parçası iki ayrı kadastro çalışmasında iki ayrı parsel olarak kaydedildiğinde tapu kütüğünde aynı taşınmaz için iki sayfa oluşur. 3402 sayılı Kadastro Kanunu m. 22/1 ikinci kadastroyu hükümsüz sayar ve Türk Medeni Kanunu m. 1026'daki terkin yolunu işletir. Bu rehber mükerrer kadastronun ne olduğunu, tapu müdürlüğünün mükerrerlik bildiriminden sonra hangi sürede dava açılacağını, on yıllık hak düşürücü sürenin hangi parselin kaydını ayakta tuttuğunu, davanın kime karşı ve hangi mahkemede açılacağını ve mahkemenin hangi delillere baktığını Yargıtay kararlarıyla anlatır.

İlgili rehberler: Kadastro tespitine itiraz: askı ilanı, kadastro mahkemesinde dava ve on yıllık süre (3402 sayılı Kanun m. 11, 12)22/a uygulamasına itiraz: kadastro güncellemesi ve tapudaki alanın değişmesi (3402 sayılı Kanun m. 22/2-a)Kadastro hatası ve düzeltilmesi: 3402 sayılı Kadastro Kanunu m. 41Tapu iptal davası: yolsuz tescil, iyi niyetli üçüncü kişi ve tapu iptal ve tescil davasının usulüKamulaştırma ve kamulaştırmasız el atma davalarıOrman kadastrosuna itiraz: süre, görevli mahkeme, tapusu orman çıkan arazi ve tazminat

Dava, süre ve usul

Aşağıdaki satırların her biri kanunun ilgili maddesine dayanır; yanlarındaki bağlantı, maddenin yer aldığı kanunun mevzuat.adalet.gov.tr'deki tam metnini açar.

Görevli mahkeme

Asliye hukuk mahkemesi: dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir. Kadastro mahkemesiyle ilişkisi aşağıdaki görev bölümünde Yargıtay kararlarıyla anlatılmıştır.

Dayanak: HMK m. 2/1

Yetkili mahkeme

Taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkilidir: taşınmaz üzerindeki ayni hakka ilişkin veya ayni hak sahipliğinde değişikliğe yol açabilecek davalarda yetki bu yere aittir. Dava birden fazla taşınmaza ilişkinse taşınmazlardan birinin bulunduğu yerde diğerleri hakkında da açılabilir; mükerrer parseller farklı ilçe ya da illerdeki çalışma alanlarında kalıyorsa bu kural önem taşır.

Dayanak: HMK m. 12/1, m. 12/3

Dava şartı

Dava şartı arabuluculuk yoktur: 6325 sayılı Kanun m. 18/B/1 dava şartı arabuluculuğu kira ilişkisinden, taşınır ve taşınmazların paylaştırılmasından ve ortaklığın giderilmesinden, Kat Mülkiyeti Kanunu'ndan ve komşu hakkından kaynaklanan uyuşmazlıklar için öngörür; mükerrer kadastroya dayalı tapu iptali ve tescil bu listede yoktur. Taraflar arabulucuya başvurmakta serbesttir.

Dayanak: 6325 sayılı Kanun m. 18/B/1, m. 3/1

Süre ve zamanaşımı

Tapu memuru terkin istemini yerine getirirse her ilgili, bu işlemin kendisine tebliği tarihinden başlayarak otuz gün içinde terkine karşı dava açabilir; 3402 sayılı Kanun m. 22/1'e göre süresinde dava açılmazsa ikinci kadastro tapu sicil müdürlüğünce re'sen iptal edilir. Kadastrodan önceki hukuki sebeplere dayanan davalarda tutanağın kesinleşmesinden itibaren on yıllık süre (m. 12/3) de vardır; bu sürenin mükerrer kadastroda nasıl uygulandığı şartlar bölümünde anlatılmıştır.

Dayanak: TMK m. 1026/2; 3402 sayılı Kanun m. 22/1, m. 12/3

Yargılama usulü

Yazılı yargılama usulü: mükerrer kadastroya dayalı tapu iptali ve tescil davası HMK m. 316/1'de basit yargılama usulüne bağlanan dava ve işler arasında sayılmaz. Dava sırasında istenen ihtiyati tedbir gibi geçici hukuki koruma talepleri ise basit yargılama usulüne tabidir.

Dayanak: HMK m. 316/1

Harç

Nispi harç: yargı harçları değer ölçüsüne göre nispi esas üzerinden alınır ve tescil ile tapu kaydı iptali gibi taşınmazın aynına ilişkin davalarda harca esas değer taşınmazın değeridir. Değer tayini mümkün olan hâllerde dava dilekçesinde değer gösterilmesi zorunludur. Davayı Hazine açıyorsa genel bütçeye dahil idarelerin harç tarifesine giren işlemleri harçtan müstesnadır.

Dayanak: Harçlar Kanunu m. 15, m. 16/1, m. 13/j

Kanun yolu

Nihai karara karşı istinaf; m. 341/2'deki parasal sınırı geçmeyen malvarlığı davalarına ilişkin kararlar kesindir. Bölge adliye mahkemesinin kararı, m. 362/1-a'daki temyiz sınırını geçmeyen davalarda kural olarak temyiz edilemez; bölge adliye mahkemesi istinaf başvurusunu kabul edip yeniden esas hakkında karar vermişse m. 362/3'teki (7589 sayılı Kanunla eklendi) ayrı kural uygulanır. Parasal sınırlar her takvim yılı başında yeniden değerleme oranında artırılır; davanın açıldığı tarihteki miktar esas alınır.

Dayanak: HMK m. 341/1-a, m. 341/2, m. 362/1-a, m. 362/3, ek m. 1

Mükerrer kadastro nedir? 3402 sayılı Kadastro Kanunu m. 22/1 ve çifte tapu

3402 sayılı Kadastro Kanunu m. 22/1'e göre evvelce tespit, tescil veya sınırlandırma suretiyle kadastro veya tapulaması yapılmış olan yerlerin yeniden kadastrosu yapılamaz. Bu gibi yerler ikinci defa kadastroya tabi tutulmuşsa ikinci kadastro bütün sonuçlarıyla hükümsüz sayılır ve Türk Medeni Kanunu m. 1026'ya göre işlem yapılır; süresinde dava açılmazsa ikinci defa yapılan kadastro tapu sicil müdürlüğünce re'sen, yani kendiliğinden iptal edilir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu kuralın dayanağını TMK m. 1000/1'deki "her taşınmaza kütükte bir sayfa ayrılır" ilkesine bağlar: aynı taşınmaz için iki ayrı sayfa açılıp ayrı kişiler adına kaydedilirse mükerrer (çifte) tapu ortaya çıkar; birbirine aykırı iki bilgi taşıyan kütük kendi içinde çelişkiye düşeceğinden mükerrer olan kayıt yolsuzdur ve düzeltilmesi gerekir. (Yargıtay HGK, E. 2024/327)1 Kurul, bu sistem nedeniyle tapuda kayıtlı bir taşınmazın tescil yoluyla yeniden tapuya bağlanmasının hukuken mümkün olmadığını da vurgular. (Yargıtay HGK, E. 2018/941)2

Çifte tapunun tek kaynağı kadastro değildir. Hukuk Genel Kurulu'na göre mükerrerlik kadastro işleminden kaynaklanabileceği gibi değişiklik işlemleri, idari yoldan tescil, hükmen tescil ya da imar uygulamasından da doğabilir; kadastrodan kaynaklı mükerrerlik ise kadastro çalışmaları ya da kadastro mahkemesi kararıyla tespiti kesinleşen taşınmazların geometrilerinde oluşan binmeli (üst üste binen) durumu ifade eder ve parselin tamamını kapsayabileceği gibi bir kısmında da olabilir.1 Kurul mükerrer kayıt için ayrıca 1515 sayılı Kanun m. 2'yi de anar: tapu memuru bir taşınmaz için iki veya daha fazla kişi adına kayıt yapıldığını gördüğünde iki kayda da geçici şerh verir ve maliklere durumu aydınlatmak için iki ay içinde mahkemeye başvurmalarını bildirir; bu süre içinde başvurulmazsa hangi kaydın geçerli olacağına karar verilmesini mahkemeden kendisi ister.1 Kararlara konu olaylarda mükerrerlik, farklı köy ya da mahalle çalışma alanlarında ayrı ayrı yapılan tapulama çalışmalarının aynı alanı iki ayrı parsel olarak kaydetmesinden doğmuştur. (Yargıtay 8. HD, E. 2021/4028)3 (Yargıtay 16. HD, E. 2020/10613)4

Kural genel arazi kadastrosuyla sınırlı kalmaz. 3402 sayılı Kanun'a göre yapılıp kesinleşen kadastro çalışmasından sonra orman kadastro komisyonunun aynı iç parseli 6831 sayılı Kanun m. 2/B uygulamasıyla orman sayılmayan yer olarak yeniden sınırlandırdığı bir davada ilk derece mahkemesi bu çalışmayı mükerrer kadastro sayarak tespit tutanaklarını iptal etmiş, Yargıtay 20. Hukuk Dairesi kararı onamıştır. (Yargıtay 20. HD, E. 2020/1573)5

Mükerrer kadastro davasının şartları: hangi kadastro önce yapıldı, on yıllık süre dolmuş mu?

3402 sayılı Kanun m. 12/3'e göre kadastro tutanaklarının kesinleştiği tarihten itibaren on yıl geçtikten sonra kadastrodan önceki hukuki sebeplere dayanarak itiraz olunamaz ve dava açılamaz. Yargıtay 8. Hukuk Dairesi bu süreyi mükerrer kadastroda iki ihtimale ayırır ve ilk kadastro tespitinin kesinleşme tarihi ile ikinci kadastronun tespit tarihi arasındaki süreye bakar. (Yargıtay 8. HD, E. 2023/23)6

1) Aradaki süre on yıldan fazlaysa ikinci kadastrosu yapılan taşınmaz mükerrer kadastro durumundadır ve bütün sonuçlarıyla hükümsüz sayılır.6 Hak düşürücü süre dolduktan sonra ikinci kez kadastro yapılmışsa kadastro öncesi hukuki sebebe dayanarak dava açma olanağı yoktur; mahkeme keşifle mükerrer bölümü belirler ve sonraki tarihli tesis kadastrosunun o kısımda yok hükmünde olduğunu gözetir. (Yargıtay 16. HD, E. 2017/5311)7 2) İkinci kadastro, ilk kadastronun kesinleşmesinden sonra on yıllık süre dolmadan yapılmışsa hukuki durum, yani mülkiyet hakkının taraflardan hangisine ait olduğu, ilk kadastro çalışmasına ait tespit günü esas alınarak belirlenir.6

İkinci ihtimalin gerekçesi tapu siciline güvendir. Yargıtay'a göre ikinci kadastroyla kayıt maliki olan kişinin aleni olan tapu siciline güvenmesi doğaldır; zaten kadastroyla hakkına kavuşmuş durumdaki bu kişiden hak düşürücü süre içinde dava açması beklenemez ve sürenin onun aleyhine işletilmesi hayatın olağan akışına aykırıdır.6 Aksi hâlde, yani her durumda sonradan kadastrosu yapılan bölümün terkinine karar verilecek olsaydı, 3402 sayılı Kanun m. 22/1 ve TMK m. 1026/2'de terkine karşı dava hakkı tanınmasının bir anlamı kalmazdı; mükerrerliğin giderilmesi için açılan dava artık çifte tapuyu önleme amacına yöneliktir.3

Hukuk Genel Kurulu 2025'te bu ayrımı benimsemiştir. Olayda Hazine adına kayıtlı parselin kadastro tespiti, başka bir ilde kalan komşu köydeki parselin tespitinden birkaç ay sonra yapılmış ve ikinci kadastroyla tapu kaydı oluştuğunda ilk kadastronun kesinleşmesinden itibaren on yıllık süre dolmamıştı; bölge adliye mahkemesi ilk tespiti esas alarak ikinci kadastroyu hükümsüz saymış ve Özel Daire bozmasına karşı direnmişti. Kurul direnme kararını bozmuş ve mükerrer kadastro gören parselin, ilk kadastronun tespit tarihi itibarıyla kime ait olduğu belirlenerek karar verilmesini istemiştir.1 8. Hukuk Dairesi 2023 tarihli kararında süreyi ikinci kadastronun tespit tarihine göre hesaplamıştır.6 Kurulun kendi gerekçesinde ise ikinci kadastro yoluyla tapu kaydının oluştuğu tarih anılmıştır; Kurul direnme kararını Özel Daire bozma kararında açıklanan gerekçe ve nedenlerle bozmuştur.1 Kurul olayında ilk kadastro 1975'te kesinleşmiş, ikinci kadastronun tespiti 1970'te yapılmış ve tapu kaydı 1983'te oluşmuştu; iki ölçüye göre de on yıl dolmamıştı.1 Karar oy çokluğuyla verilmiştir; görüşmelerde ikinci kadastronun her hâlde hükümsüz olduğu ve ilk tespitin esas alınması gerektiği görüşü ileri sürülmüş, Kurul çoğunluğunca benimsenmemiştir.1

Aynı ölçüt Yargıtay 8. Hukuk Dairesi ve kapatılan 16. Hukuk Dairesi kararlarında da uygulanmıştır: mahkeme davanın esasına girmeli, tarafların iddia ve savunmalarına ilişkin bütün delilleri toplamalı ve mükerrer kadastro gören bölümün ilk kadastronun tespit günü itibarıyla kime ait olduğunu belirlemelidir. (Yargıtay 8. HD, E. 2021/17773)84 İlk derece mahkemesinin davacının parselini ikinci kadastro sayarak davayı reddettiği bir dosyada 8. Hukuk Dairesi, ilk kadastronun 1959'da kesinleştiğini, ikinci kadastronun kök parsellerinin tespitinin 1966'da yapıldığını, aradaki sürenin on yılı geçmediğini saptamış ve uyuşmazlığın ilk tespit günü itibarıyla mülkiyete göre çözülmesi için kararı bozmuştur. (Yargıtay 8. HD, E. 2023/4245)9

Tapu müdürlüğünün mükerrerlik bildirimi ve TMK m. 1026'ya göre terkin: otuz günlük dava süresi

TMK m. 1026/1'e göre bir aynî hakkın sona ermesiyle tescil her türlü hukuki değerini kaybettiği takdirde yüklü taşınmaz maliki terkini isteyebilir. Tapu memuru bu istemi yerine getirirse her ilgili, bu işlemin kendisine tebliği tarihinden başlayarak otuz gün içinde terkine karşı dava açabilir (m. 1026/2). Tapu memuru ayrıca re'sen hâkime başvurarak aynî hakkın sona erdiğinin belirlenmesine ilişkin karar verilmesini istemeye ve hâkimin kararına dayanarak terkin işlemini yapmaya yetkilidir (m. 1026/3). 3402 sayılı Kanun m. 22/1 mükerrer kadastroda bu maddeye göre işlem yapılmasını öngörür.

Kararlara yansıyan olaylarda dava çoğunlukla müdürlüğün yazısı üzerine açılmıştır: Kadastro Müdürlüğü iki parselin mükerrer kadastroya tabi olduğunu ve bir ay içinde dava açılmazsa kayıtların re'sen iptal edileceğini bildirmiş, (Yargıtay 8. HD, E. 2022/5416)10 ya da tapu müdürlüğü Hazineye ait parselin mükerrer olduğu tespit edilen bölümünün tapu kütüğünden iptal edileceğini tebliğ etmiş, Hazine de 3402 sayılı Kanun m. 22/1 ve TMK m. 1026/2 uyarınca bu iptal işlemine karşı dava açmıştır.7 Mükerrerlik başka bir davada da anlaşılabilir: kamulaştırmasız el atma davası sırasında saptanan mükerrerliğin mahkemece Kadastro Müdürlüğüne bildirilmesi üzerine müdürlük mükerrer bölümü belirlemiş, iki taşınmazın tapu kaydının beyanlar hanesine şerh verilmiş ve malikler bu şerh üzerine dava açmıştır.4

Müdürlüğün tespiti yargı denetimine açıktır. Yargıtay 8. Hukuk Dairesi, Kadastro Müdürlüğünün teknik raporu ve bilirkişi incelemesiyle 1980'de yapılan tapulamanın komşu mahalledeki parselin 1956 tarihli tapulamasıyla kısmen mükerrer olduğu saptanan bir dosyada, idarenin mükerrerlik tespiti yaparak beyanlar hanesine şerh vermesini ve davanın reddini yerinde bulan bölge adliye mahkemesi kararını onamıştır. (Yargıtay 8. HD, E. 2021/14061)11

Mükerrerlik giderilmeden aynı taşınmaz üzerinde başka bir istem de sonuca bağlanamayabilir. Yargıtay 5. Hukuk Dairesi, mükerrer kadastroya tabi tutulduğu anlaşılan ve tapu kaydının beyanlar hanesine mükerrerlik şerhi konan bir taşınmaz için açılan davada, tapu kaydındaki mükerrerlik giderilmeden kamulaştırmasız el atma veya ecrimisil istemi hakkında değerlendirme yapılamayacağını belirterek davanın reddini onamıştır. (Yargıtay 5. HD, E. 2025/6867)12

Mükerrer kaydın iptali davası kime karşı açılır? Kayıt maliki ve tapu müdürlüğü

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'na göre tapu iptal ve tescil davaları, iptali istenen tapu kaydında malik kim ise ona karşı açılmalıdır; çünkü davanın kabulü hâlinde kurulan hüküm tapuda ancak kayıt maliki hakkında kurulmuşsa infaz edilebilir.2 Mükerrerlik tespit edildiğinde mülkiyet hakkı doğrudan etkilenecek olanlar öbür parselin malikleridir; malik olmayan tapu müdürlüğü aleyhine kurulacak hüküm tapuda infaz edilemez ve tapu müdürlüğü bu tür davalarda yasal hasım değildir. Müdürlüğün maliklere tebligat yapmış olması da ona davada taraf sıfatı kazandırmaz.2

Kurul bu gerekçeyle, tapu müdürlüğünün mükerrerlik bildirimi üzerine Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü hasım gösterilerek açılan davaların taraf sıfatı yokluğundan reddini onamıştır; karar oy çokluğuyla verilmiştir.2 Kurula göre taraf sıfatı dava şartı değil itirazdır, davanın her aşamasında ileri sürülebilir ya da mahkemece re'sen gözetilir; sıfat yokluğundan ret kararı da davanın esasına ilişkin bir karardır.2 Yargıtay 8. Hukuk Dairesi de mükerrer olduğu belirtilen öbür parselin kaydının iptali için yalnız Tapu ve Kadastro Müdürlüğüne karşı açılan davayı pasif husumet yokluğundan reddeden bölge adliye mahkemesi kararını onamıştır; bölge adliye mahkemesine göre bu davalar, davacının taşınmazıyla mükerrerlik oluşturduğu belirtilen taşınmazın maliklerine karşı açılmalıdır. (Yargıtay 8. HD, E. 2021/7164)13

Dava sürerken dava konusu taşınmaz davacı tarafından devredilirse HMK m. 125/2'ye göre devralan kişi görülmekte olan davada davacının yerine geçer ve dava kaldığı yerden devam eder. Yargıtay, yargılama sırasında taşınmazı devralan ve ardından mirasla edinen yeni kayıt maliklerine dava ihbar edilip taraf teşkili sağlanmadan esas hakkında karar verilmesini bozma sebeplerinden biri saymıştır.6

Görevli mahkeme: mükerrer kadastro davası kadastro mahkemesinde mi, asliye hukukta mı görülür?

HMK m. 2/1'e göre dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir. Yargıtay bu davayı 3402 sayılı Kanun m. 22/1 kapsamında ve TMK m. 1026'da düzenlenen, niteliği itibarıyla mülkiyet ihtilafından kaynaklanan, mükerrer kadastro nedenine dayalı tapu iptali ve tescil davası olarak nitelendirir. (Yargıtay 8. HD, E. 2022/5358)147

Bir uygulama kadastrosunun askı ilanı süresinde kadastro mahkemesine açılan davada kapatılan 16. Hukuk Dairesi, uyuşmazlığın 3402 sayılı Kanun m. 22/a'dan değil m. 22/1 kapsamındaki mükerrer kadastrodan kaynaklandığını, mükerrer kadastrodan kaynaklanan davalarda görevin asliye hukuk mahkemesine ait olduğunu belirterek esas hakkında verilen kararı bozmuştur; bu bozma ilamı aynı dosyada sonradan esas hakkında verilen 8. Hukuk Dairesi kararında aktarılmıştır.9 Dosya görevsizlik kararıyla asliye hukuk mahkemesine gönderildikten sonra 8. Hukuk Dairesi, elde artık uygulama kadastrosuna yönelik bir dava bulunmadığından uygulama kadastro tutanaklarının asıllarının olağan usulle kesinleştirilmek üzere Kadastro Müdürlüğüne iadesine karar verilmesi gerektiğini belirtmiştir.14

Kadastro tutanağı henüz kesinleşmeden, askı ilanı süresinde kadastro mahkemesinde açılan itiraz davası ayrı bir yoldur ve kadastro tespitine itiraz rehberinde anlatılmıştır.

Mükerrer kadastro davasında ispat: kadastro tutanakları, kök parseller, keşif ve fen bilirkişisi

Yargıtay, mükerrer kadastroya dayalı tapu iptali ve tescil davalarında önce mükerrer olduğu anlaşılan taşınmazların kesinleşme durumunu gösteren kadastro tespit tutanaklarının ve kadastro sonucu oluşan tapu kayıtlarının bütün tedavüllerini gösteren kütük sayfalarının dosyaya getirtilmesini ister.6 Taşınmazlar ifraz (bölünme) ya da tevhit (birleştirme) yoluyla oluşmuşsa tesislerinden itibaren bütün ifraz ve tevhit evrakı ile ada-parsel değişimini izleyen kütük sayfaları getirtilmeli, hangi kadastral parselden geldikleri belirlenmeli ve o kök parsellerin tutanaklarından tespit ve kesinleşme tarihleri saptanmalıdır.614

Mükerrerliğin varlığı ve sınırı keşifle belirlenir. Kapatılan 16. Hukuk Dairesi, mahallinde keşif yapılmadan Kadastro Müdürlüğünün cevabıyla yetinilerek verilen kararı bozmuş; fen bilirkişisi hazır bulunduğu hâlde keşif yapılmasını, çekişmeli taşınmazlara ait tesis kadastro paftalarının çakıştırılarak taşınmaz bölümlerinin çakışıp çakışmadığının belirlenmesini istemiştir.7 Uyuşmazlık on yıllık süre içindeki ikinci kadastroya ilişkinse, ilk tespit günündeki mülkiyetin belirlenmesi için tarafların iddia ve savunmalarına ilişkin bütün delillerin toplanması gerekir.1

Ölçüt mülkiyettir; idarenin hatası ya da sonraki zilyetlik tek başına sonucu belirlemez. Davacıların taşınmazları tapuya güvenerek satın aldıklarını ileri sürdüğü, ilk derece mahkemesinin de mükerrerliğin idarenin hatasıyla oluştuğunu ve davacıların zilyet olduğunu kabul ederek davayı kabul ettiği bir dosyada 8. Hukuk Dairesi, mükerrer kadastro gören taşınmazların ilk kadastronun tespit günü itibarıyla kime ait olduğunun belirlenmesi gerektiği gerekçesiyle kararı bozmuştur.10 Mükerrerlik yenileme çalışmasıyla giderildikten sonra zilyetliğe dayanarak açılan tescil davasında ise tapuda kayıtlı ve maliki belli taşınmazın zilyetlikle kazanılamayacağı gerekçesiyle verilen ret kararı onanmıştır. (Yargıtay 8. HD, E. 2023/5230)15

Yenileme ve uygulama kadastrosu (3402 sayılı Kanun m. 22/2-a) mükerrer kadastro sayılır mı?

3402 sayılı Kanun m. 22/2, birinci fıkradaki yasağın uygulanmadığı hâlleri sayar. (a) bendine göre tapulama, kadastro veya değişiklik işlemlerine ilişkin sınırlandırma, ölçü, çizim ve hesaplamalardan kaynaklanan hataları gidermek üzere; uygulama niteliğini kaybeden, teknik nedenlerle yetersiz kalan, eksikliği görülen veya zemindeki sınırları gerçeğe uygun göstermediği tespit edilen kadastro haritalarının tekrar düzenlenmesi ve tapu sicilinde gerekli düzeltmelerin sağlanması amacıyla tapulama ve kadastro görmüş yerlerde birinci fıkra hükmü uygulanmaz. Bu çalışmanın kendisi ve ona itiraz kadastro güncellemesi (22/a) rehberinde anlatılmıştır.

Bu çalışmalar çoğu dosyada eski bir mükerrerliği ortaya çıkarmıştır. Yargıtay 8. Hukuk Dairesi, 2014'te 3402 sayılı Kanun m. 22/a kapsamında yapılan uygulama kadastrosu sırasında 1957 ve 1968 tapulamaları arasında belirlenen mükerrerlik üzerine açılan davayı m. 22/1 kapsamında, mülkiyet ihtilafından kaynaklanan mükerrer kadastro davası olarak incelemiştir.8 2015 yenileme kadastrosunda mükerrer olduğu belirtilen bölüm için açılan davada da aynı ölçüt uygulanmıştır.3

Yenileme çalışması mükerrerliği gidermeye yöneliktir. İlk derece mahkemesi, 22/a güncelleme çalışmasında 1984'te kesinleşen tesis kadastrosu ile 2004'te kesinleşen komşu köy kadastrosu arasında mükerrerlik saptanan bir dosyada yenileme kadastrosunun mükerrer kadastro niteliğinde olmadığını, mükerrer tapu kaydını ortadan kaldırarak tapu sicilinin doğruyu yansıtmasını amaçladığını kabul etmiştir; bölge adliye mahkemesi istinaf başvurusunu esastan reddetmiş, Yargıtay 8. Hukuk Dairesi de bu kararı onamıştır.15

Davada 22/a uygulamasının iptali de istenmiş olsa bile uyuşmazlık mükerrer kadastro kuralıyla çözülür. Hazinenin hem mükerrer kadastroya dayalı tapu iptali ve tescil hem de 22/a uygulamasının iptali istemiyle açtığı ve birleştirilerek görülen davalarda kapatılan 16. Hukuk Dairesi, 1952'de mera olarak tespit edilen parsellerle 1967'de kişiler adına tespit edilen parsellerin bir kısmının mükerrer kadastroya tabi tutulduğunu, m. 22/1'e göre ikinci kadastronun bütün sonuçlarıyla hükümsüz sayılacağını ve somut olayda bu kuralın istisnasının bulunmadığını belirterek davanın reddini bozmuştur; bozmaya uyularak mükerrer bölümlerin tapusunun iptaline verilen karar 8. Hukuk Dairesince onanmıştır. (Yargıtay 8. HD, E. 2022/2802)16 8. Hukuk Dairesi onamayı, uyulan bozma ilamı doğrultusunda hüküm kurulmuş olmasına dayandırmıştır; bozma ilamında on yıllık süre ayrımı tartışılmamıştır.16 Hukuk Genel Kurulu ise 2025'te, ilk kadastronun kesinleşmesinden itibaren on yıl dolmadan ikinci kadastroyla tapu kaydının oluştuğu bir olayda ikinci kadastronun bütün sonuçlarıyla hükümsüz sayılacağı görüşünü çoğunlukla benimsememiştir.1

Mükerrer kadastro davası Yargıtay aşamasına gelirse, dosyanın bulunduğu dairenin sırası ve bekleme süresi dosyamnezamandoner.com üzerinden izlenebilir.

İlgili mevzuat

3402 sayılı Kanun m. 22 — Evvelce kadastrosu yapılan yerler

Madde 22 – (Değişik:22/2/2005 – 5304/6 md.)

Evvelce tespit, tescil veya sınırlandırma suretiyle kadastro veya tapulaması yapılmış olan yerlerin yeniden kadastrosu yapılamaz. Bu gibi yerler ikinci defa kadastroya tâbi tutulmuşsa, ikinci kadastro bütün sonuçlarıyla hükümsüz sayılır ve Türk Medenî Kanununun 1026 ncı maddesine göre işlem yapılır. Süresinde dava açılmadığı takdirde, ikinci defa yapılan kadastro, tapu sicil müdürlüğünce re’sen iptal edilir.

Ancak;

a) Tapulama, kadastro veya değişiklik işlemlerine ilişkin; sınırlandırma, ölçü, çizim ve hesaplamalardan kaynaklanan hataları gidermek üzere uygulama niteliğini kaybeden, teknik nedenlerle yetersiz kalan, eksikliği görülen veya zemindeki sınırları gerçeğe uygun göstermediği tespit edilen kadastro haritalarının tekrar düzenlenmesi ve tapu sicilinde gerekli düzeltmelerin sağlanması amacıyla tapulama ve kadastro görmüş yerlerde,

b) Daha önce sadece tapu tahriri yapılan veya 2859 sayılı Tapulama ve Kadastro Paftalarının Yenilenmesi Hakkında Kanuna göre yenileme yapılacak yerler ile 2981 sayılı İmar ve Gecekondu Mevzuatına Aykırı Yapılara Uygulanacak Bazı İşlemler ve 6785 Sayılı İmar Kanununun Bir Maddesinin Değiştirilmesi Hakkında Kanun hükümlerine tâbi yerlerde,

Birinci fıkra hükmü uygulanmaz.

İkinci fıkranın (a) bendinin uygulanacağı alanlar Tapu ve Kadastro Genel Müdürünün onayı ile belirlenir ve çalışmalara başlanmadan en az onbeş gün önce çalışma alanında, bölge merkezinde ve bölgenin bağlı olduğu il merkezinde alışılmış vasıtalarla duyurulur, ayrıca varsa yerel gazete ile ilân edilir. Yapılacak çalışmalarda 2, 4, 14, 17, 19 ve 21 inci maddeler ile 13 üncü maddenin (B) ve 20 nci maddenin (B), (C) ve (D) bentleri hükümleri uygulanmaz.

Tapulama ve kadastro çalışmalarında tespit dışı bırakılan kamu kurum ve kuruluşlarına ait yerlerin tescili yapılır.

Tapuya tescil edilmiş ormanlardan, haritaları teknik mevzuata uygun olanlar aynen, diğerleri ise teknik mevzuata uygun hale getirildikten sonra tapu kütüğüne aktarılır.

Kaynak: Kadastro Kanunu (3402)

Metin mevzuat.adalet.gov.tr'den 13 Kasım 2026 tarihinde alınmıştır.

TMK m. 1026 — Aynî hakların sona ermesi

Madde 1026- Bir aynî hakkın sona ermesiyle tescil her türlü hukukî değerini kaybettiği takdirde, yüklü taşınmaz maliki, terkini isteyebilir.

Tapu memuru bu istemi yerine getirirse, her ilgili, bu işlemin kendisine tebliği tarihinden başlayarak otuz gün içinde terkine karşı dava açabilir.

Tapu memuru, re'sen hâkime başvurarak aynî hakkın sona erdiğinin belirlenmesine ilişkin karar verilmesini istemeye ve hâkimin vereceği karara dayanarak terkin işlemini yapmaya yetkilidir.

Kaynak: Türk Medeni Kanunu (4721)

Metin mevzuat.adalet.gov.tr'den 13 Kasım 2026 tarihinde alınmıştır.

3402 sayılı Kanun m. 12 — Kadastro tutanaklarının kesinleşmesi ve hak düşürücü süre

Madde 12 – 30 günlük ilan süresi geçtikten sonra, dava açılmayan kadastro tutanaklarına ait sınırlandırma ve tespitler kesinleşir.

Kadastro müdürü tarafından onaylanarak kesinleşen tutanaklar ile kadastro mahkemesinin kesinleşmiş kararları; kesinleşme tarihleri tescil tarihi olarak gösterilmek suretiyle en geç 3 ay içinde tapu kütüklerine kaydedilir.

Bu tutanaklarda belirtilen haklara, sınırlandırma ve tespitlere ait tutanakların kesinleştiği tarihten itibaren on yıl geçtikten sonra, kadastrodan önceki hukuki sebeplere dayanarak itiraz olunamaz ve dava açılamaz. (Ek cümle: 25/2/2009-5841/2 md.; İptal: Anayasa Mahkemesi’nin 12/5/2011 tarihli ve E.: 2009/31, K.: 2011/77 sayılı Kararı ile.)

Kadastrosu tamamlanan çalışma alanı içerisinde kalan eski tapu kayıtları, işleme tabi kayıt niteliğini kaybederler. Bu kayıtlara dayanılarak kadastro ve tapu sicil müdürlüklerinde işlem yapılamaz.

Kesinleşmemiş tutanaklar herhangi bir nedenle tapuya tescil edilmişse, iddia ve taşınmazın niteliğine bakılmaksızın, taşınmazı tescil tarihinden itibaren 20 yıl müddetle malik sıfatıyla zilyetliğinde bulunduranlar ile bunların akdi ve kanuni halefleri açılmış ve açılacak olan davalarda medeni kanunun tapuya itimat prensibinden yararlanırlar.

Kaynak: Kadastro Kanunu (3402)

Metin mevzuat.adalet.gov.tr'den 24 Eylül 2026 tarihinde alınmıştır.

Yargıtay kararları

Aşağıdaki özetler kararların kendi metnine dayanır; her kararın kaynaktaki sayfasına bağlantı verilmiştir.

  • 1. İkinci kadastro on yıl dolmadan yapılmışsa mülkiyet ilk tespit gününe göre mi belirlenir?Yargıtay Hukuk Genel Kurulu · E. 2024/327 · K. 2025/611 ·

    Hazine, 22/a çalışmasında parselinin başka bir ildeki komşu köy parseliyle mükerrer olduğunun ve dava açılmazsa terkin edileceğinin bildirilmesi üzerine öbür parselin maliklerine karşı dava açtı. Bölge adliye mahkemesi ilk tespiti esas alıp ikinci kadastroyu hükümsüz sayarak davayı reddetti ve bozmaya direndi. Hukuk Genel Kurulu, ikinci kadastroyla tapu kaydı oluştuğunda ilk kadastronun kesinleşmesinden itibaren on yıl dolmadığını, kayıt malikinin aleni sicile güvenmesinin doğal olduğunu ve aksi kabulün 3402 sayılı Kanun m. 22/1 ile TMK m. 1026/2'deki dava hakkını işlevsiz bırakacağını belirterek direnme kararını oy çokluğuyla bozdu.

    Sonuç: On yıllık süre içinde yapılan ikinci kadastroda mahkeme, mükerrer bölümün ilk kadastronun tespit günü itibarıyla kime ait olduğunu araştırır.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 2. Mükerrerlik bildirimi üzerine açılan dava tapu idaresine karşı açılabilir mi?Yargıtay Hukuk Genel Kurulu · E. 2018/941 · K. 2021/1342 ·

    Tapu müdürlüğü iki köydeki parseller arasında mükerrerlik saptayıp parsel maliklerine yasal yollara başvurmalarını bildirdi; malikler davayı Tapu Kadastro Genel Müdürlüğüne karşı açtı. Hukuk Genel Kurulu, tapu iptal ve tescil davalarının kayıt maliklerine karşı açılması gerektiğini, mükerrerlik tespitinde mülkiyeti etkilenecek olanın öbür parselin malikleri olduğunu, tapu müdürlüğünün yasal hasım olmadığını ve tebligat yapmasının ona taraf sıfatı kazandırmadığını belirterek husumetten ret kararını oy çokluğuyla onadı.

    Sonuç: Mükerrer kaydın iptali davası, mülkiyeti etkilenecek parsel maliklerine karşı açılır; tapu idaresine karşı açılan dava taraf sıfatı yokluğundan reddedilir.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 3. Yenileme kadastrosunda ortaya çıkan mükerrerlikte on yıllık süre işler mi?Yargıtay 8. Hukuk Dairesi · E. 2021/4028 · K. 2022/2854 ·

    1950'de iki mahallede yapılan tapulamada aynı alanın bir kısmı hem Hazine hem davacının parseli olarak kaydedilmiş, durum 2015 yenileme kadastrosunda belirlenmişti. İlk derece mahkemesi ve bölge adliye mahkemesi, davacının parselinin tespit tarihinin daha eski olduğu gerekçesiyle davayı kabul etti. Daire, ikinci kadastronun ilk kadastronun kesinleşmesinden sonraki on yıl içinde yapıldığını, bu durumda hak düşürücü sürenin uygulanamayacağını ve mülkiyetin ilk kadastronun tespit günü esas alınarak belirlenmesi gerektiğini belirterek bölge adliye mahkemesi kararını bozdu.

    Sonuç: Mükerrer kadastro davası çifte tapuyu önlemeye yöneliktir; on yıl içinde yapılan ikinci kadastroda tarih tek başına sonucu belirlemez.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 4. Kamulaştırmasız el atma davasında anlaşılan mükerrerlikte nasıl karar verilir?Yargıtay 16. Hukuk Dairesi · E. 2020/10613 · K. 2021/2533 ·

    Davacıların 1963 tapulamasıyla oluşan parseli ile davalının 1954 tapulamasıyla oluşan parseli arasındaki mükerrerlik bir kamulaştırmasız el atma davasında anlaşılmış, Kadastro Müdürlüğü mükerrer bölümü belirleyip beyanlar hanesine şerh vermişti. Mahkeme ilk kadastronun geçerli kaldığı gerekçesiyle davayı reddetti. Daire, ikinci kadastronun on yıllık süre içinde yapıldığını belirterek mükerrer bölümün ilk tespit günü itibarıyla kime ait olduğunun belirlenmesi için kararı bozdu.

    Sonuç: Kadastro tarihi önce olan parselin her durumda kazanacağı kabul edilmez; on yıl içindeki ikinci kadastroda esasa girilir.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 5. Genel kadastrodan sonra yapılan orman 2/B sınırlandırması mükerrer kadastro mudur?Yargıtay 20. Hukuk Dairesi · E. 2020/1573 · K. 2020/2019 ·

    Davacı idare, 3402 sayılı Kanun'a göre yapılıp kesinleşen kadastrodan sonra orman kadastro komisyonunun aynı iç parseli 6831 sayılı Kanun m. 2/B uyarınca orman sayılmayan yer olarak yeniden sınırlandırdığını ileri sürdü. İlk derece mahkemesi bu çalışmayı mükerrer kadastro sayıp tespit tutanaklarının iptaline karar verdi; Daire, Hazinenin temyiz itirazlarını reddederek hükmü onadı.

    Sonuç: Kesinleşmiş kadastrodan sonra aynı yerin orman komisyonunca yeniden sınırlandırılması mükerrer kadastro olarak iptal edilebilir.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 6. Hangi parselin kaydı iptal edilir: on yıldan fazla ve on yıldan az ihtimaliYargıtay 8. Hukuk Dairesi · E. 2023/23 · K. 2023/5116 ·

    Mükerrer kaydın iptali istenen davada Daire, ilk kadastronun kesinleşmesi ile ikinci kadastronun tespiti arasında on yıldan fazla süre varsa ikinci kadastronun bütün sonuçlarıyla hükümsüz sayılacağını, süre on yıl ya da daha azsa mülkiyetin ilk kadastronun tespit günü esas alınarak belirleneceğini açıkladı. Kök parsellerin ifraz ve tevhit evrakı ile tutanaklarının getirtilmemesini ve yargılama sırasında taşınmazı edinen yeni maliklerin HMK m. 125/2'ye göre davaya katılmamasını da bozma sebebi saydı.

    Sonuç: Belirleyici olan, ilk kadastronun kesinleşmesi ile ikinci kadastronun tespiti arasındaki sürenin on yılı aşıp aşmadığıdır.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 7. On yıl geçtikten sonra yapılan ikinci kadastroda mahkeme neyi araştırır?Yargıtay 16. Hukuk Dairesi · E. 2017/5311 · K. 2021/475 ·

    Hazine, 2007'de adına tespit edilen parselin 1993'te kesinleşen bir parselle mükerrer olduğunun ve iptal edileceğinin tapu müdürlüğünce bildirilmesi üzerine dava açtı. Daire, ikinci kadastronun on yıllık süre dolduktan sonra yapıldığını ve kadastro öncesi sebebe dayanarak dava açılamayacağını belirtti; ancak mahkemenin keşif yapmadan Kadastro Müdürlüğünün cevabıyla yetindiğini, paftalar fen bilirkişisiyle çakıştırılarak mükerrer kısım belirlenmeden karar verilemeyeceğini belirterek kararı bozdu.

    Sonuç: Süre geçmiş olsa da mükerrerliğin varlığı ve sınırı keşif ve pafta çakıştırmasıyla belirlenmeden karar verilmez.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 8. 22/a uygulama kadastrosunda belirlenen mükerrerlik hangi davayla çözülür?Yargıtay 8. Hukuk Dairesi · E. 2021/17773 · K. 2022/1399 ·

    2014'teki 22/a uygulama kadastrosunda 1957 ve 1968 tapulamalarıyla oluşan iki parselin bir bölümünün mükerrer olduğu belirlenmiş, davacı şirket tapu müdürlüğünün işleminin iptalini istemişti. Mahkeme tespiti önce yapılan parseli esas alarak davayı reddetti. Daire, davanın m. 22/1 kapsamında mülkiyet ihtilafından kaynaklanan mükerrer kadastro davası olduğunu, kayıt malikinin sicile güveni nedeniyle hak düşürücü sürenin işletilemeyeceğini belirterek mülkiyetin ilk tespit gününe göre araştırılması için hükmü bozdu.

    Sonuç: Uygulama kadastrosunun ortaya çıkardığı eski mükerrerlik, m. 22/1'e dayalı mülkiyet davasında çözülür.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 9. On yıllık süre kök parsellerin tarihlerine göre nasıl hesaplanır?Yargıtay 8. Hukuk Dairesi · E. 2023/4245 · K. 2024/5541 ·

    Kadastro mahkemesinde açılan dava, kapatılan 16. Hukuk Dairesinin mükerrer kadastro davalarında görevin asliye hukuk mahkemesine ait olduğu gerekçeli bozmasından sonra asliye hukuka gönderilmişti. Asliye hukuk mahkemesi davacının parselini ikinci kadastro sayıp davayı reddetti. Daire, davalının kök parselinin 1959'da kesinleştiğini, davacının kök parsellerinin tespitinin 1966'da yapıldığını ve aradaki sürenin on yılı geçmediğini belirterek, mükerrer bölümlerin ilk tespit günü olan 1958 tarihli tespit itibarıyla kime ait olduğunun belirlenmesi için hükmü bozdu.

    Sonuç: Süre hesabında ifraz ve tevhitle oluşan parsellerin kök parsellerinin tespit ve kesinleşme tarihleri esas alınır.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 10. İdarenin hatası ve zilyetlik mükerrer kadastroda sonucu belirler mi?Yargıtay 8. Hukuk Dairesi · E. 2022/5416 · K. 2022/8227 ·

    Kadastro Müdürlüğü davacıların parsellerinin mükerrer kadastroya tabi olduğunu ve bir ay içinde dava açılmazsa kayıtların re'sen iptal edileceğini bildirmişti. Mahkeme, mükerrerliğin idarenin hatasıyla oluştuğunu ve davacıların zilyet olduğunu kabul ederek davayı kabul etti. Daire, ikinci kadastronun on yıllık süre içinde yapıldığını belirterek mükerrer kadastro gören taşınmazların ilk kadastronun tespit günü itibarıyla kime ait olduğunun belirlenmesi için hükmü bozdu.

    Sonuç: Mükerrerliğin idarenin hatasından doğması ve sonraki zilyetlik, ilk tespit günündeki mülkiyet araştırmasının yerini tutmaz.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 11. Kadastro Müdürlüğünün mükerrerlik tespiti ve şerhi yerinde mi?Yargıtay 8. Hukuk Dairesi · E. 2021/14061 · K. 2022/8496 ·

    Tapu müdürlüğü 2016'daki kontrollerde davacının 1980 tapulamasıyla oluşan parselinin bir kısmının komşu mahalledeki 1956 tarihli parselle mükerrer olduğunu tespit etmişti. İlk derece mahkemesi ve bölge adliye mahkemesi, Kadastro Müdürlüğünün teknik raporu ve bilirkişi raporuna dayanarak idarenin mükerrerlik tespiti yapıp beyanlar hanesine şerh vermesini yerinde buldu ve davayı reddetti. Daire, temyiz itirazlarını reddederek bölge adliye mahkemesi kararını onadı.

    Sonuç: Teknik rapor ve bilirkişi incelemesiyle doğrulanan mükerrerlik tespiti ve şerhi yargı denetiminde ayakta kalabilir.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 12. Mükerrerlik şerhi varken kamulaştırmasız el atma ve ecrimisil istenebilir mi?Yargıtay 5. Hukuk Dairesi · E. 2025/6867 · K. 2026/2602 ·

    Davacı, imar planında yol ve park olarak ayrılan taşınmazı için kamulaştırmasız el atma bedeli istedi. Daire, taşınmazın mükerrer kadastroya tabi tutulduğunu, tapu kaydının beyanlar hanesine mükerrerlik şerhi konduğunu ve bölgede mülkiyet sorunları bulunduğunu belirterek, tapu kaydındaki mükerrerlik giderilmeden kamulaştırmasız el atma veya ecrimisil istemi hakkında değerlendirme yapılamayacağı gerekçesiyle davanın reddini onadı.

    Sonuç: Mükerrerlik giderilmeden aynı taşınmaz için kamulaştırmasız el atma bedeli ya da ecrimisil istemi sonuca bağlanmaz.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 13. Mükerrer parselin kaydının iptali davası Tapu ve Kadastro Müdürlüğüne karşı açılabilir mi?Yargıtay 8. Hukuk Dairesi · E. 2021/7164 · K. 2022/6964 ·

    Davacılar, taşınmazlarının tapu kaydının beyanlar hanesine başka bir köydeki parselle mükerrer olduğu şerhi verilmesi üzerine, öbür parselin kaydının iptali istemiyle Tapu ve Kadastro Müdürlüğüne karşı dava açtı. Bölge adliye mahkemesi, bu tür davaların mükerrerlik oluşturduğu belirtilen taşınmazın maliklerine karşı açılması gerektiğini, Tapu Kadastro Müdürlüğünün yasal hasım olmadığını belirterek davayı pasif husumet yokluğundan reddetti. Daire bu kararı onadı.

    Sonuç: Mükerrer kaydın iptali davasında davalı, tapu idaresi değil mükerrer parselin malikleridir.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 14. Mükerrer kadastro davası kadastro mahkemesinden asliye hukuka gönderildikten sonra ne olur?Yargıtay 8. Hukuk Dairesi · E. 2022/5358 · K. 2022/6905 ·

    Uygulama kadastrosunun askı ilanı süresinde kadastro mahkemesinde açılan dava, kadastro mahkemesinin görevli olmadığı gerekçesiyle bozulunca görevsizlik kararıyla asliye hukuk mahkemesine gönderilmişti. Daire, davayı m. 22/1 ve TMK m. 1026'ya dayalı mükerrer kadastro davası olarak nitelendirdi; davacının parselinin hangi kök parsellerden geldiğinin belirlenmeden ve o parsellerin tutanakları getirtilmeden karar verilmesini ve uygulama kadastro tutanaklarının asıllarının Kadastro Müdürlüğüne iadesine karar verilmemesini bozma sebebi saydı.

    Sonuç: Kadastro mahkemesinin görevsizlik kararıyla asliye hukuka gelen mükerrer kadastro davasında, uygulama kadastro tutanaklarının asılları olağan usulle kesinleştirilmek üzere Kadastro Müdürlüğüne iade edilmelidir.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 15. Yenileme kadastrosu mükerrer kadastro sayılır mı?Yargıtay 8. Hukuk Dairesi · E. 2023/5230 · K. 2024/1815 ·

    22/a güncelleme çalışmasında, 1984'te kesinleşen tesis kadastrosuyla Hazine adına tescil edilen parsel ile 2004'te komşu köy kadastrosunda davacıların mirasbırakanı adına tespit edilen parselin mükerrer olduğu saptanmış ve sonraki kayıt terkin edilmişti. Davacılar zilyetliğe dayanarak tescil istedi. İlk derece mahkemesi yenileme kadastrosunun mükerrer kadastro olmadığını, mükerrer tapu kaydını gidermeyi amaçladığını ve tapuda kayıtlı taşınmazın zilyetlikle kazanılamayacağını belirterek davayı reddetti; bölge adliye mahkemesi istinafı esastan reddetti, Daire de kararı onadı.

    Sonuç: 1984'te kesinleşen kadastroyla Hazine adına kayıtlı yer, 2004 kadastrosuyla oluşan kaydın yenilemede terkin edilmesinden sonra zilyetlikle kazanılamaz; ilk derece mahkemesinin bu gerekçesi onanmıştır.

    Kararın kaynaktaki sayfası

  • 16. Mera parseliyle mükerrerlikte bozmaya uyularak verilen tapu iptali onanır mı?Yargıtay 8. Hukuk Dairesi · E. 2022/2802 · K. 2024/1036 ·

    Hazine, 1952'de mera olarak tespit edilen parsellerle 1967'de kişiler adına tespit edilen parseller arasında mükerrer kadastro bulunduğunu ileri sürerek tapu iptali ve tescil ile 22/a uygulamasının iptalini istedi. Kapatılan 16. Hukuk Dairesi davanın reddini, m. 22/1'e göre ikinci kadastronun bütün sonuçlarıyla hükümsüz sayılacağı ve somut olayda bu kuralın istisnasının bulunmadığı gerekçesiyle bozdu. Bozmaya uyularak mükerrer bölümlerin tapusunun iptaline verilen kararı 8. Hukuk Dairesi onadı.

    Sonuç: Bozmaya uyularak mükerrer bölümlerin tapusunun iptaline verilen karar onanmıştır; onama uyulan bozma ilamına dayanır, bozma ilamı on yıllık süre ayrımını tartışmamıştır.

    Kararın kaynaktaki sayfası

Sık sorulan sorular

Mükerrer kadastro ne demek?

Daha önce tespit, tescil veya sınırlandırma yoluyla kadastrosu ya da tapulaması yapılmış bir yerin ikinci kez kadastroya alınmasıdır. 3402 sayılı Kadastro Kanunu m. 22/1 böyle bir yerin yeniden kadastrosunu yasaklar; ikinci kadastro yapılmışsa bütün sonuçlarıyla hükümsüz sayılır ve Türk Medeni Kanunu m. 1026'ya göre işlem yapılır.

Mükerrer tapu (çifte tapu) ile mükerrer kadastro aynı şey mi?

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'na göre mükerrer (çifte) tapu, aynı taşınmaz için tapu kütüğünde iki ayrı sayfa açılmasıdır ve kadastro dışında değişiklik işlemleri, idari yoldan tescil, hükmen tescil ya da imar uygulamasından da doğabilir. Mükerrer kadastro, bu durumun kadastro çalışmalarından kaynaklanan türüdür: tespiti kesinleşen parsellerin geometrilerinin tamamen ya da kısmen üst üste binmesidir. Kurul, tapu memurunun çifte kaydı gördüğünde iki kayda geçici şerh verip maliklere iki ay içinde mahkemeye başvurmalarını bildireceğini düzenleyen 1515 sayılı Kanun m. 2'yi de anar.

Tapu müdürlüğünden mükerrerlik yazısı geldi; dava açmak için ne kadar süre var?

TMK m. 1026/2'ye göre tapu memuru terkin istemini yerine getirirse her ilgili, işlemin kendisine tebliği tarihinden başlayarak otuz gün içinde terkine karşı dava açabilir. 3402 sayılı Kanun m. 22/1'e göre süresinde dava açılmazsa ikinci kadastro tapu sicil müdürlüğünce re'sen iptal edilir.

Mükerrer kadastroda hangi parselin kaydı iptal edilir?

Yargıtay 8. Hukuk Dairesine göre ilk kadastro tespitinin kesinleşmesi ile ikinci kadastronun tespit tarihi arasında on yıldan fazla süre varsa ikinci kadastro bütün sonuçlarıyla hükümsüzdür. Aradaki süre on yıl ya da daha azsa mahkeme, mükerrer bölümün ilk kadastronun tespit günü itibarıyla kime ait olduğunu araştırır ve kaydı buna göre düzeltir.

Kadastronun üzerinden on yıl geçti; mükerrer kadastro davası açılamaz mı?

3402 sayılı Kanun m. 12/3'teki on yıllık süre kadastrodan önceki hukuki sebeplere dayanan davalar içindir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 2025 tarihli kararında, ilk kadastronun kesinleşmesinden itibaren on yıl dolmadan ikinci kadastroyla tapu kaydının oluştuğu bir olayda, ikinci kadastroyla kayıt maliki olan kişinin aleni tapu siciline güvenmesinin doğal olduğunu ve bu kişi aleyhine hak düşürücü sürenin işletilemeyeceğini kabul etmiş, direnme kararını Özel Daire bozma kararındaki gerekçeyle bozmuştur. Kapatılan 16. Hukuk Dairesine göre ise ikinci kadastro on yıl dolduktan sonra yapılmışsa kadastro öncesi sebebe dayanarak dava açılamaz.

Mükerrer kaydın iptali davası kime karşı açılır?

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'na göre dava, mükerrerlik tespit edildiğinde mülkiyet hakkı doğrudan etkilenecek parselin kayıt maliklerine karşı açılır. Tapu müdürlüğü bu davalarda yasal hasım değildir; maliklere tebligat yapmış olması da ona taraf sıfatı kazandırmaz ve tapu idaresine karşı açılan dava taraf sıfatı yokluğundan reddedilir.

Mükerrer kadastro davası hangi mahkemede açılır?

HMK m. 2/1'e göre malvarlığı haklarına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine düzenleme yoksa asliye hukuk mahkemesidir. Kapatılan Yargıtay 16. Hukuk Dairesi, kadastro mahkemesinde görülen bir mükerrer kadastro davasında görevin asliye hukuk mahkemesine ait olduğunu belirterek kararı bozmuş, dosya görevsizlikle asliye hukuka gönderilmiştir. HMK m. 12/1'e göre taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkilidir; dava birden fazla taşınmaza ilişkinse m. 12/3'e göre birinin bulunduğu yerde açılabilir.

Yenileme ya da uygulama kadastrosu (22/a) mükerrer kadastro sayılır mı?

Hayır, 3402 sayılı Kanun m. 22/2-a, ölçü ve çizim hatalarını gidermek ve kadastro haritalarını yeniden düzenlemek amacıyla kadastro görmüş yerlerde yapılan çalışmada birinci fıkradaki yasağın uygulanmayacağını söyler. Yargıtay 8. Hukuk Dairesinin onadığı bir kararda da yenileme kadastrosunun mükerrer kadastro olmadığı, mükerrer tapu kaydını gidermeyi amaçladığı kabul edilmiştir; bu çalışmada ortaya çıkan eski mükerrerlik m. 22/1'e dayalı davada çözülür.

Mükerrerlik şerhi olan taşınmaz için kamulaştırmasız el atma bedeli istenebilir mi?

Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2026 tarihli kararında, tapu kaydının beyanlar hanesinde mükerrerlik şerhi bulunan ve mükerrer kadastroya tabi tutulduğu anlaşılan taşınmaz için, mükerrerlik giderilmeden kamulaştırmasız el atma veya ecrimisil istemi hakkında değerlendirme yapılamayacağı gerekçesiyle davanın reddini onamıştır.

Mükerrer kadastro davasında arabulucuya gitmek zorunlu mu?

Hayır. 6325 sayılı Kanun m. 18/B/1 dava şartı arabuluculuğu kira, paylaştırma ve ortaklığın giderilmesi, kat mülkiyeti ve komşu hakkı uyuşmazlıklarıyla sınırlar; mükerrer kadastroya dayalı tapu iptali ve tescil davası bu listede yoktur. Taraflar m. 3/1'e göre arabulucuya başvurmakta serbesttir.

Dosyanız nerede olursa olsun

Muğla Adliyesi ile Bodrum, Marmaris ve Milas gibi ilçe adliyelerindeki dosyalarda Menteşe'den, Fethiye Adliyesi ile Seydikemer, Dalaman ve Ortaca'daki dosyalarda Fethiye'den bizzat vekillik üstleniyoruz. Türkiye'nin başka bir ilinde görülen davalarda da dosya takibi ve hukuki danışmanlık veriyoruz.

Muğla Gayrimenkul Avukatı sayfasıİletişimFethiye avukat sayfası

Bu alandaki diğer rehberler

Bu site mesleki faaliyet hakkında bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık yerine geçmez.